Weksel - papier wartościowy obligacyjny. Pomimo tego, że jest to papier wartościowy nie musi być on wystawiany na blankiecie urzędowym, jak się powszechnie sądzi, zaprezentowanym na obrazku, tzn. może być wystawiony nawet na zwykłej kartce papieru i będzie ważnym wekslem, jeżeli zawiera wszystkie elementy zawarte w art. 1 (weksel trasowany) lub 101 (weksel własny) prawa wekslowego. Weksel inkorporuje (zawiera w sobie) prawo majątkowe polegające na zobowiązaniu wystawcy weksla do wypłacenia ściśle określonej kwoty pieniężnej (sumy wekslowej) na zlecenie lub tylko remitentowi. Wyróżnia się dwie zasadnicze postacie weksla:
- weksel własny - (solaweksel) przyrzeczenie zapłaty sumy wekslowej złożone przez wystawcę jego odbiorcy czyli remitentowi,
- weksel trasowany (ciągniony, trata) - udzielone przez wystawcę (trasanta), skierowane do innego podmiotu (trasata), polecenie zapłacenia remitentowi sumy wekslowej.
Opłata skarbowa nie warunkuje ważności zobowiązania wekslowego.
I przyrzeczenie, i polecenie zapłaty jest zawsze bezwarunkowe.
Początki weksla datują się na przełom XII i XIII wieku, kiedy to narodził się w toku transakcji dokonywanych przez kupców i bankierów w północnych Włoszech. Obecnie w Polsce aktem prawnym regulującym zagadnienia prawa wekslowego jest ustawa z 28 kwietnia 1936 - Prawo wekslowe.
Wekslem jest dokument zawierający w swej treści:
- nazwa "weksel" (literalnie, nieodmienione słowo "weksel");
- miejsce oraz datę wystawienia weksla;
- miejsce i datę płatności;
- podpis wystawcy;
- w przypadku weksla trasowanego - nazwisko trasata;
- nazwisko remitenta
- podpis wystawcy weksla
- może również zawierać nazwę instytucji lub osoby, u której płatny jest weksel - domicyliat
W przypadku braku oznaczenia miejsca płatności weksel uważa się za płatny w miejscu wystawienia, a w braku takowego - w miejscu zamieszkania lub siedzibie wystawcy weksla.
Do podstawowych czynności wekslowych należą:
- przeniesienie weksla przez indos, czyli pisemne oświadczenie zbywcy weksla zawierające przynajmniej podpis zbywcy, umieszczane na grzbiecie weksla lub na przedłużku.
- akcept - przyjęcie weksla, którego dokonuje trasat
- aval - poręczenie wekslowe osoby trzeciej (avalisty)
- zwrotne poszukiwanie - dokonywane przez każdorazowego posiadacza weksla przeciwko wystawcy, trasatowi, indosantowi lub pozostałym dłużnikom wekslowym
- wyręczenie - dokonywane poprzez akcept lub zapłatę
- protest - przeciwko osobie która nie uczyniła zadość żądaniu, które zostało do niej skierowane.
Weksel spełnia następujące funkcje:
- kredytowa - ze względu na odroczony termin płatności weksla,
- płatnicza - wręczany jest przy zakupie towarów i usług,
- gwarancyjna - odpowiedzialność wszystkich uczestników stosunku wekslowego, podpisanych na wekslu,
- obiegowa - możliwość przenoszenia weksla przez indos,
- refinansowa - możliwość złożenia weksla do dyskonta.
Zobacz też: czek, przegląd zagadnień z zakresu ekonomii i prawa.
Prawo handlowe | Bankowość
Вэксэль | Wechsel (Urkunde) | Promissory note | Kambio | Moyen de paiement | Váltó | Wissel (bankdocument) | 約束手形 | Вексель | Zmenka