Yin yang.svg

Yin ve Yang Kuramı

Asya Kıtası'nın geniş bir kesimini içine alan coğrafyada, binlerce yıldır hüküm süren; doğayı ve evren'i gözlemleyip, bunların temelini oluşturan yasaları açıklayan bir kuramdır. Temelinde, doğa ve evrendeki her şeyin karşıtlık ilişkileri/ilkeleri içinde yürüdüğünü tespit eder. Üreme, gelişme ve dönüşüm; karşıtların sürekli devingen olan yapısı sonucu gerçekleşir. Hiçbir şey durağan, kalıcı ve mutlak olamaz. Yin ve Yang, herhangi bir nesnenin adı olmaktan çok, karşıtlık ilişkilerini açıklayan bir kavramdır. Gizemcilikle (mistisizm), Yin ve Yang'ın hiç bir ilişkisi yoktur.

Yin ve Yang'ın Başlıca İlkeleri

• Evrendeki herşey "Karşıt iki kutup ilişkisi" içindedir.

Oluşumların birbirinden ayrılamaz iki görünümü (kutup) vardir. "Yin" görünümü ve "Yang" görünümü.

• Karşıtlar, birbirinden bağımsız olamazlar. "Bağımlılık ilişkisi".

Oluşumlar yin ve yang özellikleri birarada olmaksızın açıklanamazlar. Gündüz olmadan gece, gece olmadan gündüz açıklanamaz. Ayni şekilde kısa/uzun, ileri/geri, yüksek/alçak, geçmiş/gelecek vb. olgular birbirinden bağımsız ele alınamazlar.

• Karşıtlar, birbiri ile durmayan bir "Geçişme-Dönüşme ilişkisi" içindedirler.

Geçişme-dönüşme aşamalarla gerçekleşir. Bunun da ana iki özelliği vardır. Uyum içinde dönüşüm ya da ani uyumsuzlukla gerçekleşen dönüşüm. Uyum yin ve yang'in göreceli olarak kararlı seviyelerde olmasıdır. Uyumsuzluk ise yin ve yang'in göreceli kararlılık durumundan uzaklaşma halidir. Tam denge hiçbirzaman gerçekleşmez. Kararlılık arayışı vardır ve devinimin bu yüzden süreklidir. Akupunkturda sağlıklı beden, yin ve yang'in uyum hali; hastalık ise uyumsuz olması halidir. Gündüzden (yang), geceye (Yin); geceden, gündüze geçiş akşam ve sabah ara aşamalarıyla uyumlu geçişe; ani fırtınaların kopması, deprem gibi olaylar ise uyumsuzlukla gerçekleşen geçişe örnek verilebilir. Benzeri biçimde soluk alma, soluk vermeye; soluk vermede soluk almaya dönüşür.

• Karşıtlar, birbirini besleyen/tüketen (destekleyen/denetleyen)ilişkisi içindedirler.

Örnegin, yanan bir mum. Yanmakta olan fitil ve mum ikilisi, alevi besler. Alev ise bu ikiliyi tüketir. Sonunda fitil veya mum bittiğinde, alev de tükenecektir. Mum, fitil ve alev ışık ve ısı olarak ortamın enerjisine geçiş yapar.

• Karşıtların "Sürekli Bölünebilirlik İlişkisi".

Her Yin ve her Yang tekrar tekrar, kendi alt Yin ve Yang'larına bölünebilirler. Örneğin sıcaklığı ele alalım. Sıcaklık olgusu, sıcak (yang) ve soğuk (yin) olarak ayrılabilir. Aynı biçimde sıcak; tekrar, cok sıcak (yang) ve az sıcak (yin)olarak bölünür ve böyle devam eder. Son derece basit bir yapı, son derece karmaşık yapının ayrılmaz parçasıdır. Bütün ve onun parçaları, birbirinden bağımsız olarak ayrı ayrı açıklanamaz. Basit yapıyla, karmaşık yapı; Yin ve Yang'ın temel ilkelerine sürekli uyar.

felsefe

Ин-ян | Yin og yang | Yin und Yang | Yin and yang | Yin ja yang | Yin y yang | Yin-Yang | Yin e Yang | יין-יאנג | Yin yang | 陰陽思想 | Yin og yang | Yin i yang | Yin yang | Инь и ян | Jin ja jang | Yin och yang | Âm dương | Інь і янь | 阴阳