| rok 1989 / MCMLXXXIX
| XIX wiek · XX wiek · XXI wiek
1987 « 1988 « 1989 » 1990 » 1991
__TOC__
- 1 stycznia - zniesiono kartki na benzynę, talony na samochody, kwity na węgiel; utrzymano kartki na mięso i jego przetwory.
- 4 stycznia - "Polityka" zamieściła wywiad z Lechem Wałęsą pt. "... i dlatego musimy się dogadać".
- 6 stycznia - PWN wydało książkę Eleny Ceausescu pt. "Stereospecyficzna polimeryzacja izoprenu".
- 27 stycznia - spotkanie w Magdalence, ustalono termin obrad Okrągłego Stołu.
- 6 lutego - Rozpoczęły się obrady Okrągłego Stołu.
- 15 lutego - Sejm ustanowił 11 listopada - narodowym Świętem Niepodległości.
- 25 lutego - prapremiera dwóch jednoaktówek Vaclava Havla "Audiencja" i "Protest" w reżyserii Feliksa Falka (Teatr Powszechny).
- 27 lutego - Zespół ekspertów Kościoła Katolickiego zyskał poparcie 78 głosów dla projektu ustawy o prawnej ochronie dziecka poczętego; PRON poparł tę inicjatywę.
- 5 marca - "Pierścień Nibelunga" Ryszarda Wagnera na scenie Teatru Wielkiego w Warszawie (reż. August Everding).
- 15 marca - legalny obrót dewizami - pojawiły się pierwsze prywatne kantory; kurs dolara wahał się w granicach 2900-3000 zł.
- 30 marca - pierwsza pacjentka w łódzkim Szpitalu Centrum Matki Polki.
- 31 marca - obradowało XI Plenum KC PZPR; Wojciech Jaruzelski o obradach "Okrągłego Stołu": "Oczekujemy, że zostaną one uwieńczone osiągnięciem porozumienia w sprawach najżywotniejszych dla pomyślności narodu, dla siły ludowego państwa, dla procesów reform w warunkach socjalistycznej demokracji parlamentarnej".
- 1 kwietnia - nastąpiła podwyżka cen energii elektrycznej i paliw. W I kwartale 1989 r. podniesione zostały ceny węgla, artykułów mleczarskich, tłuszczów roślinnych, mięsa i opłaty komunikacyjne.
- 5 kwietnia - Podpisano porozumienia Okrągłego Stołu.
- 17 kwietnia - ponowna rejstracja "Solidarności".
- 18 kwietnia - w gmachu sejmu odbyło się spotkanie Wojciecha Jaruzelskiego z Lechem Wałęsą w sprawie ponownej rejestracji "Solidarności".
- 25 kwietnia - przybył z wizytą sekretarz generalny ONZ, Javier Pérez de Cuéllar.
- 27 kwietnia - Jerzy Urban został ministrem i prezesem Radia i Telewizji; rzecznikiem rząd został Zbysław Rykowski, dotychczasowy zastępca Urbana.
- 28 kwietnia - pierwszy półgodzinny program radiowy "Solidarności".
- 30 kwietnia - średnia płaca w kraju wyniosła 107 tys. zł.
- 2 maja - pisarka szwedzka Astrid Lindgren została doktorem honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego.
- 2 maja - akcje ostrzegawcze i strajki płacowe w licznych kopalniach.
- 8 maja - Ukazał się pierwszy numer Gazety Wyborczej pod redakcją Adama Michnika.
- 10 maja - przybył z wizytą prezydent Włoch Francesco Cossiga.
- 12 maja - Prawnie uznano wyznanie Świadków Jehowy w Polsce.
- 17 maja - Sejm uchwalił ustawę regulującą status prawny Kościoła Katolickiego w PRL.
- 30 maja - powstało Stowarzyszenie Pisarzy Polskich; prezesem został Jan Józef Szczepański.
- 2 czerwca - ukazał się zlikwidowany w stanie wojennym tygodnik "Solidarność"; naczelnym redaktorem został ponownie Tadeusz Mazowiecki.
- 4 czerwca - Odbyła się pierwsza tura wyborów do tzw. Sejmu kontraktowego, zwycięska dla Obywatelskiego Komitetu Wyborczego skupionego wokół Solidarności; datę tę uważa się najczęściej za koniec komunizmu w Polsce.
