Gourt Home::Gourt :: Zeeuws-Vlaanderen
| VlagZeeuws-Vlaanderen.gif |
| (Vlag van Zeeuws-Vlaanderen) |
Terneuzen
Hulst
- Land
- Water
733,19 km²
142,61 km²
- Bevolkingsdichtheid
147 inw./km²
Het gebied was vanuit de rest van Nederland uitsluitend over water of via België te bereiken tot in maart 2003 de Westerscheldetunnel openging, die nu de voornaamste verbinding met overig Zeeland vormt; de veerdienst Kruiningen-Perkpolder is opgeheven en die tussen Vlissingen en Breskens is niet langer toegankelijk voor motorvoertuigen.
Zeeuws-Vlaanderen is te verdelen in een oostelijk en een westelijk deel, vroeger gescheiden door de Braakman, een (grotendeels ingepolderde) oude zeearm, en tegenwoordig door het Kanaal Gent - Terneuzen. Langs dit kanaal liggen industrieplaatsen als Terneuzen en Sas van Gent.
Aan beide uiteinden van het gebied liggen belangrijke natuurgebieden: westelijk het Zwin, op de grens met België, en oostelijk het Verdronken Land van Saeftinghe.
Na de gemeentelijke herindeling van 1 januari 2003 (zie gemeenten in Zeeuws-Vlaanderen), bestaat Zeeuws-Vlaanderen nog uit drie gemeenten: Sluis, Terneuzen en Hulst.
- De gemeente Sluis in het westen ligt aan de Noordzee en probeert vooral toeristen te trekken voor een strandvakantie. Cadzand is de bekendste badplaats. Ook de oude vestingstadjes Sluis (met het enige belfort van Nederland) en Aardenburg worden zeer geprezen.
- De gemeente Terneuzen ligt in het midden van Zeeuws-Vlaanderen en omzoomt het industriële Kanaal van Gent naar Terneuzen. Terneuzen is vooral een werkstad. Een attractie is het mosseldorp Philippine.
- De gemeente Hulst in het oosten profileert zich als de "meest Vlaamse stad" van Nederland. Vooral de bourgondische levensstijl van de vestingstad Hulst trekt veel Belgische toeristen.
Zeeuws-Vlaanderen is met een bevolkingsdichtheid van 147 inwoners per km² veruit de dunstbevolkte regio van Nederland. Het is ook een stuk dunner bevolkt dan de Vlaamse provincies ten zuiden van het gebied.
Geschiedenis
De geografie van de streek heeft zich in de loop van de geschiedenis sterk gewijzigd. Hoewel het gebied nu een deel van het Europese vasteland is, is dat zeker niet altijd zo geweest.
Terneuzen, Zaamslag en Axel lagen bijvoorbeeld oorspronkelijk op een eiland dat door mensen van de overkant (Walcheren) bevolkt werd. Dit deel van de streek heeft daardoor een sterk calvinistisch karakter. Bij Zaamslagveer begon het eigenlijke vasteland aan de oostzijde, het land van Hulst. Dit heeft nog steeds een sterk katholiek karakter, het werd later door de Republiek veroverd. De hele streek was frontlijn in de Tachtigjarige Oorlog en het uiteindelijk veroverde gebied werd een generaliteitsland: Staats-Vlaanderen. Tegenwoordig kunnen katholieken en protestanten goed met elkaar opschieten, hoewel er zeker nog wel cultuurverschillen te merken zijn.
Ten westen van Terneuzen was oorspronkelijk veel water, waar de Braakman, een zeearm die pas in de jaren vijfig werd afgedamd, een rest van is. Ook het westen van de streek heeft een bewogen geschiedenis. Breskens heet niet voor niets de Bresjes; er waren daar ooit vele eilandjes. Het Zwin dat nu niet meer dan een slufter is die de doorwaadbare landsgrens vormt, was ooit een fikse zeearm die Brugge via Damme met de Noordzee verbond. Sluis ligt nu een aardig stuk landinwaarts, maar de slag bij Sluis was een heuse zeeslag.
Nadat België in 1830 onafhankelijk was geworden, was de streek vooral een smokkelparadijs, onder andere van boter en sigaretten, hoewel er ook militaire installaties waren. Terneuzen heeft nog steeds een arsenaal, op de grens bij Knokke ligt een plaatsje Retranchement en restanten van diverse forten zijn nog te vinden. Tijdens de Eerste Wereldoorlog ontstonden in België annexatieplannen ter compensatie van de geleden schade. In reactie hierop ontstond onder andere het Zeeuws-Vlaams Volkslied.
Een hernieuwd soort zelfbewustzijn kreeg de streek in 1958 door de protestacties tot behoud van de Vrije Veren onder leiding van de kleurrijke veehandelaar Honoré Colsen uit Sluiskil.
Kernen
Plaatsen in Zeeuws-Vlaanderen: Aardenburg - Axel - Biervliet - Boerenhol - Breskens - Cadzand - Clinge - Eede - Graauw - Groede - Heikant - Hengstdijk - Hoek - Hulst - IJzendijke - Kapellebrug - Koewacht - Kloosterzande - Kuitaart - Lamswaarde - Nieuw-Namen - Nieuwvliet - Oostburg - Ossenisse - Othene - Perkpolder - Philippine - Sas van Gent - Schoondijke - Sint Anna ter Muiden - Sint Jansteen - Sint Kruis - Sluis - Sluiskil - Terhole - Terneuzen - Vogelwaarde - Walsoorden - Waterlandkerkje - Westdorpe - Zaamslag - Zuiddorpe - Zuidzande
Beroemde Zeeuws-Vlamingen
- Lodewijk van den Berg, astronaut
- Willem Beukelszoon, uitvinder van het haringkaken
- Herman den Blijker, kok
- Maaike Boerdam musicalster
- Emile Buysse, schrijver
- Honoré Colsen, politicus
- Dick Dees, politicus
- Frans Dieleman, geograaf
- Johan Hendrik van Dale, lexicograaf
- Mathilde de Doelder, muze van Carel Willink
- Thea Fierens, politicus
- Jacques Hamelink, schrijver en dichter
- Willem van Hanegem, voetballer en voetbaltrainer
- Sergio Herman, chefkok en mede-eigenaar van restaurant "Oud Sluis"
- Annabel Kosten, zwemster
- David Luteijn, boer, politicus, bestuurder
- Theofiel Middelkamp, wielrenner
- Roelof Nelissen, politicus en bankier
- Jos de Putter, regisseur
- Sandra Roelofs, First Lady van Georgië (echtgenote van president Saakasjvili)
- Kees Torn, cabaretier
- Ad Verbrugge, filosoof
- Annelies Verstand, politica
- Herman Wijffels, voorzitter van de SER
Zeeland | Streek in Nederland | Zeeuws Vlaanderen | Zeeuws-Vlaanderen | Flandre zélandaise
"Zeeuws-Vlaanderen"
