article Related Topics:
Polska
 

Rzeczpospolita Polska, Polskapaństwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie) , Czechami, Słowacją (na południu), Ukrainą, Białorusią, Litwą (na wschodzie) i Rosją (obwodem kaliningradzkim) (na północy), a poprzez granicę morską (granicę wyłącznej strefy ekonomicznej) również z Danią oraz Szwecją.

Jest członkiem Unii Europejskiej, NATO i wielu innych organizacji międzynarodowych.

Pochodzenie nazwy kraju


Nie wiadomo na pewno jakie jest pochodzenie nazwy Polska. Według najbardziej rozpowszechnionej teorii nazwa ta, wywodzi się od plemienia Polan, zamieszkującego tereny obecnej Wielkopolski. Słowo Polanie, według jednej z teorii wywodzi się od słowa plemię - współplemiennik, człowiek związany więzami krwi, mający te same wierzenia. Inna teoria wywodzi słowo polanie od słowa pole, gdyż przypuszcza się że głównym zajęciem plemienia Polan była uprawa roli, w odróżnieniu od innych plemion np. Wiślan czy Mazowszan, zamieszkujących tereny lesiste.

W przeszłości używano łacińskich określeń terra Poloniae - ziemia Polska lub Regnum Poloniae. Nazwa Polska zaczęła być używana w odniesieniu do całego państwa w XI wieku. Ziemie Polan od XIV wieku nazywano Staropolską, a później Wielkopolską. A dla kontrastu ziemie południowe Małopolską.

Inne nazwy Polski (Lechia, język perski Lachistan, litewskie Lenkija) i Polaków (tureckie Lehce, ruskie Lach, węgierskie Lengyel) wywodzi się od nazwy plemienia Lędzian, które, jak się przypuszcza, zamieszkiwało w obecnej południowo-wschodniej części Polski.

Słowo rzeczpospolita oznacza republikę.

Zobacz też: Polska.

Polityka


Partie polityczne PiS, PO, LPR, Samoobrona, SLD, PD, PSL, UP, SDPL, UPR, PPN, Zieloni 2004

Polska scena polityczna w latach dziewięćdziesiątych była bardzo zmienna. Większość partii z tamtego okresu nie przetrwała, podzieliła się na różne frakcje, zmieniła nazwy. Większość z nich jest społecznie konserwatywna, gospodarczo - socjalliberalna, socjaldemokratyczna .

Ustrój polityczny

Demokracja parlamentarna

Zobacz także:

Siły zbrojne


Podział administracyjny


Od 1 stycznia 1999 roku obowiązuje trzystopniowy podział administracyjny kraju na województwa (16), powiaty (314) i gminy (2 478) - stan w dniu 1 stycznia 2006 r..

Województwa:

(1) Siedzibą wojewody jest Bydgoszcz a siedzibą sejmiku Toruń
(2) Siedzibą wojewody jest Gorzów Wielkopolski a siedzibą sejmiku Zielona Góra
Wojewodztwa.jpg województwo stolica powierzchnia (w km²) ludność (2005)
1 dolnośląskie Wrocław 19 948 2 898 000
2 kujawsko-pomorskie Bydgoszcz/Toruń(1) 17 969 2 068 000
3 lubelskie Lublin 25 155 2 191 000
4 lubuskie Gorzów Wielkopolski/
Zielona Góra (2)
13 984 1 009 000
5 łódzkie Łódź 18 219 2 597 000
6 małopolskie Kraków 15 108 3 253 000
7 mazowieckie Warszawa 35 579 5 136 000
8 opolskie Opole 9 412 1 055 000
9 podkarpackie Rzeszów 17 844 2 098 000
10 podlaskie Białystok 20 180 1 221 000
11 pomorskie Gdańsk 18 293 2 192 000
12 śląskie Katowice 12 294 4 830 000
13 świętokrzyskie Kielce 11 627 1 291 000
14 warmińsko-mazurskie Olsztyn 24 191 1 428 552
15 wielkopolskie Poznań 29 826 3 365 283
16 zachodniopomorskie Szczecin 22 896 1 695 000

