Delikt (łac. delictum – czyn niedozwolny, błąd, przewinienie) – pojęcie prawnicze, mające swe korzenie w czasach starożytnego Rzymu. W prawie rzymskim wyróżniano:
- delicta publica – delikty prawa publicznego,
- delicta privata – delikty prawa prywatnego.
Delikty prawa prywatnego były źródłem powstania zobowiązania między sprawcą a poszkodowanym, rozstrzyganego w formie procesu prywatnego.
Współcześnie pojęcie deliktu funkcjonuje w wielu dziedzinach prawa.
Delikt w prawie cywilnym
W
prawie cywilnym delikt oznacza samoistne źródło zobowiązania, rozumiane w sposób szerszy aniżeli w prawie rzymskim. Deliktem może być:
- działanie (zawinione lub nie), w wyniku którego wynikła szkoda,
- zdarzenie za które prawo czyni kogoś odpowiedzialnym (np. odpowiedzialność za zwierzęta i rzeczy).
Obydwie formy deliktu mogą dawać podstawy do
odpowiedzialności deliktowej, czyli żądań odszkodowawczych.
Typowymi przykładami deliktów w prawie cywilnym są np: uszkodzenie cudzej rzeczy, spowodowanie niekorzystnych zmian w cudzym zdrowiu, pozbawienie kogoś przysługującego mu prawa majątkowego.
Delikt w prawie karnym
W terminologii
prawa karnego delikt może oznaczać każdy
czyn bezprawny (
przestępstwo).
Delicta iuris gentium
Z deliktem wiąże się też pojęcie tzw.
delicta iuris gentium, które określa przestępstwa przeciwko
prawu międzynarodowemu (
zbrodnie wojenne,
ludobójstwo i inne
zbrodnie przeciwko ludzkości, przestępstwa o charakterze
terrorystycznym,
piractwo,
fałszowanie pieniędzy, handel
niewolnikami,
kobietami,
dziećmi). Tego typu czyny zakazane są ścigane na
zasadzie represji wszechświatowej (niezależnie od miejsca popełnienia czynu i przez wszystkie
państwa – strony odpowiednich
traktatów i
konwencji).
Zobacz też
prawo cywilne | prawo rzymskie | Międzynarodowe prawo karne
Delikt | tort | agravio | דיני הנזיקין | 侵权行为 | onrechtmatige daad