- 12 czerwca - legalizacja rozwiązanego w stanie wojennym Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich.
- 14 czerwca - z 3-dniową wizytą przybył do Polski Franuois Mitterand.
- 18 czerwca - Odbyła się druga tura wyborów parlamentarnych w Polsce.
- 27 czerwca - Zjazd Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Prezesem został Stefan Bartkowski, honorowym prezesem - Jerzy Turowicz.
- 30 czerwca - generał Wojciech Jaruzelski odmówił kandydowania na urząd prezydenta państwa.
- 1 lipca - na terenie eksploatowanym przez kopalnię "Szombierki" w Bytomiu podziemny wybuch uszkodził 300 budynków.
- 3 lipca - Gazeta Wyborcza opublikowała artykuł Adama Michnika pt. "Wasz prezydent, nasz premier", który był symbolicznym początkiem zmiany rządów.
- 4 lipca - pierwsze posiedzenie Sejmu i Senatu; Mikołaj Kozakiewicz - marszałkiem Sejmu, Andrzej Stelmachowski - marszałkiem Senatu; powołanie Trybunału Stanu.
- 17 lipca - Wznowiono stosunki dyplomatyczne między Polską a Watykanem.
- 19 lipca - Zgromadzenie Narodowe wybrało prezydentem generała Wojciecha Jaruzelskiego (jako że nastąpiła też zmiana prezydenta emigracyjnego był to wyjątkowy dzień w historii Polski - z trzema prezydentami w ciągu doby; patrz 19 lipca na świecie).
- 19 lipca - po śmierci Kazimierza Sabbata ostatnim prezydentem RP na uchodźstwie został Ryszard Kaczorowski.
- 29 lipca - Rząd Rakowskiego podjął decyzję o urynkowieniu cen żywności.
- 1 sierpnia - Zniesiono kartki na mięso na terenie całego kraju.
- 10 sierpnia - prezydent wystąpił z inicjatywą rejestracji NZS.
- 11 sierpnia - światowy kongres Świadków Jehowy zgromadził w Warszawie 54,5 tys. uczestników z 26 krajów.
- 12 sierpnia - w kraju nastąpił wzrost chaosu rynkowego, strajków, społecznego niezadowolenia. Kurs dolara wzrósł o 8100 zł.
- 18 sierpnia - niespotykana burza gradowa nad Zamojszczyzną; zanotowano straty w 6 gminach.
- 24 sierpnia - Tadeusz Mazowiecki otrzymał misję tworzenia rządu.
- 4 września - ostre oświadczenie OPZZ ("potęguje się chaos w gospodarce"), krytyka zbyt długiego formowania nowego rządu. 3 dni później OPZZ wezwało do rozliczenia byłego rządu, odpowiedzialnego za pogłębienie kryzysu.
- 10 września - Odbył się pierwszy powojenny Zjazd Oficerów Kawalerii II RP (Warszawa-Grudziądz).
- 10 września - sekretariat prymasa Polski poinformował, że z powodu okoliczności "nie sprzyjających pożytkowi duszpasterskiemu" odłożona została podróż kardynała Józefa Glempa do USA
- 11 września - Roman Malinowski zrezygnował z funkcji prezesa Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego; zastąpił go Dominik Ludwiczak.
- 12 września - powstał nowy rząd.
- 29 września - rozwiązanie ZOMO, używanych w starciach ulicznych.
- 1 października - z Dworca Wschodniego w Warszawie wyruszył o godz. 2:50 specjalny pociąg z 809 uciekinierami z NRD, którzy okupowali ambasadę RFN. Władze NRD obiecały swobodny przejazd przez jej terytorium.
- 3 października - z wizytą przybył król Hiszpanii Juan Carlos I z żoną Zofią.
- 3 października - zakończyły się obrady XV Plenum KC Mieczysław F. Rakowskiwyraził nadzieję, że partia dotrwa w jedności do zjazdu, który miał się odbyć w styczniu 1990">styczniu"> Mieczysław F. Rakowskiwyraził nadzieję, że partia dotrwa w jedności do zjazdu, który miał się odbyć w styczniu 1990. Plenum zaaprobowało ideę powstania nowej partii.
- 12 października - Prokurator Generalny PRL zwrócił się z prośbą do Generalnego Prokuratorstwa ZSRR o wszczęcie śledztwa w sprawie Katynia, Ostaszkowa, Starobielska oraz tzw. "procesu 16-tu".