Demografia


Zobacz też: Polacy
{| align=right Ludność Polski Rok Ludność Zmiana % Rok Ludność Zmiana % 1846 11 107 000 - 1960 29 776 000 19,1% 1911 22 110 000 99,1% 1970 32 642 000 9,6% 1921 27 177 000 22,9% 1978 35 061 000 7,4% 1931 32 107 000 18,4% 1988 37 879 000 8,0% 1938 34 849 000 8,5% 1990 38 183 000 0,8% 1946 23 930 000 -31,3% 1995 38 610 000 1,1% 1950 25 008 000 4,5% 2000 38 654 000 0,1% 2005 38 190 608 -0,4%

Poland-demography.png-2003 (w tysiącach)]]

W okresie kształtowania się państwowości Polska obejmowała swym zasięgiem ziemie o powierzchni ponad ćwierć miliona km² z przeszło milionem mieszkańców. Za czasów Kazimierza Wielkiego obszar państwa (około 270 tys. km²) zamieszkiwało ponad 2,5 miliona osób. Dopiero unia z Litwą przyniosła radykalny przyrost demograficzny i terytorialny. Za czasów Batorego obszar państwa zbliżył się do 1 miliona km², zaś ludność w końcu XVI wieku prawdopodobnie osiągnęła 9 milionów. W chwili utraty niepodległości wielonarodowościowe państwo liczyło co najmniej 13-14 milionów mieszkańców, przy czym przez cały okres wspólnej państwowości z Litwą znaczną część ludności stanowiły osoby posługujące się innym językiem niż polski (w końcu XVIII wieku było ich ok. 60%). Po odzyskaniu niepodległości w granicach Polski znalazło się kilka milionów osób o innej niż polska narodowości, tak więc Polska przed II wojną światową była krajem wielonarodowościowym, gdzie mniejszości stanowiły powyżej 1/3 ludności. W okresie między 1921 rokiem a wybuchem II wojny światowej liczba ludności wzrosła z 27,2 mln do 35,2 mln. Jednak zmiany granic Polski po wojnie oraz przesiedlenia sprawiły, że obecnie Polska jest krajem nieomalże jednolitym etnicznie. Wszystkie mniejszości narodowe łącznie nie przekraczają 3% ludności.

Polacy należą do ludów słowiańskich. Posługują się językiem polskim, należącym do rodziny języków słowiańskich. Dla części Polaków językiem ojczystym jest blisko z nim spokrewniony język kaszubski. Język polski jest językiem urzędowym kraju, jakkolwiek prawo gwarantuje mniejszościom narodowym używanie ich własnych języków, zwłaszcza na obszarach, gdzie występują ich większe skupiska. Według Narodowego Spisu Powszechnego (2002) 97,8% mieszkańców Polski używa w domu języka polskiego. Najbardziej popularne języki mniejszości to: niemiecki, ukraiński, białoruski, cygański, rosyjski, litewski i łemkowski.

Statystyki demograficzne


(2006)
Liczba ludności 38 622 000
Ludność według wieku
0 - 14 lat 16,7% (mężczyzn 3 319 176; kobiet 3 150 859)
15 - 64 lat 70,3% (mężczyzn 13 506 153; kobiet 13 638 265)
ponad 64 lata 13% (mężczyzn 1 912 431; kobiet 3 108 260)
Średnia wieku
W całej populacji 36,43 lat
Mężczyzn 34,52 lat
Kobiet 38,49 lat
Przyrost naturalny 0,03%
Współczynnik urodzeń 10,78 urodzeń/1000 mieszkańców
Współczynnik zgonów 10,01 zgonów/1000 mieszkańców
Współczynnik migracji -0,49 migrantów/1000 mieszkańców
Ludność według płci
przy narodzeniu 1,06 mężczyzn/kobiet
poniżej 15 lat 1,05 mężczyzn/kobiet
15 - 64 lat 0,99 mężczyzn/kobiet
powyżej 64 lat 0,62 mężczyzn/kobiet
w całej populacji 0,94 mężczyzn/kobiet
Umieralność niemowląt
W całej populacji 8,51 śmiertelnych/1000 żywych
płci męskiej 9,59 śmiertelnych/1000 żywych
płci żeńskiej 7,37 śmiertelnych/1000 żywych
Oczekiwana długość życia
W całej populacji 74,74 lat
Mężczyzn 70,71 lat
Kobiet 79,03 lat
Rozrodczość 1,23 urodzeń/kobietę
Współczynnik dorosłych z HIV/AIDS 0,1% (2001)
Liczba osób żyjących z HIV/AIDS 14 000 (2003)
Liczba zmarłych na HIV/AIDS 100 (2001)

