Gorączką krwotoczną nazywa się jedną z grupy chorób zakaźnych przebiegających z wysoką gorączką i krwawieniami, wywoływaną przez wirusy.
Występowanie
Wirusy mogące spowodować gorączkę krwotoczną są spotykane na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy, jednak najbardziej rozpowszechnione są w
Afryce,
Ameryce Południowej i
Azji Południowo-Wschodniej. W
Europie Środkowej śmiertelne zachorowania na choroby z tej grupy są niezwykle rzadkie i dochodzi do nich zwykle wskutek przywleczenia z obszarów
endemicznych.
Drogi szerzenia, Epidemiologia
Rezerwuarem wirusów odpowiedzialnych za gorączki krwotoczne są najczęściej zwierzęta (
gryzonie,
małpy), a zatem choroby te są
zoonozami. Przenoszenie następuje na przykład przez ukąszenia
kleszczy i
komarów lub przez kontakt z odchodami zwierząt (jak na przykład w przypadku
gorączki Lassa). Niektóre wirusy mogą być przenoszone między ludźmi drogą kropelkową bądź przez kontakt z krwią, odchodami, potem lub wymiocinami, jeśli stężenie wirusa w tych płynach jet wysokie (co bardzo często ma miejsce w przypadku ciężko chorych).
Okres wylęgania większości chorób z tej grupy wynosi średnio około tygodnia, jednak może być bardzo różny nawet w przypadku jednej choroby, na przykład od 2 do 21 dni przy
gorączce krwotocznej Ebola. Szczególnym problemem są zakażenia wewnątrzszpitalne, głównie na skutek kiepskich warunków sanitarnych w rejonach podwyższonego ryzyka, oraz wysokiej
zakaźności chorych w ciężkim stanie. Problemem jest w tym przypadku również fakt, że dokładna diagnostyka gorączek krwotocznych jest bardzo skomplikowana i trudno dostępna, a w rejonach w których występują one endemicznie, pojawia się również bardzo dużo chorób o podobnej symptomatyce (gorączka, krwawienia), dlatego właściwa diagnoza jest stawiana najczęściej po wykluczeniu innych przyczyn.
Objawy i przebieg
Większość gorączek krwotocznych przebiega bardzo ciężko, bądź stanowi wręcz zagrożenie życia.
Oprócz wysokiej gorączki (> 38,5°C), do typowych objawów należą zaburzenia pracy wątroby i nerek, obrzęki, krwotoki wewnętrzne oraz występowanie licznych podbiegnięć krwawych wskutek wzrostu przepuszczalności ścian naczyń włosowatych
(capillary leak). Ponadto stwierdza się również krew w stolcu oraz
hematurię. Często dochodzi rónież do
wstrząsu, niewydolności krążenia oraz
porażeń. Pojawienie się objawów neurologicznych jak i szczególnie wysoka tendencja do krwawień pogarszają ogólne rokowanie, w takich przypadkach często należy się liczyć z trwałymi uszkodzeniami, na przykład utratą słuchu.
Leczenie i Profilaktyka
Dla żadnej z gorączek krwotocznych nie opracowano jak dotąd skutecznej i specyficznej terapii, do leków mających jak dotąd najszersze i najbardziej obiecujące zastosowanie należy
rybawiryna. Poza tym, leczenie polega na zwalczaniu objawów. Przeciwko
żółtej febrze istnieje szczepionka, przeciwko
Argentyńskiej gorączce krwotocznej dopuszczona jest tylko w
Argentynie, nad wieloma z pozostałych szczepionek prowadzone są badania. Najskuteczniejszą jak dotąd metodą walki z gorączkami krwotocznymi jest unikanie ukąszeń owadów, przestrzeganie zasad higieny w rejonach gdzie schorzenia te występują endemicznie oraz kwarantanna osób, w stosunku do których istnieje podejrzenie zakażenia.
Klasyfikacja
Ze względu na przynależność wirusów do poszczególnych rodzin.
Rodzina Flaviviridae
Rodzina Bunyaviridae
Rodzina Togaviridae
Rodzina Arenaviridae
Rodzina Filoviridae
Choroby zakaźne
Hämorrhagisches Fieber | Viral hemorrhagic fever | Sukar hemorragiko | Fièvre hémorragique virale | Verenvuotokuume