Gzyms jest to pozioma, zwykle profilowana listwa wystająca przed lico muru, która chroni elewację budynku przed ściekającą wodą deszczową. Nierzadko pełni też funkcję ozdobną. W tym ostatnim przypadku gzyms tworzyć może kilka profilowanych listw z dodatkowymi ozdobami umieszczonymi nad lub pod listwami.

W architekturze starożytnej Grecji i Rzymu gzyms (geison) był jednym z elementów belkowania. Chronił on fryzy i koronował całe belkowanie.

Gzymsy dzieli się na:

• zewnętrzne, wśród których wyróżniamy:
  • główne (koronujące, wieńczące) - wieńczą ścianę budowli,
  • cokołowe – oddzielają cokół od lica muru,
  • działowe (międzypiętrowe) - dzielą płaszczyznę ściany podkreślając poziomy poszczególnych kondygnacji,
  • nadokienne - gzymsy przerywane, znajdujące się nad otworami okiennymi, zazwyczaj powielające ich szerokość,
  • podokienne - gzymsy ciągłe, przebiegające pod wszystkimi oknami danej kondygnacji,
  • parapetowe - gzymsy przerywane, znajdujące się pod otworami okiennymi, zazwyczaj powielające ich szerokość,
  • naddrzwiowe (nadportalowe) - znajdujące się nad otworami drzwiowymi, oraz
• wewnętrzne, które zdobią ściany, kominki, piece i sprzęty.

Zobacz też: przegląd zagadnień z zakresu architektury, architektura

Elementy budowlane | Detale architektoniczne

Gesims