Według Światowej Organizacji Zdrowia (ang. World Health Organization, WHO), 2003:

  • Oczekiwana długość życia w chwili urodzenia dla całej populacji: Polska zajmuje 28 miejsce w Europie (na 52, łącznie z azjatyckimi państwami b. ZSRR). W całej populacji: 75 lat, w tym: mężczyźni 71 lat, kobiety 79 lat. WHO1
  • Pod względem oczekiwanej długości życia mężczyzn, Polska jest również na 28 miejscu w Europie. WHO2
  • Śmiertelność chłopców poniżej 5 roku życia: 25 miejsce w Europie (9 na 1000; dziewczynki 7 na 1000). WHO3
  • Śmiertelność dorosłych mężczyzn (15-59 lat): 20 miejsce w Europie (202 na 1000; kobiety 81 na 1000). WHO4
  • Oczekiwane dalsze trwanie życia w zdrowiu osób w wieku 60 lat (2002): 28 miejsce w Europie. Mężczyźni: 17,3 lat, kobiety: 22,17 lat. WHO5

Miasta Polski

   rozpiętość populacji miast liczba miast (2005)
1 >1 000 000 1
2 500 000 - 1 000 000 4
3 200 000 - 500 000 13
4 100 000 - 200 000 21
5 50 000 - 100 000 54
6 20 000 - 50 000 138
7 10 000 - 20 000 177
8 <10 000 445
w sumie miast: 887
Największe miasta Polski liczące ponad 100 tys. mieszkańców:
Krakow z Wawelu.jpg]] Wrocław panorama.jpg]] Motlawa 2002.jpg]]
   miasto liczba mieszkańców (2004) województwo Wawka2.jpg]] Lodz_manufaktura_01.jpg]]
1 Warszawa 1 692 000 mazowieckie
2 Łódź 780 000 łódzkie
3 Kraków 758 000 małopolskie
4 Wrocław 633 000 dolnośląskie
5 Poznań 571 000 wielkopolskie
6 Gdańsk 458 000 pomorskie
7 Szczecin 415 000 zachodniopomorskie
8 Bydgoszcz 369 000 kujawsko-pomorskie
9 Lublin 348 000 lubelskie
10 Katowice 315 000 śląskie
11 Białystok 295 000 podlaskie
12 Częstochowa 259 000 śląskie
13 Gdynia 253 000 pomorskie
14 Sosnowiec 230 000 śląskie
15 Radom 227 000 mazowieckie
16 Toruń 208 000 kujawsko-pomorskie
17 Kielce 205 000 świętokrzyskie
18 Gliwice 200 000 śląskie
19 Zabrze 192 500 śląskie
20 Bytom 189 500 śląskie
21 Bielsko-Biała 175 000 śląskie
22 Olsztyn 173 000 warmińsko-mazurskie
23 Rzeszów 163 500 podkarpackie
24 Ruda Śląska 148 000 śląskie
25 Rybnik 141 000 śląskie
26 Tychy 131 000 śląskie
27 Dąbrowa Górnicza 130 000 śląskie
28 Opole 129 000 opolskie
29 Elbląg 128 000 warmińsko-mazurskie
30 Płock 128 000 mazowieckie
31 Wałbrzych 128 000 dolnośląskie
32 Gorzów Wielkopolski 126 000 lubuskie
33 Włocławek 119 000 kujawsko-pomorskie
34 Zielona Góra 118 000 lubuskie
35 Tarnów 118 000 małopolskie
36 Chorzów 114 000 śląskie
37 Kalisz 110 000 wielkopolskie
38 Koszalin 106 000 zachodniopomorskie
39 Legnica 104 000 dolnośląskie
Aglomeracje / konurbacje liczące ponad 1 mln. mieszkańców:

