Pathologisch gokken is een psychische aandoening die in het DSM-IV is ingedeeld bij de stoornissen in de impulsbeheersing. Wie aan deze aandoening lijdt, kan geen weerstand bieden aan de drang om te gokken. Vaak krijgt de aandoening een dwangmatig karakter en noemt men deze ook wel een gokverslaving. Pathologische gokkers houden hun gedrag vaak verborgen om problemen met de omgeving te voorkomen. Gokverslavingen komen het meest bij mannen voor. Bij vrouwen komen in vergelijkbare situaties ook wel koopverslavingen voor.

Men onderscheidt veelal drie fasen van pathologisch gokken:

• De winnende fase: het gokken gebeurt nog met plezier. Winst wordt echter niet als toeval gezien, maar als een prestatie. Verlies is domme pech die verholpen kan worden.
• De verliezende fase: het gedrag is erop gericht om het verlies terug te winnen. Werk of gezin worden in toenemende mate verwaarloosd en er ontstaan meestal schulden. Plezier staat niet meer op de voorgrond.
• De wanhoopsfase: de gokker is volledig in beslag genomen, raakt sociaal geïsoleerd en kan crimineel gedrag gaan vertonen.

Ondanks het feit dat de pathologische gokker geen verslavende substanties gebruikt, is zijn gedrag toch sterk met dat van bijvoorbeeld drugsverslaafden te vergelijken. De verslaving heeft fysieke en psychische aspecten. De gokker moet regelmatig gokken en regelmatig de frequentie of inzet verhogen om het gewenste effect te bereiken. Als hij stopt, vertoont hij ontwenningsverschijnselen. De gokker is zich vaak pas bewust van zijn probleem als de problemen met zijn omgeving te groot worden.

Het DSM-IV geeft de volgende criteria voor pathologisch gokken:

• Aanhoudend en herhaaldelijk problematisch gokgedrag, wat blijkt uit vijf of meer van de volgende criteria.
  De persoon:

1. heeft een preoccupatie voor gokken (bijvoorbeeld herbeleven van winstervaringen, de volgende gokavond voorbereiden of het zoeken naar geld om mee te gokken).
2. moet telkens met meer geld gokken om de gewenste opwinding te bereiken.
3. probeert regelmatig zonder succes het gokken in de hand te houden, minder te gokken of te stoppen.
4. is rusteloos of geprikkeld bij pogingen om te minderen of stoppen.
5. gokt om aan problemen te ontsnappen of om de gevolgen van een ongelukkige stemming te verlichten (bijvoorbeeld hulpeloosheid, schuld, angst, depressie)
6. gaat na verlies snel weer gokken om het verlies te compenseren.
7. liegt tegen familieleden, therapeuten of anderen om het gokgedrag te verbergen.
8. heeft illegale handelingen verricht (bijvoorbeeld vervalsing, fraude, diefstal of verduistering) om het gokken te kunnen betalen.
9. heeft belangrijke relaties, werk, opleidingen of carrièremogelijkheden in gevaar gebracht of verloren als gevolg van het gokgedrag.
10. rekent erop dat anderen financieel rampzalige situaties oplossen die door gokken zijn ontstaan.

• Het gokgedrag is niet beter te verklaren door een manische episode.

Stoornis in de impulsbeheersing | Verslaving

Pathologisches Spielen | Compulsive gambling | Ludopatía | Jeu pathologique | הימור פתולוגי | Spelberoende