Indukcja logiczna

Indukcja logiczna - sposób rozumowania polegający na wyprowadzaniu nowych pojęć, twierdzeń lub sugerowaniu możliwości zaistnienia nowych faktów na podstawie intuicyjnej analizy wyjściowych przesłanek. Indukcja jest rodzajem rozumowania uprawdopodabniającego, w którym analiza przesłanek prowadzi do wykrycia i sformułowania pewnych prawidłowości, powtarzalnych elementów, które są przedmiotem twierdzenia.

Rozumowanie indukcyjne generuje zwykle twierdzenia, które nie wynikają wprost z przesłanek, lecz są raczej intuicyjnie z nich wywiedzione. Dlatego rozumowanie indukcyjne nigdy nie jest pewne i wymaga albo dowodu formalnego, albo w postaci wykonania eksperymentu. Żartobliwym i paradoksalnym, a jednak zupełnie poprawnym, przykładem opisującym pułapki wynikające ze stosowania indukcji logicznej jest zaproponowana przez Bertranda Russella historyjka o indyku. Skoro od wyklucia się z jajka indyk jest co dzień karmiony przez człowieka, drogą obserwacji faktów (przesłanek) i za pomocą stosowania zasady indukcji może on (indyk) dojść do wniosku, że ponieważ był karmiony przez 363 dni, w dniu 364, 365 i w następnych powinien także otrzymać karmę. Jednak 364 dzień to przysłowiowa sobota, w którą ucinają mu głowę, pomimo że rozumowanie indyka, o ile byłby w stanie je przeprowadzić, ma wszelkie pozory zgodności z metodą naukową i zasadami indukcji logicznej.

Logika rozumowania dedukcyjnego została opracowana już przez Arystotelesa, natomiast próby formułowania pełnej i spójnej teorii rozumowania indukcyjnego pojawiły się dopiero w drugiej połowie XX wieku.

Indukcji logicznej nie należy mylić z indukcją matematyczną, gdyż mimo zbieżności nazwy pojęcia te nie mają z sobą wiele wspólnego.

Zobacz też

Logika | Psychologia poznawcza | Metodologia nauki

Gourt Home::Gourt :: Indukcja logiczna

Zobacz też