Alkaloid (arabskie alkali - potaż i eidos - postać = "przyjmujący postać zasady") to azotowy związek chemiczny pochodzenia roślinnego, zawierający układy heterocykliczne z co najmniej jednym zasadowym atomem azotu. Biosynteza tych związków chemicznych oparta jest o aminokwasy. Alkaloidy wykazują zwykle silne działanie fizjologiczne. Alkaloidy dla chemii organicznej przez ponad 100 lat były przedmiotem badań strukturalnych i syntetycznych. Przykładem jest morfina, wydzielona z opium w stanie czystym już w 1813, której budowa została wyjaśniona ostatecznie dopiero w roku 1952.

Wiele toksycznych alkaloidów podawanych w odpowiednio małych dawkach stanowi skuteczne leki na liczne choroby i dolegliwości (np. morfina, kodeina, chinina). Liczne alkaloidy stanowią składniki używek (kofeina, teobromina, nikotyna).

Wiele toksycznych alkaloidów wykorzystuje się do zwalczania szkodników (strychnina).

Do bardzo silnych trucizn należy tubokuraryna, występująca w Chondodendron tomentosum i używana do zatruwania grotów strzał przez Indian południowoamerykańskich.

Najbardziej znane alkaloidy to :

• akonityna
• atropina
• chinina
• DMT
• efedryna
• ergotamina
• johimbina
• kamptotecyna
• kastanospermina
• kodeina
• kofeina
• kokaina
• kolchicyna
• koniina
• likoktonina
• meskalina
• morfina
• muscymol
• nikotyna
• papaweryna
• psylocybina
• skopolamina
• strychnina
• swainsonina
• taksol
• teobromina
• winblastyna
• winkrystyna

Alkaloidy | Farmakologia | Substancje psychoaktywne

Алкалоид | Alcaloide | Alkaloid | Alkaloid | Alkaloide | Alkaloid | Alcaloide | Alkaloido | Alcaloïde | Alcaloidi | אלקלואיד | Alkaloidas | Alkaloïde | アルカロイド | Alkaloid | Alkaloid | Alcalóide | Alcaloid | Алкалоид | Alkaloid | Alkaloid | Alkaloidi | Alkaloid | Алкалоїди