- 31 października - Andrzej Łapicki prezesem ZASP.
- 12 listopada - Kanclerz RFN Helmut Kohl i premier Tadeusz Mazowiecki uczestniczyli w mszy polowej w Krzyżowej, kończąc ją symbolicznym gestem pojednania.
- 16 listopada - W Warszawie przystąpiono do demontażu pomnika Feliksa Dzierżyńskiego.
- 23 listopada - Sejm PRL zlikwidował Urząd do Spraw Wyznań i Ochotniczą Rezerwę Milicji Obywatelskiej (ORMO).
- 26 listopada - XI Kongres ZSL przekształcił partię w Polskie Stronnictwo Ludowe "Odrodzenie".
- 26 listopada - uroczysty ingres nuncjusza apostolskiego, arcybiskupa Józefa Kowalczyka.
- 18 grudnia - Artyści dla "Rzeczpospolitej" - to pierwszy z cyklu koncertów, jakimi twórcy chcieli wspomóc Fundusz Daru Narodowego, wspierający rząd Tadeusza Mazowieckiego.
- 28 grudnia - Sejm przyjął tzw. plan Balcerowicza, czyli pakiet ustaw zmieniających ustrój gospodarczy kraju.
- 29 grudnia - Sejm zmienił nazwę państwa na Rzeczpospolita Polska, a określenie "państwo socjalistyczne" zostało zastąpione sformułowaniem "państwo demokratyczne".
- 30 grudnia - odbyło się spotkanie między Lechem Wałęsą, a Mieczysławem Rakowskim.
- 7 stycznia - Hirohito, cesarz Japonii
- 20 stycznia - Józef Cyrankiewicz, polski działacz socjalistyczny, premier Polski (ur.1911)
- 23 stycznia - Salvador Dalí, hiszpański malarz (ur.1904)
- 28 stycznia - Halina Konopacka, polska lekkoatletka (ur.1900)
- 23 lutego - Hans Hellmut Kirst, niemiecki pisarz
- 28 lutego - Albin Siekierski, śląski prozaik
- 17 marca - Marek Bliziński, polski gitarzysta jazzowy
- 22 kwietnia - Emilio Segrè, amerykański fizyk, poch. włoskiego.
- 27 kwietnia - Leopold Buczkowski, polski pisarz
- 3 czerwca - ajatollah Chomeini, przywódca polityczny i religijny Iranu (ur.1900)
- 10 lipca - Mel Blanc - amerykański aktor dubbingowy, zwany "Człowiekiem o 1000 głosach" (ur.1908)
- 11 lipca - Laurence Olivier, angielski aktor i reżyser
- 14 lipca - Artur Sandauer, polski krytyk literacki, pisarz, tłumacz, profesor UW.
- 15 lipca - Maria Kuncewiczowa, polska pisarka (ur.1895)
- 16 lipca - Herbert von Karajan, austriacki dyrygent
- 24 sierpnia - Feliks Topolski, polski malarz i rysownik
- 26 sierpnia - Irving Stone, amerykański pisarz
- 1 września - Kazimierz Deyna, polski piłkarz (ur.1947)
- 3 września - Gaetano Scirea, włoski piłkarz (ur.1953), zginął w wypadku samochodowym, w Polsce
- 8 września - Barry Sadler, amerykański piosenkarz i pisarz (ur. 1940)
- 18 września - Aleksandra Śląska, polska aktorka
- 29 września - Andrzej Kurek i Zdzisław Kamiński, polscy dziennikarze telewizyjni, prowadzący "Sondy", zginęli w wypadku samochodowym
- 1 października - Stanisława Fleszarowa-Muskat, polska pisarka
- 6 października - Bette Davis, amerykańska aktorka
- 15 października - Danilo Kiš, serbski pisarz
- 24 października - Jerzy Kukuczka, polski alpinista (ur.1948)
- 25 grudnia - Elena (ur.1919) i Nicolae Ceauşescu (ur.1918), przywódca komunistyczny, rumuński dyktator
- Clelia Gatti Aldrovandi, włoska harfistka
| |
|
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
| align="center" bgcolor="#E0FFE0" | align=center |
|
|
XX wiek
1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 nî | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989년 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | ೧೯೮೯ | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989年 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989 | พ.ศ. 2532 | 1989 | 1989 | 1989 | 1989年