Olympische Zomerspelen 1968

Spelen van de XIXe Olympiade
Olympic rings.svg

Deelnemende landen	112
Deelnemende atleten	5516 (781 vrouwen, 4735 mannen)
Evenementen	172 in 20 sporten
Openingsceremonie	12 oktober, 1968
Sluitingsceremonie	27 oktober, 1968
Officiële opening door	President Gustavo Díaz Ordaz
Atleteneed	Pablo Lugo Garrido (atletiek)
Jury-eed	niet van toepassing
Olympische vlam	Norma Enriqueta Basilio de Sotelo (atletiek)

De Olympische Zomerspelen van de XIXe Olympiade werden in 1968 gehouden in Mexico-stad, Mexico. Naast Mexico-stad hadden ook Detroit, Buenos Aires en Lyon een poging gedaan om de Spelen te mogen organiseren.

De beslissing van het Internationaal Olympisch Comité in 1963 tijdens zijn congres in Baden-Baden om de Spelen aan Mexico-stad toe te wijzen zorgde voor heel wat tumult in de sportwereld. Vele medici en trainers vreesden dat de hooggelegen ligging van de stad wel eens voor drama's zouden kunnen zorgen. Onni Niskanen, de Zweedse trainer van Abebe Bikila beweerde zelfs dat er doden zouden vallen. Ten gevolge van deze beslissing bogen vele wetenschappers zich in de jaren voor de Spelen over het probleem van sportinspanningen op grote hoogte. Men kwam tot de conclusie dat disciplines waarin uithouding van belang was niet gewoon zouden kunnen verlopen door zuurstofgebrek. Sprinters daarentegen zouden baat hebben bij de kleinere luchtweerstand. Men stelde voor om de atleten lange aanpassingsstages te laten doorlopen. Uiteindelijk verliepen de Spelen zonder incidenten.

Hoogtepunten

Voor het eerst mocht een vrouwelijke atleet het Olympisch vuur aansteken.
De ijle lucht, vanwege de grote hoogte waarop Mexico is gelegen (2700m), zorgde voor veel problemen voor duursporters uit laaggelegen landen. Afrikaanse lopers wisten hiervan optimaal te profiteren en wonnen alle loopnummers van 1500 meter en langer.
De sprinters profiteerden ook van de ideale omstandigheden. Het was dan ook niet verbazend dat vele records sneuvelden. Jim Hines won de 100 m in 9.95; Tommie Smith de 200 m in 19.83; Lee Evans de 400 m in 43.86; Dave Hemery de 400 m horden in 48.1.
Voor het eerst namen de atleten van Oost- en West-Duitsland deel aan de Spelen in aparte teams, waarbij hun uitslagen ook niet meer gezamenlijk werden opgenomen. Vanaf de spelen van 1956 hadden ze deel genomen in een gezamenlijk team.
De Amerikaanse discuswerper Al Oerter wist als tweede atleet in de Olympische geschiedenis vier achtereenvolgende gouden medailles te winnen op een individueel onderdeel.
Bob Beamon kwam bij het verspringen tot 8,90 meter: een verbetering van 55 cm van het bestaande wereldrecord. De sprong sloeg de officials met verbazing. Om helemaal zeker te zijn controleerden ze de uitslag gegeven door het elektronisch meettoestel nog eens manueel met de decameter. Het record van Beamon hield stand tot 1991, toen Mike Powell 8,95 m sprong.
Bij het hinkstapspringen wordt het oude record vijf maal gebroken door drie verschillende atleten. Uiteindelijk won de Sovjet Viktor Sanjejev met 17 meter 39.
De Amerikaan Dick Fosbury won met zijn spectaculaire Fosbury Flop het hoogspringen en luidde daarmee een nieuw tijdperk in voor deze sport.
Het invoeren van dopingtests leidde tot de eerste diskwalificaties: de Zweedse vijfkamper Hans-Gunnar Liljenwall blijkt bij een dopingtest alcohol te hebben gebruikt en zorgde daarmee voor de diskwalificatie van de Zweedse ploeg.
1968 was het jaar van de studentenrevolte, en dat was ook het geval in Mexico. Voor het begin vonden er in Mexico studentenopstanden plaats, om op die manier wereldwijde aandacht te krijgen voor het repressieve klimaat in Mexico. De regering sloeg deze opstanden hardhandig neer, wat o.a. leidde tot het Bloedbad van Tlatelolco. Verder was er nog een ander probleem dat de Spelen verstoorde. De zwarte Amerikaanse atleten brachten in het olympisch dorp een protestbeweging op gang tegen de rassendiscriminatie waarvan zij in hun land het slachtoffer waren. Ze droegen allen een insigne waarop stond 'Olympic Project for Human Rights'. Een hieraan gerelateerd incident vond plaats tijdens de medailleceremonie na de 200 meter. Tommie Smith en John Carlos, respectievelijk eerste en derde, staken tijdens het volkslied een gehandschoende vuist in de lucht terwijl ze met gebogen hoofd stonden: 'Black Power' op de Spelen. Dit voorval werd het tweetal niet in dank afgenomen en ze werden uit het olympisch dorp gezet.
Voor het Mexicaanse publiek was de grote vedette de Tsjechoslovaakse turnster Vera Caslavska. Zij was al olympisch kampioene geworden tijdens de spelen in Tokio vier jaar eerder en overtrof zichzelf op deze Spelen. Ze werd all-roundkampioene en, op de balk na, won ze goud op alle toestellen. Enkele dagen later trouwde ze in de kathedraal van Mexico met haar landgenoot Josef Odlozil, winnaar van het zilver op de 1500 meter in Tokio vier jaar eerder.
De Amerikaanse zwemster Debbie Meyer was de eerste zwemster die drie individuele gouden medailles won op de 200, 400 en de 800 m vrije slag.

