Oeral (gebergte)

Ural Mountains Map.gif De Oeral of Oeralgebergte (Russisch: Урал; Oeral of Уральские горы; Oeralski'je gory) is een gebergte dat in Rusland ruwweg van noord naar zuid loopt en de scheiding vormt tussen Europa en Azië.

De hoogste top is de Narodnaja Gora ("Volksberg", 1894 m) in het noorden. De noordelijke voortzetting van het gebergte zijn het eiland Waigatsj en de eilandengroep Nova Zembla in de Arctische Oceaan. De hoogste top in de zuidelijke Oeral is de Jaman-tau (1645 m).

Het gebied kan geografisch worden onderverdeeld in 5 zones:

Als zuidelijke uitloper van de Oeral wordt soms het Moegodzjargebergte (Oblysy Mangghystau, Kazachstan) genoemd en als noordelijke uitloper het Paj-Choj-Gebergte.

Rondom het gebergte ligt de Voor-Oeral (ten westen aangeduid als Cis-Oeral ten oosten als Trans-Oeral). De Voor-Oeral en het Oeralgebergte worden samen aangeduid als het Oeralgebied of simpelweg als Oeral.

Het gebergte is sterk geërodeerd en is rijk aan delfstoffen: ijzer, zilver, koper, uranium en edelstenen als diamant, smaragd, topaas en aquamarijn.

De belangrijkste rivieren die in de Oeral ontspringen zijn de Oeral en de Petsjora aan de Europese kant en de Tobol en de Tavda aan de Siberische kant. Een bijzondere rivier is de Tsjoesovaja die vanaf het oostelijke zijde over de Oeral naar de westelijke zijde stroomt.

Prokudin-Gorskii-32.jpg) in 1912]] Maksimovsky rock Chusovaya river.jpg

Geschiedenis

De Oeral werd voor de komst van de Russen bewoond door inheemse volkeren zoals de Chanti en de Mansi. Aan het eind van de 16e eeuw begon de Russische kolonisatie van de Oeral langs de rivieren, zoals Verchotoerje langs de Toera. Er trokken veel politieke dissidenten, kozakken, oudgelovigen en avonturiers naar het gebied. In Irbit ontstond de grootste markt van Siberië. Het gebied groeide in de 18e eeuw uit tot een enorm mijnbouwgebied onder leiding van de Demidovs (Nevjansk en Nizjni Tagil) en iets later door de staatsmijnen. Jekaterinenburg werd als 'hoofdstad van de Oeral' gesticht in 1723 naast andere steden als Perm en Orenburg. De mijnbouw groeide sterk door de Siberische goudkoorts eind 19e eeuw. Na de Russische Revolutie ontstond hier de islamitische staat Idel-Oeral ("Wolg-Oeral"), die echter al snel in de Russische Burgeroorlog in handen viel van de communisten. In de 20e eeuw kwam een tweede industrialisatiegolf op gang met de vijfjarenplannen van de Sovjet-Unie en was er een tijdlang een gemeenschappelijk bestuurlijk gebied genaamd oblast Oeral. In de Tweede Wereldoorlog werden in opdracht van Stalin vele complete fabrieken vanuit Europees Rusland naar de Oeral verplaatst om ze uit handen van het oprukkende Duitse leger te houden. Deze fabrieken bleven veelal achter in de Oeral en maakten het tot het tweede industriegebied van Rusland. Door de vele defensiebedrijven (zoals Oeralvagonzavod) en onderzoeksinstituten was het een gesloten gebied in de Sovjetperiode. In 1957 gebeurde in Kystym in oblast Tsjeljabinsk de grootste kernramp uit de Russische geschiedenis in het Majakcomplex. Hierdoor en door andere rampen en industriële vervuiling raakten grote gebieden vervuild. Na het uiteenvallen van de Sovjetunie storte de industrie in als gevolg van de negatieve gevolgen van de perestrojkahervormingen. De Oeral was daardoor een van de eerste gebieden die probeerde internationale contacten aan te knopen om de handel te verbeteren. Na de rampzalige jaren '90 zijn de meeste economische sectoren geleidelijk aan weer wat gegroeid. De vervuiling en uitstoot wordt sinds de jaren '90 met buitenlandse hulp aangepakt en is sindsdien verbeterd. In de Oeral bevinden zich nog steeds een aantal gesloten steden waar bijvoorbeeld plutoniumopwerkingsfabrieken en andere vormen van defensie- en atoombedrijven zich bevinden.

Naamgeving

De naam van het gebergte komt oospronkelijk uit het Wogoels of Mansi, een Finoegrische taal die in de noordoostelijke Oeral wordt gesproken. ur betekent berg, ala bovenkant.

Oeral | Gebergte in Rusland

Gourt Home::Gourt :: Oeral (gebergte)

Geschiedenis

Naamgeving