Het jaar zonder zomer is een bijnaam voor het jaar 1816. Met name in Noord-Europa en in het noordoosten van de Verenigde Staten waren de zomermaanden van dat jaar ongebruikelijk koud. In juni en juli kende het noordoosten van de VS ieder etmaal nachtvorst. Zowel in Europa als in de VS kwam die zomer heftige sneeuwval voor. Vanaf augustus zette in Europa de nachtvorst in, met massale misoogsten als gevolg.

Oorzaken

---

De oorzaak van het jaar zonder zomer was lange tijd onbekend.

De klimatoloog William Humphreys stelde in 1920 dat de koude zomer kon zijn veroorzaakt door een vulkaanuitbarsting. Tegenwoordig wordt de uitbarsting van de vulkaan Tambora in 1815 als directe oorzaak van de koude zomer gezien.

Gevolgen

---

• In Europa ontstond na de misoogst van 1816 een voedseltekort.
• Veel Europeanen besloten naar de VS te emigreren. In de VS hadden de weersomstandigheden een trek naar het westen tot gevolg.

1810-1819

Klimatologie

Godina bez ljeta | Any sense estiu | Året uden sommer | Jahr ohne Sommer | Year Without a Summer | Año 1816 sin verano | Tahun tanpa musim panas | Året uten sommer | Year without a Summer