Gourt Home::Gourt :: Saltsyre
| Generelt | |
|---|---|
| Systematisk namn | Hydrogenklorid |
| Andre namn | Saltsyre |
| Molekylformel | HCl løyst i Vatn (H2O) |
| Molmasse | 36.46 g/mol (HCl) |
| Utsjånad | klar væske, |
| Lukt | stram, stikkande |
| CAS-nummer | 7647-01-0 (HCl) |
| Fare | etsande |
| R/S statement | R: 34-37 S: 26-36-45 |
| RTECS nummer | MW4025000 |
| Eigenskapar | |
| Tettleik og fase | 1.18 g/cm3, væske (37%) |
| Løyselegheit | blandbar med vatn |
| Smeltepunkt | -74 °C (37%) |
| Kokepunkt | 81.5 - 110 °C (37%) |
| Azeotroppunkt | 20.2% HCl i H2O at 109-110 °C |
| Syrekonstant | Ka = 104, pKa = -4 |
| Helsefare | |
| Svelging | Irritasjon av slimhinnene i matrøyret. |
| Innanding | svie i nase og svelg, hoste, risiko for lungeødem |
| Hudkontakt | svie |
| Augekontakt | irritasjon |
| Handsaming | |
| Personal protection | Vernebriller, neopren- eller PVChanskar, bruk i godt ventilert rom eller bruk gassmaske |
| OSHA PEL grense | 5 ppm (HCl) |
| NIOSH IDLH limit | 50 ppm (HCl) |
| Reagerer med | basar (kraftig), karbonat, metall |
| Oppbevaring | i godt lukka glas eller plastemballasje i mørkt og ventilert rom |
| Meir informasjon | |
| Kjemiske data | NIST WebBook |
| MSDS tryggleiksdata | External MSDS MSDS |
| Datablad (10-25%) | |
| standard temperatur og trykk er brukt der ikkje anna er opplyst. | |
Saltsyre er ei syre med kjemisk formel HCl. Syra er hydrogenklorid løyst i vatn. I rein form er hydrogenklorid ein gass. Syra er svært sterk. I konsentret form kan ho ha ein pH-verdi så låg som 1. Namnet kjem av at ein tidlegare vann ut syra ved å behandla vanleg salt, natriumklorid, med svovelsyre.
Bruk
Saltsyre vert mykje brukt i industrien. Denne syra vert ofte brukt for å regulera pH i løysningar, og i produksjon av organiske og uorganiske sambindingar.
Ein blanding av konsentrert saltsyre og konsentrert salpetersyre vert kalla kongevatn og løyser gull og platina. Forholdet mellom syrene skal vera tre til ein. Saltsyre åleine løyser dei fleste andre metall.
Fortynna saltsyre vert brukt i undervisning for å demonstrera eigenskapane til ei syre. Syra er og ein vanleg brukt reagens.
Syra vert brukt som surheitsregulerande middel i matvarer og har da E-nummer 507.
Biologisk rolle
Fortynna finst saltsyre i magesekken.
Saltsyre | Saltsyra | Saltsyre | Солна киселина | Àcid clorhídric | Kyselina chlorovodíková | Salzsäure | Hydrochloric acid | Ácido clorhídrico | Acide chlorhydrique | 염산 | Acido cloridrico | חומצת מימן כלורי | Sālsskābe | Zoutzuur | 塩酸 | ھىدروخلور كىسلاتاسى | Kwas solny | Ácido clorídrico | Соляная кислота | Klorovodikova kislina | Хлороводонична киселина | Suolahappo | กรดไฮโดรคลอริก | Хлоридна кислота | 盐酸
"Saltsyre"