Een galsteen (cholelithiasis) is een vaste structuur in de galblaas of de buizen van het galsysteem. Ze worden gevormd uit gal en bestaan (meestal) voornamelijk uit cholesterol, verder nog wel eens uit lecitine of galzuur. In de normale bevolking komen ze bij ongeveer 30% voor, meestal zijn deze zonder symptomen en behoeven dan ook geen behandeling.

Zo lang galstenen in de galblaas blijven, veroorzaken zij meestal geen klachten. Komen ze echter in de afvoerende buizen naar de darm terecht, dan veroorzaken ze daar vaak een obstructie. Meestal zeer pijnlijke galkolieken zijn het gevolg. De pijn straalt niet zelden uit naar de rug of de rechter schouder. De pijn wordt meestal opgeroepen of verergerd door een (vettige) maaltijd, omdat via het cholecytokinine de galblaas samenknijpt. Immers, gal speelt een rol bij de vetvertering. Een andere complicatie is geelzucht (icterus), doordat de gal niet meer kan afvloeien en via de bloedbaan in het lichaam terecht komt. Als de galafvloed langere tijd geheel geblokkeerd is zal ook de ontlasting ontkleuren: de bruine kleur hiervan is te wijten aan galkleurstoffen.

Symptomatische galstenen (met aanvallen) behoeven een operatie (cholecystectomie). De diagnose is meestal niet moeilijk: de vrij typische pijnaanvallen in de rechterbovenbuik en het waarnemen van galstenen in de galblaas met een echo-onderzoek zijn genoeg bewijs.

Galstenen kunnen daarnaast (zelden) aanleiding zijn tot een ontsteking van de galblaas (cholecystitis). Op een echo van de buik zie je dan wandverdikkingen van de galblaas. Bij de ontwikkeling van een galblaasontsteking ontstaat er pijn in de rechter bovenbuik met soms koorts en algeheel ziekzijn. Ook pancreatitis kan worden uitgelokt door een galsteen.

Galstenen die vastzitten in de galgang moeten eruit worden gehaald met een ERCP (endoscopische retrograde choledocho-pancreatografie).

Een ontstoken galblaas of galstenen die klachten geven, zijn redenen om de galblaas te verwijderen (cholecystectomie). Deze operatie is mogelijk met laparoscopie. Het is een van de meest voorkomende operaties met een laparoscoop. Na zo'n operatie kan men geheel normaal doorleven, al hebben sommige mensen daarna wat last met zeer vet eten.

Galblaasaandoening

Gallenstein | Gallstone | Sappikivitauti | Calcul biliaire | Colelitiasi | 胆石 | Kamica żółciowa | Colelitíase | Gallsten | Sỏi mật