Nederlandse prestaties

Nederland weet drie maal goud te winnen.
Bij het zwemmen wint Ada Kok de 200 meter vlinderslag.
De herenploeg (Joop Zoetemelk, Fedor den Hertog, Jan Krekels en René Pijnen) weet bij het wielrennen te de 100 kilometer ploegentijdrit te winnen. Leijn Loevesijn en Jan Jansen winnen zilver op de tandem.
Roeier Jan Wienese weet het skiffen te winnen. De mannendubbel twee met stuurman bemachtigt het zilver.
Atlete Maria Gommers wint een bronzen medaille op de 800 meter.
Naast deze successen zijn er ook een aantal schandalen, zo wordt een van de soigneurs van de wielerploeg naar huis gestuurd nadat hij een aantal van de atleten injecties had gegeven, iets wat hem nadrukkelijk verboden was.
De bokser Henko Baars was al in Mexico toen hij te horen kreeg dat hij vanwege zijn gezondheidstoestand niet aan de spelen kon deelnemen.
Verder moest ook de atlete Lia Louer-Hinten zich van de spelen terug trekken tot haar eigen verrassing bleek dat zij een aantal maanden in verwachting was.

Nederlandse medailles

Winnaar	Onderdeel
Goud (3)
Heren wielerploeg	wielrennen, ploegentijdrit
Ada Kok	zwemmen, 200m vlinderslag
Henri Jan Wienese	roeien, skiff
Zilver (3)
Droog/Van Dis	roeien, dubbel-twee
Jansen/Loevesijn	wielrennen, tandem
Twee met stuurman	roeien
Brons (2)
Heren voetbalteam	voetbal
Maria Gommers	atletiek, 800m

Belgische prestaties

Gaston Roelants kon door een knieblessure zijn titel op de 3000 m steeple niet verdedigen. De Keniaan Amos Biwot volgde hem op als olympisch kampioen.
Zilver was er voor de gewichtheffer Serge Reding in de klasse van de zwaargewichten (+ 90 kg).
Brons was er voor de tandemspecialisten Daniel Goens en Robert Van Lancker in het wielrennen.

Belgische medailles

Winnaar	Onderdeel
Goud (0)
Zilver (1)
Serge Reding	gewichtheffen, zwaargewicht (+ 90 kg)
Brons (1)
Goens/Van Lancker	wielrennen, tandemwedstrijd (2000 m)

Disciplines

Tijdens de Olympische Zomerspelen van 1968 werd er gesport in 20 disciplines binnen in totaal 18 sporten:

Wielrennen
Worstelen
Zeilen
Zwemsport
- Schoonspringen
- Waterpolo
- Zwemmen

Medaillespiegel

Zie de Olympische Zomerspelen 1968/medaillespiegel voor een volledige weergave.

Positie	Land	Goud	Zilver	Brons	Totaal
1	Flag of the United States.svg Verenigde Staten	45	28	34	107
2	Flag of the Soviet Union.svg Sovjet-Unie	29	32	30	91
3	Flag of Japan.svg Japan	11	7	7	25
4	Flag of Hungary.svg Hongarije	10	10	12	32
5	Flag of East Germany.svg Oost-Duitsland	9	9	7	25
6	Flag of France.svg Frankrijk	7	3	5	15
7	Vlagtsjechoslowakije.png Tsjechoslowakije	7	2	4	13
8	Flag of Germany.svg West-Duitsland	5	11	10	26
9	Flag of Australia.svg Australië	5	7	5	17
10	Flag of the United Kingdom.svg Verenigd Koninkrijk	5	5	3	13
17	Nederland vlag groot.png Nederland (NL)	3	3	1	7
36	Flag of Belgium.svg België (BE)	0	1	1	2

Externe links