article

Język angielski jest językiem urzędowym w Wielkiej Brytanii, jej terytoriach zależnych i w większości jej byłych kolonii i dominiów, m.in. Irlandii, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, RPA, Australii i Nowej Zelandii. Należy do oficjalnych języków ONZ, a od XX wieku jest najczęściej używanym językiem w kontaktach międzynarodowych.

Język angielski jest bardzo mocno zróżnicowany geograficznie. Dialekty różnią się fonetyką, słownictwem i do pewnego stopnia gramatyką.

Warto zauważyć, iż pomimo tego że język angielski jest obecnie źródłem zapożyczeń na prawie całym świecie, to przez całą swą historię to angielszczyzna tworzona była poprzez wpływ innych języków. Obecnie trend ten został przyhamowany ale wciąż stanowi istotny czynnik rozwoju języka.

Pisownia i fonetyka


Alfabet angielski jest obecnie tożsamy z alfabetem łacińskim i składa się z dwudziestu sześciu liter:

{|| ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ abcdefghijklmnopqrstuvwxyz

Pisownia angielska, zwłaszcza samogłosek, jest bardzo nieregularna. Występuje dość duże geograficzne zróżnicowanie wymowy. W wielu dialektach znika głoska „r” w wygłosie, zmienia się wymowa niektórych samogłosek.

Najpopularniejszymi literami są: „e” (56× tyle, co najrzadsze „q”), „a” (43×), „r” (39×), „i” (38×), „o” (36×), „t” (35×) i „n” (34×).

Jeśli chodzi o dwuliterowe "zbitki", to najczęściej pojawiają się „th”, „he”, „in”, „er”.

Czasy gramatyczne


W języku angielskim występuje szesnaście czasów. Każdy z czterech podstawowych czasów:

  1. present
  2. past
  3. future
  4. future in the past

występuje w czterech aspektach czasowych:

  1. simple
  2. continuous
  3. perfect
  4. perfect continuous

stąd mamy szesnaście kombinacji:

  1. present
    1. present simple, np. I do
    2. present continuous, np. I am doing
    3. present perfect, np. I have done
    4. present perfect continuous, np. I have been doing
  2. past
    1. past simple, np. I did
    2. past continuous, np. I was doing
    3. past perfect, np. I had done
    4. past perfect continuous, np. I had been doing
  3. future
    1. future simple, np. I will do
    2. future continuous, np. I will be doing
    3. future perfect, np. I will have done
    4. future perfect continuous, np. I will have been doing
  4. future in the past
    1. future simple in the past, np. I would do
    2. future continuous in the past, np. I would be doing
    3. future perfect in the past, np. I would have done
    4. future perfect continuous in the past, np. I would have been doing

Wyboru czasu gramatycznego w zdaniu dokonuje się w zależności od sytuacji.

Uwaga: Wśród językoznawców nie ma pełnej zgody co do tego, czy każdą z podanych wyżej konstrukcji uważać za samodzielny czas. Niektórzy wyróżniają w angielszczyźnie jedynie czas przeszły i teraźniejszy (ze względu na istnienie w nich prostych form czasownika), pozostałe zaś czasy uważają za aspekty tych dwóch czasów.

Wpływ na język polski


Z języka angielskiego do polskiego przechodzi ogromna liczba wyrazów. Są to głównie terminy naukowo-techniczne (np. "komputer", "laser", itp.) i związane z kulturą masową (np. "hamburger", "baseball", "jazz").

Przyjęły się też pewne angielskie zwroty konwersacyjne – przede wszystkim "OK", "sorry" i, ostatnio, "oops".

Interesującym zjawiskiem jest też zmiana sposobu wymawiania zapożyczeń z innych języków na korzyść ich wymowy w jęz. ang, np.: "image" czy "quiz".

Wskazuje się też na niewielki wpływ języka angielskiego na ortografię i interpunkcję polszczyzny: użycie wielkich liter (szczególnie w tytułach i nazwach), wzmożone użycie kursywy, użycie "górnego" cudzysłowu, a także kropki dziesiętnej.

Częste błędy

Do częstszych błędów, jakie popełniają obcokrajowcy uczący się języka, jest błędne użycie słów, które choć brzmią podobnie do słów języka ojczystego, mają odmienne znaczenie.

