Nederlandse Antillen

De Nederlandse Antillen zijn een land binnen het Koninkrijk der Nederlanden, bestaande uit vijf eilanden in de Caraïbische Zee behorende tot twee eilandengroepen van de Kleine Antillen. De totale landoppervlakte is ongeveer 800 km², terwijl het aantal inwoners ongeveer 180.870 bedraagt (1 januari 2004). De bevolkingsdichtheid ligt daarmee rond de 203 inwoners per km². De hoofdstad en tevens verreweg de grootste stad van de Nederlandse Antillen is Willemstad op het eiland Curaçao.

Geschiedenis

De eilanden werden aan het eind van de 15^e eeuw ontdekt door Alonso de Ojeda en in 1634 door de West-Indische Compagnie op de Spanjaarden veroverd. In de loop der tijden zijn de eilanden enige malen in handen geweest van andere Europese mogendheden en hebben zij - in wisselende samenstellingen - verschillende bestuursvormen gekend. Aan deze koloniale status kwam een eind toen op 15 december 1954 het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden na acht jaar onderhandelen ondertekend werd door Nederland, Suriname en de Nederlandse Antillen.

Op 25 november 1975 werd Suriname een onafhankelijke staat en bestond het Koninkrijk der Nederlanden uit Nederland en de Nederlandse Antillen.

Per 1 januari 1986 verwierf Aruba een aparte status. Dit hield in dat Aruba de status van Land binnen het Koninkrijk verkreeg en op 1 januari 1996 onafhankelijk zou worden. Het uitgangspunt van onafhankelijkheid (en daarmee dus de status aparte) voor Aruba is in 1994 geschrapt zodat sindsdien het Koninkrijk der Nederlanden bestaat uit de Nederlandse Antillen, Aruba en Nederland.

Eilandgebieden

Kaart Nederlandse Antillen.jpg)]] De Nederlandse Antillen omvatten vijf eilandgebieden:

Bonaire en Curaçao behoren tot de Benedenwindse eilanden en liggen voor de kust van Zuid-Amerika (Venezuela). De overige drie eilanden behoren tot de Bovenwindse eilanden en liggen ten oosten van Puerto Rico.

Het eilandgebied Sint Maarten omvat alleen de zuidelijke helft van het gelijknamige eiland Sint Maarten. De noordelijke helft daarvan behoort tot het Franse overzeese departement Guadeloupe.

Tot de Nederlandse Antillen behoren ook enkele kleinere eilanden:

Klein Bonaire (eilandgebied Bonaire)
Klein Curaçao (eilandgebied Curaçao)
Green Island (eilandgebied Saba).

Bevolking

Curaçao is het grootste en bevolkingsrijkste eiland van de Nederlandse Antillen. Bonaire is het tweede grootste en dunstbevolkte eiland. Op Sint Maarten valt het hoge aantal buitenlanders (inwoners met een andere dan de Nederlandse nationaliteit) op: 49% van de bevolking komt van elders. Op alle eilanden werken veel arbeiders uit de regio: op de Bovenwindse eilanden zijn ze veelal afkomstig van Haïti, de Dominicaanse Republiek en Puerto Rico, op de Benedenwindse eilanden komen ze vooral uit Venezuela.

Algemene statistieken per eiland
Gebied	Oppervlakte	Inwoneraantal	Bev.dichtheid
Bonaire	288	10.185	35
Curaçao	444	133.644	301
Saba	13	1424	88
Sint Eustatius	21	2498	119
Sint Maarten	34	33.119	974
NL ANTILLEN	800	180.870	203

Bron: CBS Nederlandse Antillen, 2004

Talen

De officiële taal van de Nederlandse Antillen is Nederlands. De volkstaal is op de Benedenwindse eilanden het Papiaments, een creooltaal gebaseerd op Portugees of Spaans, met veel Nederlandse en ook Engelse en Franse invloeden. Op de Bovenwindse eilanden is Engels de volkstaal. De scholen waren altijd Nederlandstalig, maar enkele jaren geleden is besloten op de basisscholen het Papiaments en Engels als onderwijstaal in te voeren. De middelbare scholen blijven Nederlandstalig, omdat men gebruikt maakt van hetzelfde Centraal Schriftelijk Eindexamen als in Nederland en omdat veel scholieren na afronding van de middelbare school hoger onderwijs gaan volgen in Nederland.

De Antilliaanse literatuur is voornamelijk geschreven in het Nederlands en Papiaments, voor een klein deel ook in het Engels en Spaans.

Meest gesproken huistaal in procenten van de bevolking
Gebied	Papiaments	Engels	Nederlands	Spaans	Anders
Bonaire	75	3	9	12	2
Curaçao	81	3	8	4	4
Saba	1	88	2	5	4
Sint Eustatius	2	83	4	6	6
Sint Maarten	2	68	4	13	13
NL ANTILLEN	65	16	7	6	5

Bron: Volkstelling 2001

Religie

De Nederlandse Antillen zijn in overgrote meerderheid rooms-katholiek. Daarnaast zijn er op de Bovenwindse eilanden grote protestantse gemeenschappen (pinkstergemeenten, methodisten, baptisten, zevendedagsadventisten en anglicanen). Op Curaçao en Sint Maarten bestaat daarnaast van oudsher een aanzienlijke joodse gemeenschap. Ook bestaat er op Curaçao een moslimgemeenschap.

Staatsinrichting

Op de Nederlandse Antillen is sprake van twee bestuurslagen, de Landsregering en de (vijf) eilandsbesturen. De regering van de Antillen zetelt in Willemstad op Curaçao.

