Venice.jpg | Map Venice MK1888.jpg | Venice1819.png | Wejscie_Francuzow_do_Wenecji_6_maja_1797_sztych_Duplessis-Bertauxa.jpg | Wenecja_Bazylika_sw_Marka.JPG | Kampanila_Palac_dozow_Wenecja.jpg | Venice gondola.jpg
Miasto Wenecja (wł. Venezia), to miejscowość i gmina w północnych Włoszech nad Adriatykiem, stolica regionu Wenecja Euganejska. Ludność: 271 tys. mieszk. (2001).
Patrz też: Republika Wenecka
Miasto na wyspie zostało założone w 452 roku przez uciekinierów przed barbarzyńskim plemieniem Hunów. Choć później znalazło się w strefie wpływów Bizancjum, zdołało uzyskać niezależność. Wenecja była państwem-miastem, na wzór greckich polis, jej ustrojem była republika. Głową państwa był doża Wenecji (doge - książę), teoretycznie nieusuwalny, wybierany w wyborach przez miejską arystokrację, sprawujący funkcję dożywotnio, jednak w praktyce często zmuszany do ustąpienia.
Zainteresowania polityczne Republiki Weneckiej koncentrowały się wokół wschodniej części Morza Śródziemnego. Wenecja kontrolowała wybrzeża Adriatyku, Wyspy Egejskie, Kretę, Cypr, Korfu i inne wyspy.
Państwo było wielonarodowościowe: Włosi, Grecy, Słowianie, wielokulturowe jak i wieloreligijne. Bliskość Rzymu wymuszała posłuszeństwo wobec papieży, ale w Wenecji panowała wolność religijna (choć np. właśnie w Wenecji został aresztowany Giordano Bruno). Szczyt konfliktu z papiestwem przypadł za pontyfikatu Juliusza II: 27 kwietnia 1509 r. Juliusz II zorganizował przeciwko Wenecji Ligę w Cambrai.
Wenecja walczyła głównie przeciw muzułmańskim Turkom, prowadząc handel ze Wschodem. W XIII wieku Marco Polo dotarł do Chin. Wenecja zazdrośnie strzegła swojego monopolu na handel jedwabiem i przyprawami. Jednak w XV wieku Vasco da Gama dotarł do Indii, otwierając nową, dłuższą, ale i bezpieczniejszą drogę do tego półwyspu. W 1508 roku Portugalczycy rozpoczęli walkę z arabskimi kupcami, chcąc wyprzeć ich z Indii. Wenecja wsparła kalifa Aleksandrii w budowie floty; ta jednak została pokonana w bitwie morskiej niedaleko Diu (wojskami portugalskimi dowodził Alfonso de Albuquerque). Znaczenie Wenecji zaczęło słabnąć, choć do końca pozostała miastem łączącym Wschód z Zachodem, miastem sztuki i architektury.
W 1797 r. Wenecja została zdobyta przez Napoleona. Po pokoju w Campo Formio Wenecja została włączona do Austrii. Była najdłużej istniejącą republiką w dziejach.
W XIX wieku Wenecja została włączona do nowo powstałego Królestwa Włoch.
Patronem miasta jest święty Marek. W bazylice jego imienia złożone są jego (oraz innych świętych) relikwie.
Światową popularność zyskał karnawał wenecki. Istotnym elementem ubioru bawiących się są maski. W Wenecji odbywa się ważny festiwal filmowy i biennale sztuki współczesnej.
Obecnie Wenecja jest ustawicznie podtapiana. Stare budynki, atakowane przez zanieczyszczone morze, ulegają zniszczeniu.
Historyczna część Wenecji pełni głównie funkcje turystyczne. Większość mieszkańców zamieszkuje w położonym na stałym lądzie Mestre, które formalnie jest dzielnicą Wenecji.
Wenecja | Miejscowości Włoch | Obiekty z listy dziedzictwa UNESCO
البندقية | Venecia | Venecija | Венеция | Venècia | Benátky | Venedig | Venedig | Venezia | Βενετία | Venice | Venecia | Venecio | Venezia | Venise | Venecia - Venezia | 베네치아 | Venecija | Venizia | Venesia | Venezia | ונציה | Venetia (urbs) | Venedeg | Venecija | Venies | Velence | Venetië (stad) | ヴェネツィア | Venezia | Venezia | Veneza | Veneţia | Венеция | Venediku | Vinezzia | Venice | Benátky (mesto) | Benetke | Венеција | Venetsia | Venedig | Venedik | Венеція | Venezsia | 威尼斯