Rośliny_medycyna01.png Bazylia pospolita, bazylia wonna, bazylek ogrodowy, bazylijka zwyczajna, balsam, bazyliszka polska (Ocimum basilicum L.) - gatunek uprawnej rośliny jednorocznej z rodziny jasnotowatych. Bazylia pospolita pochodzi z tropikalnej strefy Azji, z terenów Iranu i Indii.

Charakterystyka

Łodyga : O przekroju czworokątnym i czerwonawym zabarwieniu, wysokości 30 - 60 cm, rozgałęziona.

Liście : Jasnozielone, błyszczące, o długości do 5 cm. Jajowate lub romboidalne, o brzegu karbowanym, rzadziej ząbkowanym. Na spodniej stronie znajdują się gruczoły wytwarzajace olejek eteryczny. Ułożone naprzecielegle i naprzemianlegle.

Ocimum_basilicum0.jpg

Kwiaty : Kielich dwuwargowy, o krótkiej rurce. Koloru czerwonawego, różowego lub żółtobiałego. Kwiaty zebrane po 6 w nibyokółki, które wyrastają z kątów liściowych lub tworzą nibykłosy na szczycie pędu. Kwiaty obfitują w nektar. Kwitnie w lipcu i w sierpniu.

Owoce : Mała (do 15 mm), owalna, brązowa niełupka.

Korzeń : System korzeniowy wiązkowy, niezbyt głęboki, silnie rozgałęziony.

Wymagania :

• Lubi stanowiska nasłonecznione, osłonięte od wiatru.
• Gleby żyzne, przepuszczalne, próchnicze
• Należy podlewać z umiarem, w południe, w ciepłe dni dodatkowo spryskiwać wodą

Zastosowanie

• Roślina uprawna : Znaczące uprawy znajdują się w Ameryce Południowej.
  • Sposób uprawy : W Polsce nie rośnie dziko, ale można ją stosunkowo łatwo hodować w ogródku. Wystarczy odchwaszczać i nawozić, najlepiej kompostem, gdyż nie lubi świeżego obornika. Nasiona można wysiewać w maju wprost do gruntu, w rzędach co 30 cm. Gdy osiągną wysokość kilku centymetrów przerwać, zostawiając rośliny co 15-20 cm. Można też uprawiać w doniczce.
  • Historia uprawy
    • Jej ojczyzną jest tropikalna strefa Azji, gdzie uprawiano ją od czasów przedhistorycznych. Wieńce uplecione z bazylii znaleziono w piramidach egipskich. W XVI w. dotarła do Europy południowej z Iranu i Indii, skąd przywędrowała do Europy Środkowej (w tym Polski), gdzie początkowo była siana w oranżeriach i w donicach.
    • Nazwa wywodzi się od łacińskiego basilikos, czyli król, gdyż wierzono, że tylko król może zerwać tę roślinę. W antycznym Rzymie nazwa tego zioła Basilescus odwoływała się do bazyliszka. Bazylia była wówczas traktowana jako talizman przeciwko tej bestii. Libijczycy spożywali ją dla ochrony przed wężami i skorpionami.
• Roślina lecznicza
  • Surowiec zielarski : Ziele bazylii - Herba Basilici (ulistnione, ścięte w czasie kwitnienia i ususzone pędy). Skład chemiczny:
    • olejek eteryczny - olejek bazyliowy (0,5 - 1,5%) - ma bardzo silny, korzenno-kwiatowy zapach i lekko żółtawą barwę. Jego głównymi składnikami są: metylochawikol, cyneol i linalol, eugenol, cytral, limonen, terpinen. Ocimum_basilicum1.jpg
    • garbniki (5%)
    • saponiny
    • flawonoidy
    • substancje gorzkie
    • olej tłusty zawierający oksykwasy tłuszczowe (kwas trionowy)
    • sole mineralne
    • witaminy
  • Działanie : Poprawia trawienie i ułatwia przyswajanie pokarmu - działa przeciwskurczowo, pobudza wydzielanie soku żołądkowego, działa słabo wiatropędnie przeciwzapalnie i przeciwbakteryjnie. Powszechnie uważa się, że działa przeciwdepresyjnie, poprawia nastrój i dodaje sił (działanie podobne do melisy). Stosuje się w łagodnych zaburzeniach trawiennych, wzdęciach, przy niedoborze soku zołądkowego.

Basil.12days.jpg

• Roślina przyprawowa - ma miły, korzenny, słodkawy i pikantny smak i zapach. Jako przyprawy używa się świeżych lub suszonych liści lub całego ziela, które ścina się w czasie kwitnienia. Wówczas roślina odrasta i powtórnie kwitnie. Najlepiej dodawać ją do sałatek i zup, duszonych warzyw oraz twarożku. Można również nacierać zielem mięsa przed dalszym przyrządzaniem. Bardzo dobrze komponuje się z potrawami na bazie pomidora i potrawami mięsnymi.
• Roślina miododajna.
• Olejek eteryczny używany jest w przemyśle perfumeryjnym do wyrobu perfum i mydła.
• W przemyśle spożywczym wykorzystywana do wyrobu konserw.
• W przemyśle spirytusowym stosowana do wyrobu likierów.
• Do dziś bazylię traktuje się jako roślinę ozdobną.
• Odstrasza owady.

Choroby

Zdarzają się rzadko, ale może ją zaatakować mączniak lub mszyce. Należy wtedy roślinę zanurzyć w wodzie z mydłem, a następnie dokładnie opłukać.

Ciekawostki

W Indiach bazylia jest poświęcona bogowi Wisznu i Krysznie. Na tę roślinę Hindusi składali przysięgę w sądzie.

W greckim kościele prawosławnym bazylii używa się do przygotowania wody święconej, a pojemniki z bazylią są umieszczane u stopni ołtarzy.

We Francji nazywana jest królewskim zielem.

Na Haiti jest ziołem poświęconym bogini miłości Erzulie.

Wg apokryfów bazylia wyrosła wokół grobu Chrystusa po jego zmartwychwstaniu.

Noszenie liści bazylii w portfelu ma przyciągać do niego pieniądze. Według wierzeń dzięki niej można zatrzymać w domu szczęście i zapewnić mu ochronę, umieszczona w rogach pokoju chroni pomieszczenie. Rozsypanie jej wokół serca ukochanego ma zapewnić jego wierność. Jako kadzidło palona jest dla ochrony przed nieproszonymi energiami i istotami. Przyciąga również szczęście, wierność, przyjaźń.

Powiązana jest z żywiołem ognia a jej planetą jest Mars.

Rosopsida | Zioła | Przyprawy

Basilikum (Ocimum) Basilikum Basil Albahaca Bazilio Basilic (plante) Basilicum | Базилик Bazilika Basilika (krydda) | Fesleğen