Işık Düzengeci isim Foto (İng:Aperture, Alm. Fotografische Blende. Eşanlam: Diyafram) Fotoğraf makinelerinde, objektif içinden geçen ışığın, yeğinliğini ayarlamak için kullanılan ve çoğunlukla objektif içine yerleştirilmiş olan metal düzenek. Halk arasında diyafram olarak bilinir.

Işık düzengeci özü itibarı ile, objektif içinden geçen ışığın, ışık aralığını dolayısı ile netlik derinliğini ayarlamak için geliştirilmiştir. Çünkü resmin göze net gibi görünen kısmı, ışık düzengeci yardımı ile ayarlanan ışık aralığı ile belirlenir.

Eğer fotoğrafçılıkta kullanılan objektif bir göze benzetilecek olursa, Işık düzengeci de, gözbebeğine benzetilebilir. (bu nedenle bu düzeneğin bazı türlerine ışık bebeği (Alm. Irisblende ) denir. Bu düzenek, objektif içinden geçerek film (duyarkat) üzerine düşen ışığın yeğinliğini (miktarını) düzenlemek için kullanılır. Ancak gözbebeği gibi, ışığı otomatik olarak ayarlayamaz. Işık aralığı denilen, bu aralığın kullanıcı tarafından belirlenmesi gerekir.

Objektiflerde Işık aralığı değerleri, Bütün objektiflerde aynıdır ve kullanılabilecek olan ışık aralıkları, objektifler üzerine kazınarak belirtilmiştir. Işık aralığı ayarı, kullanılan film duyarlığına ve seçilen ışıklama süresine bağlı olarak, objektif bileziği üzerine kazınmış olan değerlerden biri seçilerek belirlenir.

Objektif bileziği üzerinde bulunan ve ilk bakışta pek de simetrik görünmeyen ışık aralığı değerleri bir basamak şeklinde düzenlenmiştir. Basamak oluşturan değerlerden her biri, bir sonraki (ya da bir önceki) sayısal değerin tam iki katı ışık aralığına işaret eder. Buna göre, örneğin 8 sayısı ile belirlien ışık aralığı, 5.6 sayısı ile belirtilen ışık aralığının tam iki katı ışık geçmesini sağlayan bir ışık aralığıdır.

Işık aralığı, mutlaka ışıklama süresi ile eşleştirilerek kullanılır. Ancak Geniş bir ışık aralığı seçildiğinde ışıklama süresinin kısaltılması, dar bir ışık aralığı seçildiğinde ise, ışıklama süresinin, uzatılması gerekir. bu sayede belirlenir.

Bkz. Ayr. Netlik derinliği, Fotoğrafçılık

Fotoğrafçılık

Blænde | Aperture | Fotografische Blende | Diaphragme (photographie) | Diafragma (optica) | Apertura | Диафрагма (фотография) | 光圈