   aglomeracja/konurbacja liczba mieszkańców (2005)
1 Katowice/GZM/GOP/GZW 3 487 000
2 Warszawa 2 679 000
3 Łódź 1 100 000
4 Trójmiasto 1 028 000
5 Kraków 1 024 000
6 Poznań 1 000 000

Zobacz też: spis miast powiatowych według ludności, spis miejscowości w Polsce, Związek Miast Polskich, powierzchnia polskich miast, Mniejszości narodowe i etniczne w Polsce

Religie i wyznania

Ponad 34,3 miliona Polaków jest ochrzczonych w obrządku rzymskokatolickim, co stanowi prawie 89,9% populacji. W sumie, do Kościoła katolickiego (rzymskokatolickiego, greckokatolickiego, ormiańskiego i neounickiego), należy ponad 34,4 miliona Polaków (90,1% populacji).

Kościoły prawosławne liczą ponad 600 tys. duchownych i wiernych (1,6% populacji), protestanckie i tradycji protestanckiej - ponad 149 tys. (0,4%), starokatolickie - prawie 48 tys. (0,1%), a inne w sumie około 136,5 tys. (0,35%), z czego najliczniejszy jest Związek Wyznania Świadków Jehowy (ponad 128 tys. wiernych).

Polaków bez wyznania jest ponad 2,8 miliona (7,45%).

Rozpatrując powyższe statystyki pamiętać jednak należy, iż za członków poszczególnych Kościołów i związków religijnych przyjmuje się zazwyczaj osoby które w stosunek członkostwa weszły (np. poddane obrzędowi chrztu), nawet jeżeli w okresie późniejszym z niego wystąpiły. Wiarygodne dane statystyczne mogą więc zostać sporządzone wyłącznie na podstawie tego rodzaju deklaracji przystąpienia do danego Kościoła. Sprawia to na przykład, że podana tu liczba Polaków bez wyznania jest z pewnością zaniżona, a wyznawców Kościoła rzymskokatolickiego - zawyżona.

Dane GUS: *

Trzy z wyznań mają swoje źródła w Polsce, tzn. powstały w kraju lub w środowiskach polskich za granicą - są to mariawityzm, Kościół polskokatolicki oraz Kościół greckokatolicki.

Zobacz także: Kościół katolicki w Polsce

Geografia


Polskiegranice.png | Poland-satellite.jpeg | Granice współczesnej Polski ukształtowały się w roku 1945, po zakończeniu działań wojennych. W stosunku do 1939 roku granice państwa zostały przesunięte na zachód, kosztem obszarów położonych na wschodzie. Po 1945 roku dokonano kilku korekt terytorialnych, m.in:

Zobacz też: Zmiany granicy polsko-słowackiej

Długość granic Polski wynosi 3511 km, w tym 440 km przypada na granicę morską (linia wybrzeża Morza Bałtyckiego, która nie jest linią granicy państwa, wynosi 788 km). Graniczy z następującymi państwami:

Źródło: * Mały Rocznik Statystyczny GUS

Zobacz też: polskie przejścia graniczne

Polska zajmuje 9. miejsce w Europie pod względem powierzchni oraz 8. pod względem liczby ludności.

W wymiarze północ-południe Polska rozciąga się na długości 649 km, to jest 5° i 50'. Powoduje to różnicę w długości trwania dnia między północną i południową częścią Polski. Latem na północy dzień jest dłuższy o ponad godzinę niż na południu, zimą — odwrotnie. W wymiarze wschód-zachód rozpiętość Polski wynosi 689 km, co w mierze kątowej daje 10° 01'. Całkowita rozciągłość Polski (z zachodu na wschód i z południa na północ) wynosi 15°51'.

