Palatynat

Palatynat (niem. Pfalz <łac. palatium czyli pałac):

Więcej szczegółów (z tym, że po niemiecku) pod: //de.wikipedia.org/wiki/Pfalz_%28Palatium%29

znaczenie I.

umocnione dwóry królewskie (łac. „villa regia“ lub „curtis regia“. ) włącznie z przynależnymi włościami, gdzie odbywały się zjazdy

ważne palatynaty królewskie

patrz także: //de.wikipedia.org/wiki/Reisek%C3%B6nigtumReisekönigtum, //de.wikipedia.org/wiki/PfalzgrafPfalzgraf

znaczenie II.

jako forma skrócona kraina historyczna w zachodnich Niemczech (patrz n.p. księstwo Pfalz-Zweibrücken //de.wikipedia.org/wiki/Pfalz-Zweibr%C3%BCcken), na zachód od Renu. Obecnie część kraju związkowego Nadrenia-Palatynat (Rheinland-Pfalz). Główne miasta: Ludwigshafen, Kaiserslautern, Frankenthal, Neustadt an der Weinstrasse, Landau, Speyer. Inne duże miasta palatynackie (obecnie na terenie kraju Badenia-Wirtembergia): Mannheim i Heidelberg (niegdyś stolica Palatynatu), oraz (w Bawarii – Górny Palatynat) Regensburg.

byli:

- palatyn saksonski

- palatyn bawarski

- palatyn szwabski

- palatyn lotaryjński

- palatyn burgundzki

- patytyn reński

th.bu.

historia palatynatu reńskiego

Palatynat był od XI w. pod władzą palatynów reńskich. Od 1288 r. stolicą kraju został Heidelberg, z jednym z piękniejszych zamków w Niemczech. Od 1329 r. Palatynat jest księstwem, zaś od 1356 – elektoratem.

W latach 30. XVI wieku elektor przyjął luteranizm. Od 1559 r. w Palatynacie wpływy zdobyli kalwiniści i kraj był jednym z centrów tej religii w Europie.

W 1619 r. Fryderyk V przyjął tron Czech od miejscowych buntowników protestanckich, ale po bitwie pod Białą Górą (1620) Palatynat znalazł się pod okupacją Hiszpanii i Bawarii.

W 1648 r. Palatynat Górny (części w Bawarii) został utracony. W 1742 r. Palatynat odziedziczył Karol Teodor Pfalz-Sulzbach i połączył go (1777) z Bawarią.

Rewolucja francuska przyniosła upadek państwa. W 1795 zachodnią część Palatynatu zajęła i zaanektowała Francja, zaś wschodnią – Badenia. Po kongresie wiedeńskim Palatynat stał się częścią Królestwa Bawarii.

Po I wojnie światowej Palatynat znalazł się pod okupacją francuską (1919-1930). Po II wojnie światowej był częścią francuskiej strefy okupacyjnej.

W Ramstein, niedaleko Kaiserslautern, znajduje się amerykańska baza lotnicza – największa na świecie poza terytorium USA.

władcy palatynatu reńskiego

Palatynat podczas swojego istnienia był hrabstwem. Następnie, władcy tego kraju nosili tytuł elektora Cesarstwa Rzymskiego.

hrabiowie palatynatu reńskiego – 945-1356

Wittelsbachowie

Elektorzy Palatynatu – 1356-1803

Ród Palatynatu-Simmern

Ród Bawarski

1623-1648 Maksymilian I Bawarski

Ród Palatynatu-Simmern (przywrócony)

Ród Palatynatu-Neuberg

Ród Palatynatu-Sulzbach

1742-1799 Karol IV Teodor (od 1777 również elektor Bawarii)

Ród Palatynatu-Zweibrücken

1799-1803 Maksymilian Józef (elektor Bawarii Maksymilian IV Józef, od 1805 król Bawarii)

Geografia Niemiec | Geografia historyczna