article

Gramatyka (z greki) jest to nauka, której przedmiotem jest opis języka. W zakres gramatyki wchodzą: fonetyka, morfologia, składnia, leksykologia i semantyka. Terminem tym określa się także zbiór reguł określających zasady rządzące użyciem języka, zatem można powiedzieć, że każdy język posiada swoją gramatykę. Gramatyka jest częścią większej nauki, lingwistyki.

Typy gramatyk


Tworzenie gramatyk


Gramatyki języków ewoluują w trakcie ich używania oraz separowania grup ludzkich. Wraz z pojawieniem się pisma powstały również gramatyki formalne, które są skodyfikowanym i ujednoliconym zbiorem reguł wyprowadzonym na podstawie obserwacji. Ponieważ reguły ustalane są odgórnie, stając się zaleceniami co do właściwego użycia języka, obserwuje się powstawanie rozbieżności między językiem potocznym, a oficjalnym. Przykładowo, znawcy języka polskiego zalecają mówienie poszedłem, szedłem, lecz wielu ludzi stosuje formę poszłem wzorowaną na żeńskim odpowiedniku poszłam.

Obecnie coraz większe znaczenie zdobywają języki sztuczne. Powstają one w celu wspomagania tłumaczenia komputerowego, ułatwienia komunikacji międzyludzkiej m.in. poprzez jak największe uproszczenie gramatyki lub na potrzeby fikcyjnych ludów/światów. Aby utworzyć język sztuczny, należy m.in. napisać jego gramatykę. Wielu autorów wzoruje się w tym miejscu na rozwiązaniach gramatycznych istniejących w językach rzeczywistych.

Panuje powszechne przekonanie, że języki analityczne są posiadają prostszą gramatykę, niż języki syntetyczne. Język analityczny przekazuje informacje gramatyczne poprzez szyk wyrazów oraz ich kontekst, podczas gdy język syntetyczny używa w tym celu mechanizmów fleksyjnych. Przykładowo, języki chiński oraz afrikaans posiadają niemal w całości analityczną budowę, chociaż elementy fleksji nadal w nich występują. Dlatego treść niesiona przez wypowiedzi zależy tam od szyku i od kontekstu. Silnie syntetyczna łacina używa przyrostków i przedrostków do przekazania tej samej informacji, przez co szyk zdania jest w niej bardzo swobodny.

Zobacz także


Gramatyka

Grammatik | Граматика | Gramàtica | Грамматика | Mluvnice | Grammatik | Grammatik | Grammar | Gramática | Gramatiko | دستور زبان | Grammaire | Gramatika | Gramatiko | Grammatica | Grammatica | דקדוק | Rêziman | Grammatica | Grammatik | 文法 | Grammatikk | Grammatikk | Gramática | Грамматика | Grammar | Kielioppi | Grammatik | ไวยากรณ์ | Grama | Dilbilim | Граматика | 语法

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Gramatyka".

Home Pageartsbusinesscomputersgameshealthhospitalshomekids & teensnewsphysiciansrecreationreferenceregionalscienceshoppingsocietysportsworld