article

Donieck (ukr. Донецьк, ros. Донецк, do 1924 Juzowka, od 1924 do 1961 Stalino) – miasto we wschodniej części Ukrainy, nad rzeką Kalmius (ukr. Кальміус). Stolica obwodu donieckiego. Główny ośrodek przemysłowy w Donieckim Zagłębiu Węglowym.

Miasto ma 1 131 700 tys. mieszkańców (2005), aglomeracja miejska ma 1 566 mln mieszkańców (2004). Jest czwartym pod względem wielkości miastem na Ukrainie. Miasto ma charakter przemysłowy. Wraz z sąsiednimi ośrodkami miejskimi tworzy konurbację.

Historia


Donieck, zwany niegdyś "Miastem róż", powstał w 1869 roku, gdy Walijski businessman John Hughes wybudował zakłady metalurgiczne oraz kilka kopalń węgla na terenie kilku osad założonych w XVII wieku przez Kozaków zaporoskich. Hughes zakupił ten teren za 24 tys. funtów od kniazia Siergieja Koczubeja, który zobowiązał się był wobec cara Piotra I do zbudowania w tym regionie fabryki produkującej szyny dla kolei żelaznej. Osada dla robotników została założona w rejonie sioła Aleksandrowka (Александровка). Osadę tę, od rosyjskiej wymowy nazwiska Hughesa, zaczęto nazywać Juzowką (Юзовка). W roku 1870 mieszkało w niej zaledwie 164 ludzi, w roku 1884 – 5494, a w 1897 – 29 tys. ludzi. W maju roku 1917, w przededniu rewolucji pażdziernikowej, Juzowka otrzymała prawa miejskie. Mieszkało w niej wówczas ok. 70 tys. ludzi.

Pierwsze kopalnie zostały znacjonalizowane w wyniku rewolucji. W roku 1924 zmieniono nazwę miasta na Stalino (Сталино) na cześć Józefa Stalina.

Na początku II wojny światowej mieszkało tu 507 tys. ludzi – liczba ta zmniejszyła się po okupacji do niecałych 175 tys. W czasie okupacji miasto uległo bardzo poważnym zniszczeniom i pod koniec wojny rozpoczęła się jego niemal całkowita odbudowa. Do dnia dzisiejszego w Doniecku znależć można domy mieszkalne powstałe po wojnie, których budowniczymi byli jeńcy fińscy – stąd miejscowe określenie budynków jako "domy fińskie".

Na fali drugiego etapu destalinizacji przeprowadzonego przez Nikitę Chruszczowa po 22 Kongresie Komunistycznej Partii ZSRR w październiku 1961, wszystkie miasta rosyjskie nazwane na cześć Stalina zostały przemianowane (por. polski Stalinogród) i Stalino zmieniło swoją nazwę na Donieck, od rzeki Doniec.

Współczesność


Centrum miasta stanowi praktycznie jedna ulica, Artioma, na której pierwsze numery domów zaczynają się jeszcze przed Donieckiem, a ostatnie znajdują sie już za miastem. Miejsce spotkań i głównych imprez kulturalnych znajduje się w centralnej części ul. Artioma, na placu Lenina.

Większość mieszkańców rejonów Doniecka to albo Ukraińcy, których pierwszym językiem jest rosyjski, albo Rosjanie. Wg spisu przeprowadzonego w roku 2001, Ukraińcy stanowią 56,9% ludności rejonu Doniecka, a Rosjanie 38,2%. Ludność tego obszaru przejawia silne tendencje prorosyjskie – zostało to wykorzystane w kampaniach wyborczych w roku 2004 oraz 2006Partia Regionów Wiktora Janukowycza tutaj (i na Krymie) ma swoje główne oparcie (sam Janukowycz był niegdyś gubernatorem obwodu donieckiego).

Zobacz też


Linki zewnętrzne


Miasta Ukrainy

Donetsk | Donezk | Donetsk | Donecko | Donetsk | 도네츠크 (도네츠크 주) | Donjeck | Doņecka | Doneckas | Donetsk | ドネチク | Donetsk | Donetsk | Донецк | Доњецк | Donetsk | Donetsk | Донецьк

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Donieck".

Home Pageartsbusinesscomputersgameshealthhospitalshomekids & teensnewsphysiciansrecreationreferenceregionalscienceshoppingsocietysportsworld