Onderwijs

School.jpg]] Het onderwijs wordt gebruikt voor het overbrengen van kennis en vaardigheden met vooraf vastgestelde doelen en didactieken.

Inleiding

Het is equivalent met het woord educatie, wat meer voor onderwijs aan volwassenen gebruikt wordt. Binnen bedrijfsleven en overheid zijn de termen cursus (voor het verkrijgen van kennis) en training (voor het verkrijgen van vaardigheden) gebruikelijk. De wetenschap die het onderwijs bestudeert, wordt de onderwijskunde genoemd. Naast kennis en vaardigheden speelt ook het overdragen van houding, manieren, normen en waarden een (meestal secundaire) rol.

Onderwijs begint gewoonlijk vanaf de leeftijd van drie jaar tot minimum achttien jaar. Voor velen is de praktijk van het alledaagse leven veel leerrijker dan formeel schoolonderwijs (Mark Twain: Ik heb nooit de school mijn leren in de weg laten staan). Dit zogenaamde buitenschools leren is vaak invloedrijker dan het leren in een schoolsituatie.

Het woord 'school' is afgeleid van het Griekse 'η σχολε', wat 'vrije tijd' betekent. In het klassieke Griekenland bestonden er geen scholen. Er was geen huiswerk, geen schoolbel. De beroemde school in Athene was Plato's academie. In deze 'school' waren er echter geen klassen of examens. Het was een plaats waar denkers converseerden met elkaar, met Plato's ideeën als uitgangspunt. Vandaag zouden we dit een salon noemen. Ook het lyceum van Aristoteles was gelijkaardig, hoewel Aristoteles tweemaal daags een lezing gaf. Aanwezigheid was niet verplicht.

Historische achtergrond

Onderwijs in haar huidige vorm vindt zijn oorsprong in drie tradities: het katholieke onderwijs, het protestantse onderwijs en het staatsonderwijs.

Vóór de reformatie

Vóór de twaalfde eeuw speelde het intellectuele leven zich af in kloosters, waar vooral liturgie en gebed werd bestudeerd. In de twaalfde en dertiende eeuw was er voldoende welvaart om een professionele clerus te betalen, en bisschoppen richtten kathedraalscholen op om de clerus het canonieke recht te onderwijzen, alsook kerkelijke administratie, boekhouden, logica en retoriek (voor theologische discussies en preken). Kathedraalscholen hadden meestal slechts één leraar.

Na de reformatie

In de 16e eeuw revolteerden Luther en de humanisten tegen de scholastische methode. Het kerkelijke instituut werd bezien als een onnodige tussenschakel tussen de mens en God, en het daaraan verbonden onderwijs werd door de humanisten afgewezen. Academische individualiteit, gebonden aan een sterke moraliteit, vormden de kern van het protestantse betoog.

Structuur van het onderwijs in Nederland

Het onderwijs valt onder het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
In Nederland geldt volledige leerplicht voor iedereen van 5 (start op de eerste dag van de maand na de vijfde verjaardag) tot en met 16 jaar. Hierna is een leerling tot en met 18 jaar gedeeltelijk leerplichtig.
Scholen zijn in Nederland ofwel openbaar, door de overheid ingericht, ofwel bijzonder, niet door de overheid ingericht, vanuit levensbeschouwelijke, godsdienstige of onderwijskundige achtergrond.

Basisonderwijs

In Nederland volgden in 2000 ongeveer 1,5 miljoen kinderen basisonderwijs op circa 7000 scholen. Het basisonderwijs wordt ook vaak primair onderwijs (PO) genoemd.

Voortgezet onderwijs

In Nederland zijn er verschillende schooltypes voor het voortgezet onderwijs:

ook

leerwegondersteunend onderwijs (lwoo) en
praktijkonderwijs

kunnen tot het voortgezet onderwijs gerekend worden.

Middelbaar Beroepsonderwijs

Hoger onderwijs

universiteit

Speciaal onderwijs

Volwassenenonderwijs

Structuur van het onderwijs in Vlaanderen

In Vlaanderen is er voltijdse leerplicht vanaf 1 september van het kalenderjaar waarin de leerling 6 jaar wordt. Deze leerplicht duurt in de regel 12 leerjaren (zes jaar lager onderwijs en zes jaar secundair onderwijs). Vanaf 15 jaar kan ook aan de leerplicht worden voldaan in deeltijdse leersystemen DBSO en Middenstandsopleiding.

Kenmerkend voor het onderwijs in Vlaanderen is de indeling in onderwijsnetten en de bevordering van de gelijke onderwijskansen (GOK).

Sedert de onderwijsbevoegdheid van de Belgische overheid overgegaan is naar de Vlaamse overheid (1988) is de kwaliteit sterk verbeterd. In internationale vergelijkende studies scoort vooral het secundair onderwijs zeer goed, sedert 2000 herhaaldelijk in de top-10. Dit is één van de redenen waarom Nederlanders met duizenden (ruim 17.000 in 2002-2003) in Vlaamse scholen ingeschreven zijn. Ook Franstalige Belgen kiezen steeds vaker voor het Vlaamse onderwijs.

Basisonderwijs
- Gewoon basisonderwijs
  - Kleuteronderwijs
  - Lager onderwijs
- Buitengewoon basisonderwijs
Secundair onderwijs
- Gewoon voltijds secundair onderwijs
  - Middenschool
  - Algemeen secundair onderwijs; ASO
  - Beroepssecundair onderwijs; BSO
  - Kunstsecundair onderwijs; KSO
  - Technisch secundair onderwijs; TSO
- Buitengewoon secundair onderwijs; BuSO
- Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers (OKAN)
Hoger onderwijs
- Hogeschool
- Universiteit
Volwassenenonderwijs
Examencommissie
Deeltijds kunstonderwijs
Methodeonderwijs: Vrijeschool, Freinetschool, Montessorionderwijs

Vormen van onderwijs

Soorten Scholen

Zie ook

Externe links

Onderwijs | Mens en maatschappij

Gourt Home::Gourt :: Onderwijs