| Melon |
| Systematyka |
|
|
| Nazwa systematyczna |
| Cucumis melo |
rośliny_medycyna01.png
Melon (
łac. Curcumis melo) - to roślina z jadalnym
owocem należąca do
rodziny jednorocznych roślin dyniowatych.
Pochodzenie
Pochodzi prawdopodobnie z
Azji lub
Afryki, choć naukowcy nie są co do tego zgodni. Do dziś na obydwu tych kontynentach można spotkać jego dziko rosnące odmiany.
Nazwa melon wywodzi się z
języka greckiego, w którym wyraz
melopepon oznacza dojrzałe, miękkie
jabłko.
Owoc znany był już ponad 3000 lat temu. Pliniusz Starszy, w swoim "Historia naturalna" stwierdza, że uprawę melona Rzymianie przejęli od Greków. Informacje dotyczące tych owoców można również znaleźć w "De re rustica" - księdze o rolnictwie, ogrodnictwie i leśnictwie, autorstwa rzymskiego agronoma Columelli. Uprawiane w starożytności melony nie przypominały dzisiejszych, zbliżone były raczej do ogórków, a ich walory kulinarne nie zostały przez ich ówczesnych smakoszy docenione. Najprawdopodobniej pod koniec V wieku melon dotarł do Europy Środkowej. Jego uprawa rozpowszechniła się w średniowieczu dzięki misjonarzom, którzy przywieźli nasiona do Włoch, skąd wkrótce trafiły do Francji.
Do Polski melon przywędrował w XVII wieku z rejonu Morza Czarnego i upowszechnił się, gdy zaczęli uprawiać go w oranżeriach polscy magnaci.
Skład
Melony w 90% składają się z
wody, zawierają też sporo
cukru i
beta-karoten. Są
niskokaloryczne (100 g miąższu dostarcza około 40
kcal) i bogate w witaminy:
A i
C (w 100 g melona jest 20 mg witaminy C, a dzienne zapotrzebowanie wynosi 70 mg) oraz składniki mineralne, zwłaszcza
potas.
Kuchnia
Sok z dojrzałego melona doskonale gasi pragnienie, a nektar ma właściwości przeczyszczające i moczopędne. W
medycynie ludowej polecany jest przy dolegliwościach nerek i bólach
reumatycznych. Dieta bogata w te owoce wskazana jest także podczas rekonwalescencji po długich, ciężkich chorobach. Melonów powinny natomiast unikać osoby z zaburzeniami trawienia oraz chorzy na
cukrzycę.
Dojrzałe i słodkie melony zazwyczaj jada się w naturalnej postaci, pokrojone na ćwiartki i w kostkę. Odmiany mniej aromatyczne można doprawiać sokiem z cytryny, porto lub odrobiną mielonego imbiru. Melony dodaje się do sałatek, kompotów i deserów, robi się z nich lody, sorbety i zupy na zimno, przyrządza dżemy oraz cztneje. Niektóre gatunki można też marynować i dusić. Przecier z miąższu melona jest znakomitym dodatkiem do gęstych drinków i ponczów owocowych. Owoce te doskonale komponują się zarówno z potrawami słodkimi, jak i wytrawnymi.
Rodzaje melonów
Na świecie istnieje wiele
odmian melona, a w wyniku krzyżowania ciągle powstają nowe, różniące się między sobą wielkością, kształtem, kolorem miąższu i przede wszystkim smakiem. Niektóre owoce są okrągłe, inne owalne lub wężowate, zdarzają się melony niewiększe od
orzecha włoskiego i okazy osiągające rozmiar dużej
dyni.
Miąższ, w zależności od odmiany, może być mniej lub bardziej słodki, aromatyczny i soczysty, a także mdły lub wręcz gorzkawy, i mieć barwę od białej poprzez żółtozieloną, do intensywnie pomarańczowej.
Melony można podzielić na cztery najważniejsze grupy odmian:
- Melony siatkowate (lub melony osiatkowane) (np. Tourys i Galia)- okrągłe lub owalne, mają skórę pokrytą kremową siateczką białą lub jasnobrązową i aromatyczny miąższ, różowy, pomarańczowy lub zielonkawy.
- Kantalupy - pochodzą z Włoch (ich nazwa wywodzi się ponoć od znajdującej się niedaleko Rzymu wioski Cantalupa). Są bardzo delikatne i źle się przechowują. Kantalupy mają owoce kuliste lub elipsoidalne, żebrowate, z guzkami lub brodawkami na skórce, o delikatnym pomarańczowym lub czerwonym miąższu.
- Melony kasaba są wydłużone, o gładkiej skórce i białym lub zielonkawym bardzo słodkim miąższu.
- Występuje też melon o smaku gorzkim. Melon zimowy (np. Honeydew) wolniej dojrzewają, ale dzięki grubej, twardej skórze można je dłużej przechowywać. Kuliste lub owalne, są mniej wonne i aromatyczne, niektóre bywają wręcz mdłe. Skóra gładka lub żebrowana ma kolor zielony, biały lub żółty, miąższ jest pomarańczowy lub zielonkawy.
Rosopsida | Owoce
بطيخ | Me-lóng | Melonera | Melon | Melone | Melon | Melón | خربزه | Melon (plante) | Melón (froita) | Cucumis melo | Sárgadinnye | Meloen | メロン | Melão | Дыня | Melon | Meloni | Melon | 厚皮甜瓜