Kosmiczny Teleskop Hubble'a

Teleskop Hubble'a.jpg Discovery. Zdjęcie wykonano podczas drugiej misji serwisowej STS-82, w roku 1997 ]] Kosmiczny Teleskop Hubble'a (ang. Hubble Space Telescope - HST) to teleskop zwierciadlany o średnicy zwierciadła 2,4 m umieszczony na orbicie Ziemi na wysokości ok. 600 km, poza atmosferą. Jest jednym z kilku kosmicznych obserwatoriów wchodzących w skład programu Great Observatories. Jego nazwa pochodzi od imienia wybitnego amerykańskiego astronoma Edwina Hubble'a. Teleskop został wystrzelony na orbitę okołoziemską 24 kwietnia 1990 roku jako owoc pracy agencji kosmicznych NASA i ESA. Teleskop o masie 11,5 tony i długości 13,1 metra kosztował 1,5 miliarda dolarów.

Wkrótce po umieszczeniu na orbicie okazało się, że oczekiwana przez projektantów i naukowców ostrość obrazu jest całkowicie nieosiągalna, ponieważ zwierciadło posiada wadę optyczną nazywaną aberracją sferyczną. Wprawdzie błąd można było częściowo korygować przy pomocy komputerów, ale i tak biorąc pod uwagę wydatkowaną sumę i niewystarczający rezultat przedsięwzięcie to określane było mianem totalnej katastrofy. Jednak po przeprowadzonym na Ziemi dochodzeniu okazało się, że szczęśliwym zbiegiem okoliczności nie zostały jeszcze zdemontowane urządzenia, przy pomocy których szlifowano zwierciadła teleskopu, dzięki czemu udało się znaleźć mikroskopijny odprysk farby na jednym z luster, które służyły do kontrolowania układu zwierciadeł teleskopu w trakcie ich produkcji. Stwierdzono nie tylko, że ten właśnie odprysk odpowiedzialny jest za wadę w szlifie zwierciadła, ale również, że przy pomocy stosunkowo nieskomplikowanego i niewielkiego korekcyjnego układu optycznego dostawionego do teleskopu można będzie całkowicie zlikwidować jego wadę. Zaprojektowano w związku z tym specjalną wyprawę wahadłowca Endeavour, który w grudniu 1993 roku zbliżył się do teleskopu, "schwytał" go na orbicie, a następnie dwie grupy astronautów przez pięć dni na zmianę w kilkugodzinnych wyjściach zainstalowały w nim konieczną korekcję optyczną. Misja ta zakończyła się całkowitym powodzeniem.

W roku 1994 otrzymano pierwsze w pełni ostre, wysokiej jakości zdjęcia obserwowanych obiektów kosmicznych. Od czasu umieszczenia teleskopu na orbicie i misji naprawczej w 1993, dwukrotnie jeszcze - w 1997 i w 2002 roku - był on "odwiedzany" przez wahadłowce w celu dokonania niezbędnych drobnych napraw oraz instalacji dodatkowych urządzeń (spektrometrów, spektrografów, kamer na podczerwień i in.) Eksploatacja teleskopu Hubble'a przewidywana jest do roku 2009, w którym to ma go zastąpić kosmiczny teleskop Jamesa Webba, ale z powodu braku funduszy na zaplanowaną na 2006 rok czwartą misję serwisową może okazać się, że nie będzie zdolny do pracy już nieco prędzej. Wielką zaletą teleskopu Hubble'a jak i innych kosmicznych teleskopów jest praca poza atmosferą, co pozwala uzyskać pełny i niezakłócony obraz obserwowanych obiektów. Teleskop ten uczestniczy w niecodziennych badaniach kosmosu, takich jak badania nad ciemną materią, rozszerzaniem się wszechświata czy szukanie planet pozasłonecznych. Dnia 27 listopada roku 2001 teleskop wykrył obecność sodu w atmosferze planety towarzyszącej gwieździe HD 209458 (Ozyrys).

Teleskop Hubble'a pozwala na obserwację obiektów o jasności gwiazdowej 30^m, czyli o 1 stopień słabszych, niż jasność źródła światła równoważnego pojedynczej świeczce, zapalonego na Księżycu i obserwowanego z Ziemi (29^m).

HubbleCzęść.jpg

Linki zewnętrzne

Strona NASA poświęcona teleskopowi Hubble'a.

teleskopy | NASA | Sondy kosmiczne

Gourt Home::Gourt :: Kosmiczny Teleskop Hubble'a

Linki zewnętrzne