Polskie słowoZnaczeniePodobne angielskie słowoZnaczenieUwagi
aktualnycurrentactualrzeczywisty
alejaavenuealleyzaułek, uliczka
audycjabroadcastauditionpróba, przesłuchanie
biliontrillionbillionmiliardW języku angielskim, zwłaszcza w USA, obowiązuje inne nazewnictwo dużych liczb (patrz: Nazwy dużych liczb)
ewentualniepossiblyeventuallyw końcu
ewidencjarecordevidencedowód
fizykphysicistphysicianlekarz
konfekcjaclothingconfectionwyrób cukierniczy
konkurencjarivalry, competitionconcurrencewspółpraca, zgodność
konsekwentnyconsistentconsequentwynikający
konwenanscustomconveniencewygoda
kreaturascoundrel, contemptible personcreaturestworzenie, istota żywa
kwotaamountquotalimit, udziałOstatnio media tłumaczą terminy prawa europejskiego typu „milk quota” na „kwota mleczna” itp.
lekturareading matterlecturewykład
lunatyksleepwalkerlunaticszalony
mizeriacucumber saladmiserynieszczęście
mol (owad)mothmolekretW chemicznym znaczeniu mole to mol
pastapastepastamakaronAngielski odpowiednik to również macaroni
patetycznypompouspatheticżałosny
paragonreceiptparagonideał, archetyp
pensjasalary, wagespensionemerytura
politykapoliticspolicyplan działania, zasady
prezerwatywacondompreservativeśrodek konserwujący
rejscruise, voyageracerasa; wyścig; bieg
rentapensionrentwynajem
sukcesywnygradualsuccessfulzakończony powodzeniemIstnieje też słowo successive oznaczające kolejny, następujący
sympatialikingsympathywspółczucie, zrozumienie
szkoła publicznatuition-free schoolpublic school (brytyjskie)szkoła prywatnaAmerykańskie public school i private school znaczą odpowiednio: szkoła publiczna i szkoła prywatna

Terminy o częściowo pokrywającym się znaczeniu:

Polskie słowoAngielskie słowoWspólne znaczenieTylko polskie
adapteradapterurządzenie przenoszące sygnał między dwoma rodzajami przewodów (lub ogólnie jakieś urządzenie umożliwiające połączenie dwóch różnych standardów)gramofon
mandatmandateUpoważnienieKara pieniężna
narkotyknarcoticŚrodek znieczujający (np. morfina)Dowolny środek psychotropowy lub uzależniający
torpedowaćto torpedoAtakować za pomocą torpedprzeciwdziałać udanemu zakończeniu czegoś

Polskie słowoAngielskie słowoWspólne znaczenieTylko angielskie
adresowaćto addresskierować do kogoś, umieszczać adreszająć się jakąś kwestią
aferaaffairskandalsprawa, wydarzenie
aresztarrestzatrzymanie przez policjędowolne zatrzymanie, np. cardiac arrest to ustanie akcji serca
garażgaragepomieszczenie lub budynek na samochodywarsztat samochodowy
impresjaimpressionwrażenieodcisk; odbitka
kameracameraurządzenie do nagrywania filmów (video camera, motion picture camera)aparat fotograficzny (still camera)
ministerministerwysoki urzędnik państwowyksiądz/pastor
papierpapermateriał uzyskiwany z drewnapraca naukowa, gazeta
studentstudentuczeń szkoły wyższejuczeń dowolnej szkoły

Linki zewnętrzne

Strony o angielskim

Słowniki

Tłumacz

Języki germańskie

Engels (taal) | Englische Sprache | እንግሊዝኛ | Nīwu Englisc sprǣc | لغة إنجليزية | Idioma anglés | Inglés | Eng-gí | Ангельская мова | Engleski jezik | Saozneg | Английски език | Anglès | Акăлчан чĕлхи | Angličtina | Saesneg | Engelsk (sprog) | Englisch | Englische Sprache | Bilagáana bizaad | Inglise keel | Αγγλική γλώσσα | English language | Idioma inglés | Angla lingvo | Ingeles | زبان انگلیسی | Anglais | Béarla | A' Bheurla | Lingua inglesa | અંગ્રેજી ભાષા | 𐌰𐌲𐌲𐌹𐌻𐌰𐍂𐌰𐌶𐌳𐌰 | 영어 | Անգլերեն | अंग्रेज़ी | Angliana linguo | Pagsasao nga English | Bahasa Inggris | Anglese | ᖃᓪᓗᓈᑎᑐᑦ | IsiNgesi | Enska | Lingua inglese | אנגלית | Basa Inggris | ინგლისური ენა | Sowsnek | Kiingereza | Zimanê îngilîzî | Lingua Anglica | Angļu valoda | Englesch | Anglų kalba | Ingels | Lingɛlɛ́sa | glibau | Angol nyelv | Англиски јазик | Anglisy fiteny | Bahasa Inggeris | Inglestlahtoli | Engels | 英語 | Engelsk språk | Engelsk språk | Angliais | Anglés | ئىنگلىز تىلى | Āngalabhāsā | Engelsche Spraak | Língua inglesa | Limba engleză | Lingua englaisa | Английский язык | Eaŋgalsgiella | Inglis leid | Senyesemane | Gjuha Angleze | English language | Angličtina | Angleščina | Енглески језик | Engleski jezik | Englannin kieli | Engelska | Wikang Ingles | ஆங்கிலம் | ภาษาอังกฤษ | Tiếng Anh | Tok Inglis | İngilizce | Англійська мова | 英語 | 英语

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Język angielski".

Home Pageartsbusinesscomputersgameshealthhospitalshomekids & teensnewsphysiciansrecreationreferenceregionalscienceshoppingsocietysportsworld