Bachelor is een academische titel of graad die aangeeft dat iemand een basisopleiding heeft voltooid aan de universiteit (universitaire bachelor) of een complete beroepsgerichte opleiding heeft afgerond aan een hogeschool (professionele bachelor). In deze bachelorsopleiding leert de student de basiskennis over een vakgebied.
Achtergrond
Volgens het
Bachelor-Masterstelsel (of BaMa) is de duur van een
universitaire bacheloropleiding zowel in
Nederland als in
Vlaanderen drie jaar. Na afronding van de bachelor aan een universiteit volgt men in de regel een universitaire
masteropleiding. Een universitaire bachelor (Nederland) wordt in Vlaanderen vaak ook wel een
academische bachelor genoemd.
Het Nederlandse hoger beroepsonderwijs (hbo) kent zowel vierjarige als driejarige Professionele bacheloropleidingen.
In Vlaanderen duren alle bachelor-opleidingen drie jaar (en vervangen de vroegere driejarige graduaten, lerarenopleiding, etc.). Men wordt er opgeleid tot hooggespecialiseerde uitvoerende medewerker.
Baccalaureus
Voor invoering van het BaMa-stelsel kende men in Nederland na een afgeronde vierjarige HBO-studie ook de titel van
Baccalaureus (afgekort bc.), zie aldaar en tot begin jaren 1970 in het universitair onderwijs bij bepaalde vijfjarige studies die men (verkort) na 4 jaar afsloot met een zogeheten baccalaureaats-examen (afgekort bacc.).
Post-Bachelor
Na een professionele bachelor kan men:
- doorstromen naar de arbeidsmarkt, de meest logische en vaakst gekozen optie,
- kiezen voor één bijkomend jaar op bachelor niveau, een "bachelor-na-bachelor (BanaBa in Vlaanderen, of post-hbo in Nederland),
- kiezen voor een (meestal éénjarig) schakelprogramma om verder te studeren in een Master.
Undergraduate
In met name Angelsaksiche landen in het buitenland wordt iemand die de bachelorfase volgt ook wel aangeduid met de term
undergraduate student.
HBO
propedeuse is vergelijkbaar met Undergradate niveau. Echter hebben HBO-studenten met HBO propedeuse geen titel gevoerd.
Geschiedenis
Bachelor is een term die oorspronkelijk afstamt van het
Latijnse woord
baccalarius (9e eeuw). De betekenis hiervan was destijds
"iemand van nobele of gegoede afkomst met een sociale of maatschappelijke status die niet al te hoog is maar ook niet de allerlaagste". Aangezien dit vaak jonge mensen betrof verbreidde de betekenis van het woord zich ook uit naar een
"ongetrouwde man" of
"vrouw". De universiteiten gaven het Latijnse woord een eigen betekenis. Zo werd in de 13e eeuw voor het eerst de laagste universitaire graad aangeduid met de term
baccalaureatus. Waarschijnlijk is deze term een samenvoeging van de Latijnse termen 'baccalarius' en 'laureatus' (wat gelauwerde betekent). In het Engels maakte men hier weer bachelor van. In tegenstelling tot de
Angelsaksische landen was de titel in Nederland (en Vlaanderen) geheel in onbruik geraakt. In Nederland en Vlaanderen bestond er een gelijkwaardige titel
Kandidaats voor de eerste graad aan de universiteit (2 of 3 jaar studie). Na 1980 werd deze in Nederland vervangen in
propedeuse (1e jaar), alhoewel deze in Vlaanderen nog wel bleef bestaan.
Verklaring van Bologna
In 1999 werd de
Bolognaverklaring ondertekend door 29 Europese ministers van onderwijs, met als bedoeling het creëren van een Europese ruimte voor hoger onderwijs. De praktische uitkomst hiervan was de invoering van de
Bachelor-master (BaMa) stelsel in
2001 dat als doel heeft de harmonisatie van de verschillende titels in het grootste deel van Europa. Vanwege de invoering hiervan is de titel Bachelor echter weer helemaal terug.
Accreditatie bacheloropleidingen
Door de invoering van de BaMa stelsel is er (de laatste jaren) een wildgroei aan bacheloropleidingen ontstaan waarvan lang niet allen legitiem zijn. Een opleiding dient
geaccrediteerd te zijn door de daarvoor wettelijke instantie, namelijk de
Nederlands-Vlaamse Accreditatie Orgaan (NVAO), en tevens erkend te zijn door de overheid. Nederlandse bacheloropleidingen die geaccrediteerd èn erkend zijn staan geregistreerd in de
Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CROHO) van de
Informatie Beheer Groep. Vlaamse bachelorsopleidingen die erkend zijn staan geregistreerd in het "hogeronderwijsregister"
Bachelorvarianten
Universitaire of academische bachelor
Dit zijn de reguliere en wetenschappelijk georiënteerde bacheloropleidingen aan de universiteiten. De student krijgt er een brede academische basisopleiding, met als bedoeling zich voor te bereiden op te vervolgen en aansluitende universitaire masterstudie.
In Nederland worden alleen degenen met een vwo of hbo-diploma toegelaten tot het volgen van een bacheloropleiding op universitair niveau. In Vlaanderen is iedereen die houder is van een diploma secundair onderwijs vrij om aan een universitaire bachelor te beginnen. Uiteraard zijn afgestudeerden uit het Algemeen secundair onderwijs (ASO) daar beter op voorbereid.
