Dawka śmiertelna (ang. Lethal dose skrót: LD lub łac. dosis letalis skrót DL) to jedna z metod obiektywnego oznaczania toksyczności substancji. Wartość LD oznacza dawkę substancji, jaka powoduje śmierć określonego procenta, określonego gatunku zwierząt po jej wchłonięciu.

W katalogach własności toksycznych związków chemicznych stosuje się oznaczenia typu:

LDX_y(z.)

gdzie:

• X - oznacza ile z próbki 100 zwierząt testowych, którym podano daną ilość związku na skutek tego zdechło,
• y - oznacza gatunek zwierząt na których przeprowadzano test,
• z - oznacza sposób podawania związku: (inh.) - wdychany (inhalated), (inj.) - wstrzykiwany (injected), (oral) podawany dustnie.

Np: LD100_mouse(inj.) - oznacza dawkę, przy której zdechły wszystkie ze 100 testowych myszy, a związek był im podawany przez wstrzyknięcie.

Gdy w oznaczeniu brak jest dodatkowych informacji najprawdopodobniej test ten był wykonywany na szczurach, którym podawano daną substancję doustnie. Wartości LD są podawane w jednostkach masy związku na jednostkę masy ciała zwierząt - zazwyczaj w mg/kg (miligramach na kilogram). W przypadku substancji wdychanych często zamiast LD podaje się wartość LC (Lethal concentration - Stężenie śmiertelne).

LD50 = 3mg/1kg m.c. - oznacza, że dla 50% badanych zwierząt, dawka 3 mg/1 kg masy ciała okazała się śmiertelna.

Zobacz też

• dawka lecznicza
• dawka progowa
• dawka toksyczna

Toksykologia

Smrtelná dávka | Lethal dose | Dose létale | Смртоносна доза