Regering

De Koning is hoofd van de Regering van de Nederlandse Antillen; hij wordt als zodanig vertegenwoordigd door de Gouverneur. De Ministers zijn verantwoordelijk aan de Staten.

De regering van de Nederlandse Antillen wordt gevormd door de gouverneur (in vertegenwoordiging van de Koning) en de Raad van Ministers. De Koning benoemt de gouverneur bij Koninklijk Besluit en die benoemd op zijn beurt de ministers.

Traditioneel levert elk eiland van de Nederlandse Antillen bewindspersonen voor de centrale regering. De ministerraad is verantwoording schuldig aan de volksvertegenwoordiging, de Staten van de Nederlandse Antillen (te vergelijken met de Tweede Kamer in Nederland).

Gouverneur

De gouverneur heeft een dubbelfunctie: hij is zowel hoofd van de regering als vertegenwoordiger van het Koningshuis in de Koninkrijksgebieden. Hij is niet verantwoordelijk voor de beslissingen en daden van de regering.

De gouverneur waakt over het algemeen belang van het Koninkrijk en zien erop toe dat door wetgevings- en bestuursorganen in de Nederlandse Antillen geen beslissingen worden genomen die de eenheid van het Koninkrijk kunnen schaden of die in strijd zijn met de bepalingen van het Koninkrijksstatuut of met een internationale regeling. De uitvoerende macht berust bij de gouverneur in samenwerking met de Raad van Ministers.

De gouverneur wordt hierin bijgestaan door een Raad van Advies, die uit ten minste vijf door hem benoemde leden bestaat en die over alle ontwerpen van landsverordeningen, rijkswetten, landsbesluiten houdende algemene maatregelen en dergelijke, advies uitbrengt. De gouverneur is voorzitter van deze raad, maar oefenen deze functie alleen uit bij bijzondere gelegenheden. Een ondervoorzitter, benoemd uit de leden van de raad, heeft de leiding van de gewone vergaderingen.

De Staten

Voor de Nederlandse Antillen geldt dat de Staten de bevolking vertegenwoordigen. Zij worden bij algemene verkiezingen voor vier jaar gekozen. De volksvertegenwoordiging van de Nederlandse Antillen bestaat uit 22 leden (Curaçao 14, Bonaire 3, Sint Maarten 3 en Saba en Sint Eustatius elk 1). Samen met de gouverneur vormen zij de wetgevende macht. De volksvertegenwoordiging heeft het recht van amendement, van enquête en van interpellatie. Zij heeft eveneens het recht van initiatief. De landsbegroting dient door haar te worden goedgekeurd.

Eilandgebieden

Elk eilandgebied heeft een eigen bestuur dat bestaat uit de eilandsraad, het bestuurscollege en de gezaghebber. De eilandsraden van Curaçao (21 leden), Bonaire (9 leden), Sint Maarten (11 leden), Saba (5 leden) en Sint Eustatius (5 leden) vertegenwoordigen de bevolking van het eilandgebied. De leden worden voor vier jaar gekozen. Het bestuurscollege en de gezaghebber kunnen worden vergeleken met het college van burgemeester en wethouders in een Nederlandse gemeente. Het bestuurscollege vormt het dagelijks bestuur van het eilandgebied en voert de besluiten van de Eilandsraad uit.

Status binnen de Europese Unie

Binnen de Europese Unie hebben de Nederlandse Antillen de status van landen en gebieden overzee (LGO). Er bestaat een grote kans dat in ieder geval bij een deel van de Antillen (die nieuw te vormen koninkrijkseilanden bijvoorbeeld) de status gewijzigd zal worden in ultraperifere regio (zie ook: Staatkundige vernieuwing). Naar alle waarschijnlijkheid zal dan ook de euro ingevoerd moeten worden.

Economie

De economie van de Nederlandse Antillen steunt op drie pijlers: het toerisme, de olie en de (financiële) dienstverlening. De invloed en de groei per sector verschilt sterk van eiland tot eiland. De olie-industrie, vervoerssector, havenactiviteiten en financiële dienstverlening zijn essentieel voor de economie van Curaçao. Willemstad heeft de achtste grootste haven ter wereld. De andere grote eilanden hebben zich gespecialiseerd in de toeristische sector. De Antilliaanse economie is hierdoor sterk gericht op het buitenland. Men is voor een groot deel afhankelijk van import. De Nederlandse Antillen zijn geen lid van de Europese Unie, maar ze zijn er wel mee geassocieerd. Dat biedt een aantal handelsvoordelen. De Antilliaanse munt is de Antilliaanse gulden. Deze is gekoppeld aan de Amerikaanse dollar.

Jaarlijks geeft Nederland hulp aan de Nederlandse Antillen. Deze hulp wordt met name ingezet voor rechtshandhaving, het onderwijs, de bestuurlijke ontwikkeling en duurzame economische ontwikkeling.

Zie ook

Land

Delen van deze pagina zijn afkomstig van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties. Auteursrechten nadrukkelijk voorbehouden; overname is toegestaan met bronvermelding. De gebruikte teksten zijn te vinden op http://www.minbzk.nl/aruba_en_de/algemene_informatie

Nederlandse Antillen | Nederlands eiland

Gourt Home::Gourt :: Nederlandse Antillen

Geschiedenis

Eilandgebieden

Bevolking

Talen

Religie

Staatsinrichting

Regering

Gouverneur

De Staten

Eilandgebieden

Status binnen de Europese Unie

Economie

Zie ook