Polska leży w strefie czasu środkowoeuropejskiego, jest to czas słoneczny południka 15°.

Współrzędne geograficzne skrajnych punktów Polski:

Geometryczny środek Polski znajduje się we wsi Piątek koło Łęczycy. Najstarszy (1775) obliczony geometryczny środek Europy znajduje się w Suchowoli koło Sokółki, w województwie podlaskim. Natomiast inne podawane niekiedy lokalizacje tego punktu na terenie Polski (np. "koło Torunia", "w pobliżu Warszawy", "na wschód od Łodzi") nie mają żadnej podstawy naukowej. Przez Polskę przebiega również granica pomiędzy kontynentalnym blokiem Europy Wschodniej, a rozczłonkowaną przez morza wewnętrzne Europą Zachodnią.

Rzeki i jeziora

Najdłuższe rzeki w Polsce to:

   nazwa rzeki długość
(w km)
na terenie
Polski
powierzchnia
dorzecza
(w km²)
na terenie
Polski
1 Wisła 1047 1047 194 424 168 699
2 Odra 854 742 118 861 106 058
3 Warta 808 808 54 529 54 529
4 Bug 772 587 39 420 19 284
5 Narew 484 484 75 175 53 873
6 San 443 443 16 861 14 390
7 Noteć 388 388 17 330 17 330
8 Pilica 319 319 9 273 9 273
9 Wieprz 303 303 10 415 10 415
10 Bóbr 272 272 5 876 5 830
Największe jeziora w Polsce to:
   nazwa jeziora powierzchnia
(w km²)
głębokość
maksymalna
(w metrach)
typ jeziora
1 Śniardwy 113,8 23 morenowe
2 Mamry 104,4 44 morenowe
3 Łebsko 71,4 6,3 przybrzeżne
4 Dąbie 56,0 4,2 deltowe
5 Miedwie 35,3 43,8 rynnowe
6 Jeziorak 34,6 13 rynnowe
7 Niegocin 26,0 39,7 morenowe
8 Gardno 24,7 2,6 przybrzeżne
9 Jamno 22,4 3,9 przybrzeżne
10 Wigry 21,9 73 rynnowe
Polska hydrografia2.jpg

Budowa geologiczna

Na obszarze Polski stykają się 3 wielkie jednostki tektoniczne:

  1. platforma prekambryjska wschodniej Europy (wschodnia i północno-wschodnia Polska), a więc Niż Wschodnioeuropejski.
  2. platforma paleozoiczna środkowej i zachodniej Europy (Pozaalpejska Europa Środkowa). Spod pokrywy osadowej tej platformy wyłaniają się części górotworów kaledońskich i hercyńskich (Sudety Zachodnie i Wschodnie, Góry Świętokrzyskie).
  3. alpidy (Karpaty z Podkarpaciem).

Ukształtowanie powierzchni

Polska hipsometria2.jpg Przeważającą część obszaru Polski zajmują tereny nizinne wschodniej części Niżu Środkowoeuropejskiego, a średnie wzniesienie wynosi 173 m n.p.m. Krainy geograficzne ułożone są równoleżnikowo (pasowo) przechodząc od terenów nizinnych na północy i w Polsce centralnej do terenów wyżynnych i górskich na południu. Najwyższym punktem kraju są Rysy - szczyt w Tatrach (2499,1 m n.p.m.), najniżej położonym punktem jest depresja Raczki Elbląskie na Żuławach Wiślanych (–1,8 m n.p.m.)

Zobacz:

Przyroda


Flora Polski

Fauna

Ochrona przyrody

Zobacz też:

Historia


Krainy historyczne Polski

Zobacz więcej: Województwa historyczne i aktualne

Gospodarka


Jednostka monetarna: 1 złoty = 100 groszy.

