Zwemmerseczeem is geen eczeem, maar een schimmelinfectie van (meestal) een of beide voeten. Het wordt ook wel aangeduid met de meer kloppende benaming "voetschimmel".

Het zwembad is de plaats waar mensen de infectie het vaakst oplopen, vandaar de naam. De aandoening wordt veroorzaakt door een schimmel uit de groep van de dermatofyten, die zich graag nestelt in vochtige huid. Het oplopen van voetschimmel kan gebeuren op plaatsen waar vochtige blote voeten veel voorkomen, zoals in zwembaden of in gemeenschappelijke douches. Een andere oorzaak is soms het dragen van slecht ventilerende schoenen, die zweetvoeten veroorzaken. Heeft de huid een neutrale zuurgraad, dan biedt de huid bescherming tegen voetschimmel. Deze zuurgraad kan echter verstoord worden wanneer de voeten te veel met zeep gewassen worden, of wanneer de zeep niet goed wordt afgespoeld.

Verloop

Bij zwemmerseczeem ontstaat roodheid en schilfering van de huid, meestal beginnend tussen de vierde en vijfde (kleine) teen. Er kunnen pijnlijke kloofjes ontstaan. Later kan de infectie zich uitbreiden naar de voetzool (waarbij kleine met pus gevulde bultjes ontstaan) of de nagels (zogenaamde kalknagels). De aandoening kan ook weer spontaan genezen.

Voorkomen

Voetschimmel kan worden tegengegaan of zelfs voorkomen door het nemen van de volgende maatregelen:

• dagelijks wassen van de voeten, bij voorkeur met weinig of geen zeep, of met een zeepsoort die de zuurgraad van de huid niet aantast
• na het wassen van de voeten de voeten goed afdrogen, en extra aandacht aan de (kleine) tenen te schenken
• dagelijks schone sokken aantrekken, bij voorkeur sokken die zweet goed opnemen en de huid drooghouden
• het dragen van schoenen die goed ventileren
• binnenshuis zo vaak mogelijk op blote voeten of sokken lopen
• het contact met schimmels vermijden door in kleedruimtes van zwembaden (en sportzalen) zo weinig mogelijk op blote voeten te lopen

Ook wordt er wel gezegd dat het dragen van een kaneelzool zwemmerseczeem tegengaat.

Behandeling

Loopt men onverhoopt toch zwemmerseczeem op, dan is behandeling mogelijk met schimmelbestrijdende middelen in de vorm van crèmes, huidspray, smeersel of lotion. Bij de behandeling is wel geduld nodig, tenminste enkele weken. Niet alleen de voeten, maar ook de sokken en schoenen dienen goed gereinigd te worden, om te voorkomen dat de schimmel daarin zijn toevlucht zoekt en later weer terugkomt. De schimmelbestrijdende middelen bevatten imidazoolderivaten, zoals clotrimazol, econazol, miconazol of sulconazol. Sommige mensen zijn overigens allergisch voor deze stoffen.

De behandelingsmiddelen zijn zonder recept verkrijgbaar bij de apotheek, en doorgaans lukt het om met deze middelen de schimmel weg te krijgen. In het geval van hardnekkige of ernstige voetschimmel is het beter om contact op te nemen met de huisarts.

Schimmel

Hautpilz | Athlete's foot | Pied d'athlète | Kaki atlit | 水虫 | Jalkasieni | Atlet ayağı | 足癣