Eter dietylowy(inaczej eter etylowy) - związek organiczny, o wzorze CH₃CH₂OCH₂CH₃ lub (C₂H₅)₂O należący do rodziny eterów, zwany często "eter etylowy" lub po prostu "eter". Prawidłową nazwą jest jednak eter dietylowy.

Masa molowa: 74,12 g/mol, numer CAS: 60-29-7.

Ciecz bezbarwna, ruchliwa, o przyjemnym zapachu. Temperatura wrzenia 34,6°C, gęstość 0,7199 g/cm³ (w 15°C), słabo rozpuszczalna w wodzie, bardzo dobrze rozpuszczalna w rozpuszczalnikach organicznych (np.: aceton, etanol, benzen).

Ma właściwości narkotyczne, nasenne i znieczulające.

Eter dietylowy otrzymuje się w wyniku dehydratacji alkoholu etylowego (działajac nań stężonym kwasem siarkowym w temperaturze 140°C). W przemyśle otrzymywany jest w wyniku dehydratacji par alkoholu etylowego przepuszczanych nad Al₂O₃ lub zeolitami.

Głównie stosowany jako:

• rozpuszczalnik - w ekstrakcji oraz w wielu syntezach organicznych (szczególnie w reakcji Grignarda),
• do uzyskiwania niskich temperatur (łaźnia laboratoryjna),
• dawniej w lecznictwie jako środek nasenny i znieczulający.

Eter dietylowy jest skrajnie łatwopalną cieczą (temperatura zapłonu: -40°C (!), temperatura samozapłonu 180°C). Z powietrzem (i tlenem) tworzy mieszaninę wybuchową! Jego pary są cięższe od powietrza, co powoduje, że "pełzają" po stole laboratoryjnym, unosząc się z otwartej butelki. Możliwe jest więc podpalenie par eteru, nawet w odległości kilku metrów od otwartej butelki z eterem, co powoduje szybkie przeniesienie ognia do butelki z eterem i pożar.

Jest to powód, dla którego należy bardzo ostrożne obchodzić się z nim (dobrze wentylowane pomieszczenie), a w szczególności nie wolno używać otwartego ognia przy wszelkich pracach z eterem.

Bardzo niebezpieczna, w pracach z eterem dietylowym, jest jego skłonność do tworzenia wybuchowych nadtlenków, w wyniku dłuższego kontaktu z powietrzem zawartym w butelce. Dlatego należy ZAWSZE rozłożyć ewentualnie wytworzone nadtlenki (dodając do eteru metalicznego sodu), zanim zaczniemy jakąkolwiek pracę (szczególnie zaś ogrzewanie lub destylację!) z eterem, który stał dłuższy czas na półce lub w magazynie. Dla zwiększenia bezpieczeństwa eter przechowywany jest w butelkach z ciemnego szkła, z dodatkiem metalicznego sodu, który nie dopuszcza do powstawania nadtlenków.

Opracowano na podstawie:

• Słownik chemiczny, praca zbiorowa, Wydawnictwo "Wiedza Powszechna", Warszawa 1995, wydanie VII

etery | Leki stosowane w anestezjologii

Diethyl ether | Éther diéthylique | דיאתיל אתר | Diethylether | 乙醚