Przewalski.jpg Nikołaj Michajłowicz Przewalski (ros. Николай Михайлович Пржевальский) (ur. 12 kwietnia 1839 w Smoleńsku - zm. 1 listopada 1888 w Karakoł) rosyjski (białoruskiego lub - wg innych kryteriów - polskiego pochodzenia) geograf, generał, badacz środkowej i wschodniej Azji. Członek Rosyjskiego Towarzystwa Geograficznego od 1864, od 1878 członek honorowy Petersburskiej Akademii Nauk.

W roku 1864 został nauczycielem geografii w szkole wojskowej w Warszawie. W roku 1867 został wysłany na Syberię do Irkucka. Do roku 1869 prowadził badania przyrodnicze w Kraju Ussuryjskim.

W 1870 wyruszył przez Mongolię do Pekinu, odkrywając po drodze pasmo górskie Ałtyn-tag. W 1879 podjął wyprawę do Tybetu, ale napotkawszy zdecydowany opór władz tybetańskich wobec obcokrajowców udał się nad jezioro Kuku-nor i zbadał źródła Huang-ho.

W 1883 zorganizował swoją ostatnią wyprawę przez Ułan Bator i Kuku-nor do źródeł Huang-ho i dalej do jeziora Issyk-Kul, gdzie zmarł na tyfus. Przemierzył łącznie ponad 33 tys. km, pozostawiając relacje ze swoich wypraw.

Największe znaczenie w jego badaniach przyrodniczych miało odkrycie gatunku dzikiego konia stepowego, nazwanego koniem Przewalskiego. Na jego cześć przemianowano miejscowość Karakoł, gdzie zmarł, na Przewalsk. Nazwa ta obowiązywała w latach 1889-1921 i 1939-1991.

Według jednej z hipotez jest prawdopodobnym biologicznym ojcem Józefa Stalina (nasuwa się podobieństwo fizjonomii obu mężczyzn w wieku dojrzałym): liczne podróże Przewalskiego do Azji zazwyczaj wiodły przez Gruzję, gdzie w Gori usługiwała mu matka Stalina, praczka Jekatierina Dżugaszwili. Nie jest też wykluczone, że finasował przynajmniej częściowo naukę Stalina w seminarium duchownym, na co nie mogła sobie pozwolić uboga praczka i szewc.

Geografowie | Rosyjscy naukowcy | Rosyjscy podróżnicy i odkrywcy

Мікалай Пржавальскі | Пржевальский Николай Михайлович | Nikolai Michailowitsch Prschewalski | Nikolai Przhevalsky | Nikolaj Przewalski | Пржевальский, Николай Михайлович | Пржевальський Микола Михайлович