Dane statystyczne na lata 2002-2005
struktura zatrudnienia - rolnictwo 16,1%
- przemysł 29%
- usługi 54,9%
- PKB
- wzrost PKB
- na jednego mieszkańca
967,7 mld zł
3,4%
25 300 zł
udział w strukturze PKB - rolnictwo 2,8%
- przemysł 31,7%
- usługi 65,5%
budżet
dochody:
wydatki:

52,73 mld. USD
63,22 mld USD
inflacja: 2,1%
dług publiczny: 47,3% PKB
dług zewnętrzny: 123,4 mld USD
rezerwy złota i dewizy: 41,63 mld USD
siła robocza: 17,1 miliona ludzi
ludność żyjąca poniżej ubóstwa: 17%
bezrobocie: 17,2%
inwestycje: 18,5% PKB
przemysłowe produkcyjne tempo wzrostu: 8,5%
źródła energii: paliwa kopalne: x%
energia wodna: x%
energia atomowa: 0%
elektryczność
produkcja:
konsumpcja:

150,8 mld kWh
121,3 mld kWh
ropa naftowa
produkcja:
konsumpcja:

24 530 bar/d
476 200 bar/d
naturalny gaz
produkcja:
konsumpcja:

2,1 mld m3
11,5 mld m3
import: 95,67 mld USD
eksport: 92,72 mld USD
eksport (najważniejsi partnerzy) Niemcy: 30%
Włochy: 6,1%
Francja: 6%
WB: 5,4%
Czechy: 4,3%
Holandia: 4,3%
import (najważniejsi partnerzy) Niemcy: 24,4%
Włochy: 7,9%
Rosja: 7,3%
Francja: 6,7%
Chiny: 4,6%
struktura użytkowania ziemi grunty orne x%
użytki zielone x%
lasy x%
pozostałe x%

Polska w rankingach

  1. Wskaźnik Rozwoju Społecznego 2005 (Human Development Index, HDI) - wskaźnik stosowany przez Program Rozwoju Narodów Zjednoczonych: Polska zajęła 36 miejsce na 177 w grupie krajów wysoko rozwiniętych. Lokaty naszych sąsiadów: Niemcy 20., Czechy 31., Słowacja 42., Ukraina 78., Białoruś 67., Litwa 39., Rosja - 62. miejsce.
  2. Wskaźnik Jakości Życia 2004 (Quality of Life Index, The Economist): 48 miejsce na 111, za Panamą i Urugwajem, tuż przed Chorwacją i Turcją. Ranking, s. 4.
  3. Wskaźnik Wolności Gospodarczej 2005 (Index of Economic Freedom, Heritage Foundation i "The Wall Street Journal"): podobnie jak większość "starej" UE, Polska została zakwalifikowana do grupy państw o "w zasadzie wolnej gospodarce" i zajęła 41 miejsce, za Japonią (39.), przed Francją (44.) i Koreą Pd. (45.) Ranking od s. 9, mapa wolności gospodarczej na świecie.
  4. Wskaźnik Konkurencyjności Gospodarki
  5. Wskaźnik Percepcji Korupcji 2004 (Corruption Perceptions Index 2004, Transparency International): 67 miejsce na 146. razem z Peru, Chorwacją i Sri Lanką. Ranking
  6. Wskaźnik Zaufania Inwestorów Zagranicznych 2004 (Foreign Direct Investment Confidence Index wg firmy konsultingowej A.T. Kearney): 12 miejsce. Ranking, s. 5.
  7. Wskaźnik Globalizacji, obrazujący stopień integracji państw i społeczeństw ze światem (Globalization Index 2005, A.T. Kearney i Foreign Policy Magazine): 31 miejsce na 62. Ranking, s. 4
  8. Światowy Wskaźnik Rozwoju Handlu Detalicznego, określający perspektywy rozwoju handlu (Global Retail Development Index, A.T. Kearney), Polska zajmuje 27. miejsce na świecie, za Meksykiem, tuż przed Indonezją: (Ranking s. 2)
  9. Produkt krajowy brutto
    • Pod względem wielkości PKB Polska jest:
    • PKB na 1 mieszkańca (przy zachowaniu parytetu siły nabywczej) wynosi:
      • wg jednych źródeł (2004) 12.000 USD (57 miejsce na świecie wśród niepodległych państw). World Factbook
      • wg innych źródeł (prognoza na 2005): 13.275 USD (51 miejsce na świecie wśród niepodległych państw) ang. Wikipedia za MFW
    • Wzrost PKB (2004): 5,3%; (2005): 3,3% (prognoza). GUS
    • W strukturze PKB (2003) udział rolnictwa wynosi 3%, przemysłu 31%, usług 66% World Factbook
  10. Inflacja w 2004 wyniosła 3,5%, w 2005 1.8% (prognoza). GUS
  11. Bezrobocie (październik 2005): 17,3 %, ok. 2,5 mln osób. GUS).
  12. Ludność poniżej ustawowej granicy ubóstwa (2004): 19,2% GUS (zobacz też: Zasięg ubóstwa w Polsce).
  13. Handel zagraniczny (2004)
    • Eksport: 73,78 mld USD. Eksportuje się głównie: maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy 38,4%, towary przemysłowe (surowcowe) 23,7%, różne wyroby przemysłowe 15,2%, żywność i zwierzęta żywe, w tym miody (II największy światowy producent miodu oraz I producent pyłku pszczelego) 7,6%, (do: Niemiec 30,1%, Włoch 6,1%, Francji 6,0%, Wielkiej Brytanii 5,4%, Czech 4,3%, Holandii 4,3%, Rosji 3,8%).
    • Import: 88,16 mld USD. Importuje się maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy 38,7%, towary przemysłowe (surowcowe) 21%, chemikalia 14%, paliwa mineralne, smary i materiały pochodne 9,1%, różne wyroby przemysłowe 8,3% (2004), z: Niemiec 24,4%, Włoch 7,9%, Rosji 7,2%, Francji 6,7%, Chin 4,6%, Czech 3,6%, Holandii 3,5%.

