Aeroby (także: tlenowce, aerobionty, oksybionty) - wszelkie organizmy wykorzystujące tlen w procesie oddychania jako ostateczny akceptor protonów i elektronów (teoria chemiosmotyczna Mitchella).

Oddychanie tlenowe jest obecnie najbardziej efektywną formą otrzymywania energii chemicznej u organizmów (kilkunastokrotnie wydajniejszy, jeśli chodzi o syntezę ATP, niż proces oddychania beztlenowego).

Końcowe (tlenowe) procesy oddychania zachodzą u bakterii w mezosomach i tylakoidach (ułożonych na błonie komórkowej).

U eukariotów proces oddychania zachodzi w cytoplaźmie i mitochondrium (fosforylacja, cykl Krebsa, łańcuch oddechowy).

Przypuszcza się, iż pierwotną formą oddychania bakterii (oraz innych prokariontów) było oddychanie beztlenowe – jedynie możliwe w czasie, gdy w atmosferze Ziemi nie było wolnego tlenu. Było ono bardzo opłacalne, gdyż całe środowisko było wówczas przepełnione prostymi związkami (np. cukrami), niezbędnymi do oddychania beztlenowego. Około 2 miliardów lat temu, gdy pierwotne sinice doprowadziły do przebudowy składu chemicznego atmosfery, wytwarzając tlen, stało się możliwe bardziej efektywne oddychanie tlenowe. Sprzyjał temu też fakt, iż wolne związki organiczne w przyrodzie zaczęły się kończyć. W ten sposób ogromna większość dzisiejszych organizmów oddycha tlenowo.

Zobacz też: anaeroby

Fizjologia

Аероб | Aerob | Aerobie | Aerobic organism | Aeróbico | Aérobie | Aeróbico | Aerobiosi | אווירני | Аероб | Aeroob | Aerobiose | Аэробы | Aerob