Dikke darm

De dikke darm of colon is het gedeelte van de darm dat via de ileo-caecale klep (klep van Bauhini) aansluit op de dunne darm en dat loopt tot aan de endeldarm (rectum).

Opbouw dikke darm

blinde darm (caecum) met appendix vermiformis
colon
- colon ascendens: het deel van het colon dat van rechtsonder in de buik naar rechtsboven in de buik loopt
- flexura sinistra
- colon transversum: loopt in het bovenste deel van de buik van rechts naar links
- flexura dextra
- colon descendens: loopt van linksboven naar linksonder in de buik
- colon sigmoideum
endeldarm (rectum): het laatste stuk tussen de dikke darm (colon) en het rectum.

Rectum: het laatste deel waar de ontlasting opgevangen wordt alvorens die via de anus het darmstelsel verlaat. Bij voldoende vulling ontstaat er door de rek in het rectum een aandrang om naar het toilet te gaan.

Opbouw darmwand

De lagen van de dikke darm zijn van binnen (lumen) naar buiten:

De dikke darm is gekenmerkt door zijn haustraties. Dit zijn plooien die de darm langs de buitenzijde om de paar centimeter lijkt in te snoeren. Aan de binnenzijde zien we dat deze haustraties de plicae semilunaris coli vormen, een soort halvemaanvormige flapjes die ter hoogte van elke haustratie drie plicae vormen en zo de indruk geven dat de darmholte (lumen) driehoekig is.

Functie

In de dikke darm bevinden zich zeer veel bacteriën die de laatste afbraak doen van de stoffen die zich op dat moment in de darm bevinden. Zij doen de omzetting van urobilinogeen tot stercobiline, de bruine galkleurstof die aan de ontlasting de bruine kleur geeft.
Het is ook vooral in de dikke darm dat het water uit de laatste afvalresten wordt gehaald en in het lichaam wordt opgenomen.

De pH-waarde in de colon ligt tussen 5,5 en 7 (neutraal tot licht zuur).

Afwijkingen ter hoogte van de dikke darm

Infectie en inflammatie:
- inflammatory bowel diseases (IBD)
  - colitis ulcerosa
  - ziekte van Crohn
- infectieuze enterocolitis
- diverticulitis
Aangeboren afwijkingen:
Functiestoornissen:
- obstructie
- diarree
- short bowel syndrome
- spastisch colon synoniem voor irritable bowel syndrome (IBS)
Divertikels
koliekpijn
Vasculaire stoornissen
Fecalomen
Kanker
Ziekte van Hirschsprung

Beeldvorming

De dikke darm kan op verschillende manieren in beeld worden gebracht:

blanco radiografie (RX) van het abdomen
radiografie (RX) met contrastvloeistof
computertomografie (CT)
kernspintomografie (synoniem magnetische resonantie, magnetic resonance imaging (MRI), NMR)

(aanvulling van de verschillende kenmerken zichtbaar op de beeldvorming)

niveaubeeld

Zie ook