Zobacz też: Wskaźniki makroekonomiczne dla Polski

Infrastruktura

=Telekomunikacja
=

  • Liczba aktywnych telefonów komórkowych 29,2 mln (GUS styczeń 2006)
  • Liczba stacjonarnych telefonów 12,3 mln (GUS styczeń 2006)

Transport kolejowy
Największą firmą zajmującą się przewozami kolejowymi jest grupa PKP S.A., w skład której wchodzi wiele spółek m. in.:

  • PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. - odpowiedzialne za infrastrukturę,
  • PKP Przewozy Regionalne Sp.z.o.o.- obsługujące pasażerski ruch regionalny i międzyregionalny (być może od grudnia 2006 r. wyłącznie połączenia regionalne),
  • PKP Cargo S.A. - przewóz towarów,
  • PKP Intercity Sp.z.o.o. - połączenia "kwalifikowane", tj. pociągi EC, IC, Ex a także pociągi z niższą taryfą (TLK). Od grudnia 2006 spółka być może przejmie obsługę połączeń międzyregionalnych od PKP PR.

W niektórych województwach powstają spółki zajmujące się ruchem regionalnym tworzone wspólnie przez PKP oraz samorządy - na przykład koleje Mazowieckie w Województwie Mazowieckim.

Istnieje także wielu przewoźników nie powiązanych z PKP, obsługujących głównie transport towarowy. Między innymi: PCC RAIL SZCZAKOWA S.A., PTKiGK S.A. Rybnik, CTL. Kilku przewoźników posiada także licencje na przewozy osób, jednak z firm spoza PKP S.A. takie usługi są świadczone tylko przez operatorów działajacych na liniach wąskotorowych. Najważnieszym znanym operatorem jest tutaj Stowarzyszenie Kolejowych Przewozów Lokalnych z Kalisza.

Pełną listę licencjonowanych przewoźników kolejowych można znaleźć na stronie www.utk.gov.pl

  • całkowita długość lini kolejowych: 23 852 km (2004)
Zdecydowana większość infrastruktury kolejowej znajduje się pod zarządem PLK S.A. Za dostęp do niej pobierane są od poszczególnych przewoźników opłaty.

