Veldspaat is de naam voor een groep van gesteentevormende mineralen die naar schatting 60% van de aardkorst vormen. Het zijn aluminium-tectosilicaten; silicaten waarbij de silica tetraeders in een driedimensionaal patroon gerangschikt zijn.

Eigenschappen

• Kalium-aluminium silicaten
• Natrium-aluminium silicaten
• Calcium-aluminium silicaten

Ook de isomorfe mengsels van deze drie verbindingen behoren tot de veldspaat groep. Gewoonlijk worden de veldspaten onderverdeeld in de:

• kaliveldspaatreeks - (Na,K)-veldspaten ; Albiet - Orthoklaas
• plagioklaasreeks - (Na,Ca)-veldspaten; Albiet - Anorthiet

De twee reeksen vormen zogenaamde vaste oplossingen. Bij de plagioklazen hebben de intermediaire veldspaten een naam afhankelijk van de samenstelling.

Kaliveldspaten

• Orthoklaas - KAlSi₃O₈
• Sanidien
• Microklien
• Albiet - NaAlSi₃O₈

Plagioklazen

• Albiet - NaAlSi₃O₈
• Oligoklaas
• Andesien
• Labradoriet
• Bytowniet
• Anorthiet - CaAl₂Si₂O₈

De kristallografie van de veldspaten varieert sterk met de samenstelling en is vrij complex. De symmetrie varieert van monoklien tot triklien. Algemeen komen meerdere systemen van splijting voor, ook bestaan er hoge en lage temperatuursvormen.

Er zijn ook veldspaten met een afwijkende samenstelling:

• Celsiaan - BaAl₂Si₂O₈
• Buddingtoniet - NH₄AlSi₃O₈
• Rubiklien - RbAlSi₃O₈

Deze afwijkende veldspaten zijn zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Zie ook

• Lijst van mineralen

Mineraal | Tectosilicaat | Verbinding van aluminium

Feldspat | Feldspat | Feldspat | Feldspar | Feldspato | Feldespatos | Päevakivi | فلدسپات | Maasälpä | Feldspath | פצלת השדה | Földpátok | Feldspat | Feldspato | 長石 | 장석 | Lauko špatas | Plagioklazy | Feldspato | Fältspat