article

C - N - O
 
N
P  
 
 
N-TableImage.png
Dane ogólne
Nazwa, symbol, l.a.*Azot, N, 7
Własności metaliczneniemetal
Grupa, okres, blok15 (VA), 2, p
Gęstość, twardość1,2506 kg/m3, bd
Kolorbezbarwny
Własności atomowe
Masa atomowa14,0067 u
Promień atomowy (obl.)65 (56) pm
Promień kowalencyjny75 pm
Promień van der Waalsa155 pm
Konfiguracja elektronowahref="http://articles.gourt.com/pl/hel (pierwiastek)">He2s22p3
e- na poziom energetyczny2, 5
Stopień utlenienia±3, 5, 4, 2
Własności kwasowe tlenkówsilnie kwaśne
Struktura krystalicznaheksagonalna
Własności fizyczne
Stan skupieniagazowy
Temperatura topnienia63,14 K
(-210,01 °C)
Temperatura wrzenia77,35 K
(-195,8 °C)
Objętość molowa13,54×10-3 m3/mol
Ciepło parowania2,7928 kJ/mol
Ciepło topnienia0,3604 kJ/mol
Ciśnienie pary nasyconejbd
Prędkość dźwięku334 m/s (298,15 K)
Pozostałe dane
Elektroujemność3,04 (Pauling)
3,07 (Allred)
Ciepło właściwe1040 J/(kg*K)
Przewodność właściwabd
Przewodność cieplna 0,02598 W/(m*K)
I Potencjał jonizacyjny1402,3 kJ/mol
II Potencjał jonizacyjny1402,3 kJ/mol
III Potencjał jonizacyjny1402,3 kJ/mol
IV Potencjał jonizacyjny7475,0 kJ/mol
V Potencjał jonizacyjny9444,9 kJ/mol
VI Potencjał jonizacyjny53266,6 kJ/mol
VII Potencjał jonizacyjny64360 kJ/mol
Najbardziej stabilne izotopy*
izotopwyst.o.p.rs.r.e.r. MeVp.r.
13N {syn.} 9,965 min β+ 2,220 13C
14N 99,634% stabilny izotop z 7 neutronami
15N 0,366% stabilny izotop z 8 neutronami
16N {syn.} 7,13 s β-   16O
Tam, gdzie nie jest zaznaczone inaczej,
użyte są jednostki SI i warunki normalne.
*Wyjaśnienie skrótów:
l.a.=liczba atomowa
wyst.=występowanie w przyrodzie,
o.p.r.=okres połowicznego rozpadu,
s.r.=sposób rozpadu,
e.r.=energia rozpadu,
p.r.=produkt rozpadu

Azot (N, łac. nitrogenium) jest niemetalem należącym do piątej grupy głównej. Zawartość w górnych warstwach Ziemi wynosi 0,0019 %. Stabilnymi izotopami azotu są 14N i 15N.

Pierwiastek został odkryty w 1772r. przez Erazma Rutherforda.

Azot w stanie wolnym występuje w postaci N2. W cząsteczce tej dwa atomy tego pierwiastka są połączone ze sobą wiązaniem potrójnym. Azot jest pierwiastkiem stosunkowo biernym chemicznie co spowodowane jest bardzo wysoką wartością energii wiązania w cząsteczce N2, wynosi ona aż 945.33 ± 0.59 kJ · mol-1.

Azot jest podstawowym składnikiem powietrza (78,09% masy). Wchodzi w skład wielu związków, takich jak: amoniak, kwas azotowy, azotany oraz wiele ważnych związków organicznych. Jest dla życia na Ziemi jednym z najważniejszych pierwiastków. Wchodzi w skład wielu biocząsteczek, takich jak aminokwasy, nukleotydy i kwasy nukleinowe.

Azot w fazie stałej występuje w sześciu postaciach nazwanych od kolejnych liter greckich (α, β, γ, δ, ε, ζ). Najnowsze badania wykazują prawdopodobne istnienie kolejnych dwóch odmian (η, θ).

Pierwiastki chemiczne

Stikstof | نيتروجين | Azot | Азот | Nitrogen | Dusík | Nitrogen | Kvælstof | Stickstoff | Lämmastik | Άζωτο | Nitrogen | Nitrógeno | Nitrogeno | Nitrogeno | نیتروژن | Azote | Nitróxeno | 질소 | Dušik | Nitro | Nitrogen | Nitrogeno | Nitur | Azoto | חנקן | Nitrogenium | Slāpeklis | Azotas | Stikstof | Nitrogén | Азот | Hauota | Stikstof | 窒素 | Nitrogen | Nitrogen | Azoto | Azot | Азот | Nitrogen | Dusík | Dušik | Азот | Dušik | Typpi | Kväve | நைட்ரஜன் | ไนโตรเจน | Nitơ | Azot | Азот |

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Azot".

Home Pageartsbusinesscomputersgameshealthhospitalshomekids & teensnewsphysiciansrecreationreferenceregionalscienceshoppingsocietysportsworld