Najważniejsze linie kolejowe to m.in. : E30 : granica z Niemcami - Wrocław - Katowice-Kraków - granica z Ukrainą; E20 : granica z Niemcami - Poznań - Warszawa - granica z Białorusią; E65 : granica z Czechami - Katowice - Warszawa - Gdynia;

Transport samochodowy
Speedlimitsinpoland.png Polska nie dysponuje drogami dobrej jakości. Rozmieszczenie sieci drogowej jest nierównomierne.
  • całkowita długość dróg: 364 697 km (2001)
    • w tym drogi o twardej nawierzchni:
      249 088 km
    • drogi o nawierzchni nie utwardzanej:
      115 609 km
Najważniejsze drogi prowadzą:

Dużą rolę odgrywać mogą też w przyszłości:

Drogi odgrywają duże znaczenie, ponieważ ponad 85% ładunków jest przewożonych ciężarówkami. Oprócz tego przez Polskę porusza się wiele jadących po towary do Europy Zachodniej ciężarówek z krajów wschodniej części kontynentu - Estonii, Białorusi, Litwy, Łotwy, Rosji, Ukrainy i innych państw.

Komunikacja lotnicza
PLL_LOT.jpg Polskie linie lotnicze to: PLL LOT, Centralwings, Fischer Air, Direct Fly i White Eagle Aviation. Na polskich lotniskach lądują również samoloty linii zagranicznych, m.in.: Lufthansa, WizzAir, Germanwings, British Airways, Sky Europe, AirFrance i wiele innych. Główne lotniska znajdują się w: Warszawie (Okęcie), Krakowie (Balice), Katowicach (Pyrzowice), Gdańsku (Rębiechowo), Poznaniu (Ławica), Wrocławiu (Strachowice), Łodzi (Lublinek), Rzeszowie (Jasionka), Szczecinie (Goleniów), Bydgoszczy (Szwederowo). Sieć połączeń lotniczych w Polsce nie jest rozbudowana; większość połączeń odbywa się z pośrednictwem portu Okęcie. Polskie linie lotnicze posiadają samoloty: ATR (42 i 72), Cessna, Boeing (737, 757, 767, PLL LOT złożył zamówienie na 787 Dreamliner) oraz Airbus.

Zobacz też:

Edukacja i nauka


Zobacz:

Opieka zdrowotna


Kultura, sztuka i środki masowego przekazu


Zobacz: Kultura Polski

Sport


Zobacz też


Linki zewnętrzne


Polska | NATO | Państwa członkowskie Unii Europejskiej

Pole | Polen | Polaland | بولندا | Polonia | Polonia | Polonia | Polska | Польшча | Poljska | Polonia | Полша | Polònia | Польша | Polsko | Gwlad Pwyl | Polen | Polen | Poola | Πολωνία | Poland | Polonia | Pollando | Polonia | لهستان | Pólland | Pologne | Poalen | Polonie | An Pholainn | A' Phòlainn | Polonia - Polska | 폴란드 | Լեհաստան | पोलैंड | Poljska | Polonia | Polandia | Polonia | Польшæ | Pólland | Polonia | פולין | პოლონეთი | Pòlskô | Poloni | Polonya | Polonia | Polija | Polen | Lenkija | Pole | Lengyelország | Полска | Polonja | Poland | Полония | Poland | Polen | Pooln | ポーランド | Polen | Polen | Polongne | Polonha | پولشا | Polen | Polónia | Polonia | Pulska | Польша | Polonya | Polen | Poland | Polonia | Pulonia | Poland | Poľsko | Poljska | Пољска | Puola | Polen | Poland | Polónia | ประเทศโปแลนด์ | Ba Lan | Polonya | Польща | Poola | פוילן | 波兰

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Polska".

Home Pageartsbusinesscomputersgameshealthhospitalshomekids & teensnewsphysiciansrecreationreferenceregionalscienceshoppingsocietysportsworld