نظریهٔ فراهنجار مجموعه‌ای از عقاید بر پایه این امر است که هویت‌ها ثابت نیستند و نمی‌توانند مشخص​کننده خصوصیات یک انسان باشند. طبق این نظریه، به طور کلی صحبت​کردن در مورد گروهی تحت عنوان «زنان»، «همجنسگرایان» و غیره، بی​مفهوم است، چراکه هر هویتی متشکل از تعداد زیادی عناصر مختلف است، و پیش​فرض اینکه بتوان انسان‌ها را برپایه یک هویت مشترک طبقه​بندی کرد بسیار اشتباه‌است. این نظریه پیشنهاد می‌کند که انسان​ها مفاهیم مربوط به هویت‌های ثابت را به گونه‌های مختلف و مبتکرانه زیر سوال ببرند.

نظریه فراهنجار تا حدودی بر پایه اثر جودیث باتلر تحت عنوان «مشکل جنسیت» و آثار میشل فوکو است.

باید توجه داشت که نظریه فراهنجار نام دیگری برای نظریات همجنسگرا نیست، بلکه با کمک نظریه فراهنجار می‌توان پیش فرض‌های مربوط به جنسیت، جنس گونگی و همجنسگرایی را زیر سوال برد.

فراهنجار

واژه فراهنجار به افراد با گرایش جنسی دراقلیت - از قبیل همجنسگرایان زن و مرد، دوجنسگرایان و دگرجنس شدگان - اطلاق می​شود.

کلمه Queer (معادل انگلیسی فراهنجار) در اصل در زبان انگلیسی - به مفهوم غیرعادی و عجیب - لفظ توهین​آمیزی بود که در اواخر قرن ۱۹ میلادی در مورد همجنسگرایان مرد بکار برده می​شد.

اما در دهه ۸۰ میلادی، در جریان مبارزات همجنسگرایان در آمریکا، بعضی مبارزان و گروه​های همجنسگرا، بخصوص گروه کؤیر نِیْشِن شروع به استفاده از این واژه بجای واژه​های رایج «گی» و «لزبین» برای بیان هویت خود کردند. این گذار نشانگر تغییر و تحول هویت و موقعیت اجتماعی-سیاسی-فرهنگی همجنسگرایان در آمریکا و بعضی کشورهای غربی بود. از نظر آنها «گی»و «لزبین» بیانگر هویت​هایی محدود و ناقص بودند. بعلاوه لفظ فراهنجار عصیانگر و نشانگر خواست این افراد به متفاوت بودن، وعدم نیاز آنها به پذیرش از طرف باقی جامعه بود.

پانویس

1. به انگلیسی: Queer theory
2. به انگلیسی: Judith Butler
3. به انگلیسی: Gender Trouble
4. QueerNation

منابع

• Jagose , Annamarie. Queer Theory. Australian humanities review -

• وبگاه خانه​ دوست (از وب برداشته شده​است)

پیوند به بیرون

• Queer Theory
• LGBT Philosophy Site Index
• Queer Theory Explained

مطالعات زنان

Queer Theory | Queer theory | Teoría Queer | תאוריה קווירית | Teoria queer | Queer theory | Queerteori | 酷儿理论