article

De Franse Westhoek is het in Frankrijk gelegen deel van de Westhoek en meest noordelijk deel van Frans-Vlaanderen. Het komt nagenoeg overeen met het arrondissement Duinkerke van het departement Noord. De Franse Westhoek, in het Frans Flandre-maritime, heeft een oppervlakte van 1608 km² en had in 1999 bij de laatste volkstelling 379.702 inwoners, waarvan er 158.894 in de agglomeratie Duinkerke woonden.

Geografie

De Franse Westhoek wordt geografisch begrensd door de Noordzee in het noorden, de staatsgrens met België (schreve) in het oosten, de rivier de Leie in het zuiden en de rivier de Aa in het westen. Van noord naar zuid valt het gebied uiteen in de Opaalkust (Côte d'Opale) en de agglomeratie Duinkerke, het vlakke en weidse Blootland, het heuvelachtige Houtland en de Leievallei in het zuiden. De laatste drie gebieden worden in het Frans ook wel aangeduid als Coeur de Flandre, het Hart van Frans-Vlaanderen. Zowel het Blootland als het Houtland lopen door in het Belgisch deel van de Westhoek, hoewel het Blootland daar bekend staat als de 'West-Vlaamse polders' of de 'IJzervlakte' en het Houtland ook wel 'Heuvelland' wordt genoemd.

Het hoogste punt van de Franse Westhoek, en van de Westhoek als geheel, ligt op de 176 meter hoge Kasselberg (Mont Cassel) in het Houtland. Het laagste punt ligt vier meter onder zeeniveau in de droogmakerij van De Moeren (Les Moëres), die voor de helft in West-Vlaanderen ligt.

Belangrijkste plaatsen zijn in volgorde van grootte:

Geschiedenis

De Franse Westhoek is het enige van oudsher Nederlandstalige gebied in Frankrijk: er worden Vlaamse dialecten gesproken. Tussen 1659 en 1678 werd het gebied, net als de rest van Frans-Vlaanderen, door de Franse koning Lodewijk XIV veroverd en bij Frankrijk ingelijfd. Hierdoor werd het staatkundig gescheiden van de rest van Vlaanderen en het Nederlands taalgebied. TaalverhoudingFranseWesthoek.PNG Ondanks de Franse overheersing wisten de Vlamingen hun taal lange tijd te bewaren. Door de politiek van culturele en taalkundige gelijkschakeling, tijdens de Franse Revolutie en vooral vanaf 1870, werd echter van hogerhand geprobeerd de dialecten te verdringen ten voordele van de Franse eenheidstaal. In het verstedelijkte en geïndustrialiseerde kustgebied lukte dit het snelst: in de eerste helft van de 20ste eeuw was het op enkele kleinere gemeentes na volledig verfranst. Sindsdien zijn ook in het binnenland de Vlaamse dialecten langzaam aan het verdwijnen. De vergelding na de Tweede Wereldoorlog, die de 'Germaanse' Vlamingen en hun streektaal een slechte naam bezorgde, heeft daartoe zeker bijgedragen.

Taal en cultuur

In 1972 bleek uit een uitgebreid taalonderzoek dat de Frans-Vlaamse dialecten in een groot deel van de Franse Westhoek nog actief gesproken werden, in heel wat gemeenten zelfs meer dan het Frans (zie externe link). Vandaag zijn er nog slechts enkele tienduizenden, voornamelijk ouderen, die dialect spreken. Door de slechte economische situatie in het noorden van Frankrijk zijn er wel steeds meer Franse Vlamingen die over de 'schreve' in Vlaanderen gaan werken. Ook zijn er Vlaamse bedrijven die vestigingen in Frans-Vlaanderen hebben. Hierdoor is de belangstelling voor en de kennis van het Nederlands sterk toegenomen. De dialecten worden echter met uitsterven bedreigd.

Bestuurlijke indeling

De Franse bestuurlijke indeling gaat uit van een piramidestructuur. Onder het nationale niveau bevinden zich achtereenvolgens de regio's, de departementen, de arrondissementen, de kantons en de gemeenten. De Franse Westhoek komt nagenoeg overeen met het arrondissement Duinkerke van het departement Noord in de regio Noord-Nauw van Calais. Het arrondissement Duinkerke, en daarmee de Franse Westhoek, is onderverdeeld in de volgende kantons en gemeenten:

De gesplitste kantons van Belle, Duinkerke/Groot-Sinten/Nieuw-Koudekerke en Hazebroek zijn samengenomen. De gemeenten Belle, Duinkerke en Hazebroek behoren door de splitsing tot meerdere kantons. De kantons van Duinkerke vormen samen de stedelijke agglomeratie van deze stad.

In het verleden hebben in het gebied de volgende gemeentelijke herindelingen plaatsgevonden:

  • 1856: Tetegem → Tetegem en Rozendaal (afgesplitst als nieuwe gemeente)
  • 1877: Klein-Sinten → Klein-Sinten en Sint-Pols (afgesplitst als nieuwe gemeente)
  • 1881: Duinkerke → Duinkerke en Malo (afgesplitst als nieuwe gemeente)
  • 1946: Stad-Broekburg (Bourbourg-Ville) en Ambt-Broekburg (Bourbourg-Campagne) → Broekburg (nieuwe gemeente)
  • 1970: Malo → Duinkerke
  • 1972: Klein-Sinten en Rozendaal → Duinkerke
  • 1980: Mardijk → Duinkerke

De grenzen van het arrondissement Duinkerke wijken op enkele plaatsen af van de geografische grenzen van de Franse Westhoek, de Leie en de Aa. Hierdoor vallen De Gorge (La Gorgue, ten zuiden van de Leie) en Groot-Fort-Filips (Grand-Fort-Philippe, ten westen van de Aa) binnen het arrondissement Duinkerke, maar buiten de geografische Westhoek. Andersom vallen Klaarmares (Clairmarais) en delen van Sint-Omaars (Saint-Omer), Arken (Arques) en Ariën (Aire-sur-la-Lys) buiten het arrondissement, maar binnen de geografische Westhoek. Deze gemeenten liggen in het departement Nauw van Calais (Pas-de-Calais).

Zie ook

Frans-Vlaanderen | Nord | Noord-Nauw van Calais

 

This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the "Franse Westhoek".

Home Page • arts • business • computers • games • health • hospitals • home • kids & teens • news • physicians • recreation• reference • regional • science • shopping • society • sports • world