Ter verduidelijking, en om onderscheid te kunnen maken met de professionele bachelors, worden er bij universitaire of academische bachelors de internationaal herkenbare specificaties of Arts, of Science en of Laws gebruikt. Volgens zowel de Nederlandse als Vlaamse wet is het gebruik van deze specificaties achter de graden alleen voorbehouden aan universiteiten:
- {|
| BA
| Bachelor of Arts
| Voor studies in de geesteswetenschappen.
|
| BSc
| Bachelor of Science
| Voor studies in toegepaste, exacte of sociale wetenschappen.
|
| LLB
| Bachelor of Laws
| Voor de basisopleiding in rechten aan een universiteit.
|
Professionele bachelor
De professionele bachelor is een volledig afgeronde beroepsopleiding met als bedoeling uit te stromen naar de arbeidsmarkt. De professionele bachelorprogramma's worden aangeboden door hogescholen. In Nederland duurt deze meestal 4 jaar (omdat men kan starten na 5 jaar havo als vooropleiding). In Vlaanderen meestal 3 jaar, omdat het voorgaande secundair onderwijs hier 6 jaar duurt.
Vlaanderen: In tegenstelling tot de universitaire (of academische) bachelors heeft de Vlaamse overheid het hier echter niet nodig geacht om achter professionele bachelortitels eveneens Engelstalige specificaties toe te voegen. Als "specificatie" wordt achter deze titel simpelweg de Nederlandstalige naam van een opleiding of specialisme toegevoegd (bijv. bachelor in onderwijs, bachelor in bedrijfsmanagement, etc.)
Nederland: In Nederland worden achter professionele bachelortitels wèl Engelstalige specificaties toegevoegd, dit om de herkenbaarheid van een Nederlandse professionele bachelor in het buitenland te behouden en te vergroten. Tevens om een veelvoud van allerlei toevoegingen te voorkomen (d.w.z. ieder opleiding zijn eigen specificatie) heeft de HBO-raad in Nederland geadviseerd uit te gaan van een beperkt aantal specificaties, slechts per domein. Hierbij is een domein een samenstel van opleidingen die zowel qua inhoud als qua werkveld veel verwantschap hebben (bijv. de opleiding commerciële economie en de opleiding small business). Eveneens raadt de HBO-raad hierbij aan de internationale conventies te volgen, d.w.z. het gebruik van specificaties en graden die internationaal herkenbaar zijn en vaak toegepast worden (bijv. Bachelor of Engineering of Bachelor of Business Administration). Het Nederlandse Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft op grond van deze adviezen de volgende domeinspecificaties toegewezen voor ieder type professionele bachelor:
- Hoger Technisch & Natuurwetenschappelijk Onderwijs (HTNO):
- {|
| BEng
| Bachelor of Engineering
| Elektrotechniekopleiding, technische bedrijfskunde, technische natuurkunde en werktuigbouwkunde
|
| BBE
| Bachelor of Built Environment
| Opleidingen civiele techniek en bouwkunde
|
| BAS
| Bachelor of Applied Science
| Opleidingen in de toegepaste natuurwetenschappen en materiaalkunde
|
| BICT
| Bachelor of ICT
| Opleidingen op het gebied van de Informatie en Communicatie Technologie (ICT)
|
- Hoger Economisch Onderwijs (HEO):
- {|
| BBA
| Bachelor of Business Administration
| Opleiding bedrijfskunde en managementstudies
|
| BCom
| Bachelor of Commerce
| Opleiding commerciële economie en opleiding small business and retail management
|
| BEc
| Bachelor of Economics
| Opleidingen accountancy, bedrijfseconomie en fiscale Economie
|
| BLaw
| Bachelor in Law
| Opleiding HBO-rechten
|
- Hoger Communicatief Onderwijs (HCO):
- {|
| BComn
| Bachelor of Communications
| Opleidingen communicatiemanagement, -publiciteit en -vormgeving
|
| BJ
| Bachelor of Journalism
| Opleiding tot journalist
|
- Hoger Sociaal-Agogisch Onderwijs (HSAO):
- {|
| BSW
| Bachelor of Social Work
| Opleidingen op het gebied van zorg, welzijn en cultuur
|
| BTh
| Bachelor of Theology
| Opleiding godsdienst-patoraal werker
|
- Hoger Pedagogisch Onderwijs (HPO):
- {|
| BEd
| Bachelor of Education
| Opleiding tot onderwijzer 2de graads (Nederland) of tot regent (Vlaanderen)
|
- Hoger Gezondheidszorgonderwijs (HGZO):
- {|
| BHS
| Bachelor of Health Science
| Opleidingen ergotherapie, fysiotherapie en logopedie
|
| BN
| Bachelor of Nursing
| Opleiding tot verpleegkundige
|
- Hoger Kunstonderwijs (KUO):
- {|
| BDA
| Bachelor of Dance Arts
| Opleiding in de danskunsten
|
| BDes
| Bachelor of Design
| Opleiding Vormgeving (eerste fase)
|
| BFA
| Bachelor of Fine Arts
| Opleiding Autonome Beeldende Kunst (eerste fase)
|
| BFT
| Bachelor of Film and Television
| Opleiding Film en Televisie
|
| BMA
| Bachelor of Music Arts
| Opleiding in de muziekkunsten aan een conservatorium
|
| BTA
| Bachelor of Theatre Arts
| Opleiding in de theaterkunsten (eerste fase)
|
Externe links
Academische titulatuur | Onderwijs | Hogeschool | Universiteit
Bakalář | Bachelor | Bachelor | Bachelor's degree | Bakalaureus | Alempi korkeakoulututkinto | Bachelor | בוגר אוניברסיטה | Sarjana | Bachelor | 学士 | Bachelorgrad | Bakałarz | Bacharelado | Бакалавр | Kandidatexamen | Bachot | 學士