Insomnia of slapeloosheid is een slaapstoornis. Wie deze aandoening heeft, kan de slaap niet vatten en blijft 's nachts betrekkelijk lang wakker of slaapt te licht.

Als slapeloosheid langer dan een paar nachten duurt, kan de aandoening chronisch worden en kan het slaaptekort een zeer nadelige uitwerking op het welzijn hebben. Slapeloosheid verstoort het natuurlijke slaapritme, dat moeilijk te herstellen is. Sommige lijders aan slapeloosheid verergeren onbedoeld de situatie door overdag of vroeg op de avond kort te slapen, waardoor 's nachts de kwaal nog erger wordt. Sommigen proberen ondanks het gebrek aan slaap te blijven functioneren, wat ernstige lichamelijke en psychische problemen kan opleveren. Het kan voorkomen dat iemand die bang is aan slapeloosheid te lijden, in werkelijkheid alleen minder behoefte aan slaap heeft. Het is normaal om bij het ouder worden lichter te gaan slapen en in kortere perioden. Sommige ouderen liggen in bed te woelen, omdat hun lichaam niet meer slaap nodig heeft, terwijl ze wel gewend waren aan een bepaalde tijd slaap.

Insomnia komt relatief vaak voor door externe oorzaken (bijvoorbeeld geluidshinder) of als bijwerking van bepaalde medicijnen, maar kan ook worden veroorzaakt door stress, opwinding, een lichamelijke of psychische aandoening, voedselallergieën en slechte slaapdiscipline. Het is een belangrijk symptoom van een manie bij mensen met een bipolaire stoornis en kan ook een teken zijn van verhoogde schildklieractiviteit, depressie en andere stimulerende fysiologische prikkels. Ook kan er sprake zijn van genetische aanleg (bv. fatale familiaire insomnia, zie ook prion).

Behandeling.

Veel mensen vertrouwen op slaaptabletten en andere kalmerende middelen om tot rust te komen. Momenteel wordt veel benzodiazepine en/of diazepam voorgeschreven bij slaapproblemen. Dit zijn sederende (kalmerende, slaapverwekkende) en anxiolytische (angstgevoelverminderende) middelen

Uiteraard zijn er ook meer traditionele remedies tegen slapeloosheid. Een beker warme melk voordat je naar bed gaat, is er één van. Warme melk bevat Tryptofaan (een van de twintig natuurlijk voorkomende aminozuren), dit aminozuur is betrokken bij de productie van serotine, die op zijn beurt onderdeel is van het hormoon melatonine. Dit hormoon regelt je slaap-waak ritme.
Andere mogelijke remedies zijn:

• Een warm bad nemen in de avond;
• Een half uur energiek sporten in de middag vermindert stress en zorgt voor een gezonde vermoeidheid;
• Bezoek een sauna en/of geef je over aan een ontspannende massage;
• Kruiden supplementen zoals valeriaan, kamille, lavendel, hop en of Passiflora incarnata;
• Aromatherapie werkt rustgevend, zeker als je gebruik maakt van lavendel en andere etherische oliën;
• Een extreme hoeveelheid eten tijdens de lunch en vervolgens een lichte maaltijd in de avond (op zijn laatst 3 uur voor bedtijd);
• Het vermijden van stimulerende activiteiten (zoals TV kijken en computeren) in de avonduren.
  

Traditionele Chinese geneeskunde houdt zich al duizenden jaren bezig met slapeloosheid. Een typische benadering kan bestaan uit acupunctuur, dieet en lifestyle analyse, kruiden en andere technieken, met als doel het probleem geraffineerd op te lossen.

Misschien lijkt dit allemaal erg zweverig en onwetenschappelijk maar veel van deze remedies zijn voldoende om het slapeloosheid patroon te doorbreken zonder gebruik te maken van kalmerende middelen en/of slaaptabletten. Zweverig of niet, één ding blijft voorop staan, als je relaxed bent is de kans op slaap groter dan wanneer je gespannen bent.

Omgaan met slapeloosheid.

• Mensen met slapeloosheidproblemen kunnen het beste cafeïne vermijden. Cafeïne speelt vaak een belangrijke rol bij slapeloosheid. Cafeïne tref je onder andere aan in koffie, thee, maté, guarana, cacao (er zit geen cafeïne in cacao maar wel een andere stimulerend middel genaamd theobromine), kolanoot (dit is inclusief Cola). Deze stoffen tref je ook aan in “energiedrankjes”zoals Red Bull en chocolade- / energie repen. Drink kruidenthee of gewoon water in plaats van cafeïnehoudende dranken.

• Richt je in de slaapkamer op slapen. Gebruik het bed zo min mogelijk voor andere dingen. Als je het bed ook gebruikt voor lezen, schrijven, TV kijken en andere niet-aan-slaap-gerelateerde bezigheden dan bestaat de kans dat je het bed niet meer associeert met slapen. Seksuele activiteit echter kan de slaap bevorderen.

• Sommige mensen kunnen slecht slapen omdat hun slaapkamer te licht is en andere hebben meer last van geluid. Een slaapkamer hoort donker en stil te zijn ’s nachts.

• Probeer niet na te denken over problemen, angsten en misschien fobieën. Als je blijft nadenken, komt je geest niet tot rust. Misschien is het een goed idee om problemen, zorgen en plannen voor de volgende dag op te schrijven in een dagboek, zo kan je ze niet vergeten en kan je met een gerust hart aan een heerlijke nacht slaap beginnen.

• Kalme en rustgevende muziek helpt uitstekend omdat het je iets neutraals geeft om op te focussen. Probeer eens te mediteren door je te concentreren op de muziek en je ademhaling. Ontspannende technieken zoals meditatie hebben bewezen dat ze kunnen helpen bij slaapproblemen. Ze brengen je gestresste geest en lichaam tot rust en dat schept een mogelijkheid voor een diepere en rustgevende slaap.

• Probeer een vast slaappatroon te ontwikkelen. Ga iedere avond op dezelfde tijd naar bed en probeer ook op een vaste tijd op te staan. Als je de wekker zet, kijk er dan ’s nachts niet telkens naar, zet desnoods iets voor de display. Hiermee voorkom je dat je gaat uitrekenen hoeveel tijd je niet geslapen hebt en hoe weinig slaap je nog gaat krijgen. Nagaan hoe lang je geslapen hebt, kan je pas als je geslapen hebt, niet wanneer je ligt te wachten op de slaap.

• Slaap niet overdag.

Het beste medicijn

Probeer meerdere van bovengenoemde suggesties uit. Verander je lifestyle, eet anders of start met mediteren. De meeste mensen experimenteren met verschillende methodes en vinden uiteindelijk een oplossing in een combinatie. Wees vastberaden, sta open voor nieuwe ideeën en vind de juiste oplossing.

Psychische aandoening | Slaap

Schlafstörung | Insomnia | Insomnio | Insomnia | Insomnie | 不眠症 | Bezsenność | Insônia | Бессонница | Sömnlöshet | İnsomnia | 失眠