Narząd Jacobsona to występujący u gadów dodatkowy specyficzny narząd zmysłu węchu. Nie ma połączenia z jamą nosową, która jest umiejscowiona powyżej. Składa się z 2 kieszonek, których kanały otwierają się na podniebieniu przedniej części jamy gębowej niezależnie od siebie. Kieszonki te stale wypełnia ciecz produkowana w gruczołach przyocznych. Koniec języka przenosi substancje zapachowe z powietrza lub przedmiotów do wnętrza tego narządu a tam za pośrednictwem płynu docierają do nabłonka węchowego na ściankach kieszonek. Gdy zwierzę wciągnie język do pyska jego rozdwojone końce przylegają do ujść narządu Jacobsona.

Dobrze rozwinięty jest u węży i jaszczurek. U żółwi jest mały i słabo wykształcony a u krokodyli nie występuje wcale.

Zobacz też: przegląd zagadnień z zakresu biologii

Herpetologia

Vomeronasale organ | Jacobson-Organ | Vomeronasal organ | Órgano de Jacobson | Organe voméro-nasal | איבר יעקובסון | Orgaan van Jacobson | Вомероназальный орган | Vomeronazálny orgán