تیراندازی با تیر و کمان یکی از قدیمی‌ترین ورزشهایی است که هنوز هم انجام می‌شود. در اینجا نمیخواهیم شما را به زمانی ببریم که انقلاب تیر اندازی انجام شده، بلکه می‌‌خواهیم از تاریخ بشر و انسان بگوییم.

شاهدان قدیمی که تیراندازی را از زمانهای بسیار دور در انجام میدادند شاید بتوان تاریخ انجام آنرا به "عصر سنگی" نسبت دادند (در حدود 20000 سال قبل از میلاد مسیح). مردمان اولیه زمانی که در مصر باستان زندگی میکردند از تیر و کمانهای ابتدایی استفاده می‌‌کردند که قدمت استفاده از این ابزار به چیزی حدود 5 هزار سال پیش از شروع اولین نشانه‌های جنگاوری در روی کره زمین بر می‌گردد.

در چین قدمت تیر اندازی به زمان حکومت سلسله شانگ (در حدود سالهای1027 تا 1766) بر می‌گردد. در زمان جنگ ارابه‌ای هر تیمی از سه مرد تشکیل می‌‌شد، یک راننده ارابه، یک نیزه دار، و یک تیر انداز. در زمان حکومت ژو Zhou از 256 تا 1027 قبل از میلاد، خاندان سلطنتی در مسابقات تیر اندازی شرکت میکردند که با مراسم جشن و موسیقی و ... همراه بود.

گسترش در آسیا

---

هنگامی که چینی‌ها در قرن 6 میلادی ژاپنیها را با تیر اندازی آشنا کردند، این مساله تأثیر برجسته و شگرفی روی رسوم و سنن مردم آسیای شرقی گذاشت. یکی از هنرهای رزمی ژاپنیها به نام Kyujutsu (کمان و نیزه) که امروزه در این کشور با نام کیودو (Kyudo)یکی از روشهای کمان داری است، از ورود تیر اندازی در همان دوران سرچشمه گرفته است. کیدوی مدرن و پیشرفته یکی از متدهای پیشرفت و بهبود فیزیکی، ذهنی و روحی است.

در دوران یونانی-رومی، کمان و نیزه بیشتر برای شکار و کارهایی از این قبیل مورد استفاده قرار می‌‌گرفت تا جنگ و ستیز و خونریزی! تیراندازان در مواقع دیگر سال در کار گاه‌های کوزه گری و سفالگری دیده می‌شدند. البته این شاخه ورزشی به سرعت در آسیای شرقی و کشورهای مجاور آن توسعه یافت. آشوریها و پارتها جزو کسانی بودند که در توسعه این ورزش رزمی گامهای بلندی برداشتند. از آتیلا اسطوره تیر و کمان در سده‌های پیشین، هنوز به نیکی یاد می‌شود.

اساطیر تیراندازی

---

در قرنهای پیشین محبوبیت تیر اندازی به قدری بود که حتی تأثیر آن را در ادبیات قومی و شعر سرایی هم می‌توان دید. حتی در تصویر سازیهایی مانند رابین هود که از معروفترین و مطرحترین چهره‌های این عرصه به شمار می‌رفت.

مراجع مختلف و متعدد در خصوص تیر اندازی حاکی از وجود داستانها و افسانه‌های گوناگونی در ادبیات کهن یونان است. اولیس (Ulysses) قهرمان حماسه اودیسه منسوب به هومر (Homer) شاعر نابینای یونانی در کتاب بیستم یکی از بهترین نمونه‌های این افسانه‌ها است. اولیسز به واقع یکی از قهرمانان تیر اندازی در اساطیر است. پنه لوپه (زوجه اودیسوس) فکر میکرد که همسرش بعد از 20 سال غیبت پس از جنگ بزرگ تروا (Troy) هرگز باز نمی‌گردد. خواستگاران فراوانی او را احاطه کرده بودند، اما بالاخره اولیس از جنگ تروا بازگشت و در قالب یک چوپان به زندگی اش ادامه داد و با استفاده از تیر و کمان و مهارتش در این رشته توانست به همسرش خبر دهد که چه کسی است!! ادبیات انگلیس همچنان به اسطوره‌های خود در این رشته و تأثیر آن در ادبیات کهن کشور افتخار می‌کند.

تأسیس فدراسیون جهانی

---

اولین رقابتهای رسمی و سازمان دهی شده تیراندازی در فینسبری (Finsbury) انگلستان در سال 1583 برگزار شد که حدود 3000 شرکت کننده داشت. در طول جنگ 30ساله سالهای 1618 تا 1648 که استفاده از سلاح‌های آتش زا باب شده بود، تیر و کمان دیگر کاربرد چندانی نداشت و کم کم به یک ورزش و رقابت هیجان انگیز و سرگرم کننده تبدیل شد.

بدنه اصلی سازمان تیر اندازی بین المللی با نام فدراسیون تیر اندازی (FITA) در تاریخ 4 سپتامبر 1931 در لهستان با حضور 7 کشور (فرانسه، چک، سوئد، لهستان، مجارستان، ایتالیا و ایالات متحده امریکا) تأسیس شد. پس از آن با انجام مسابقات زیر نظر اتحادیه رسمی پس از مدتی این رشته به بازیهای المپیک هم راه پیدا کرد. به طوریکه به سرعت برایش قوانین جهان وضع کردند و رقابتهای قهرمانی آن هم شهرت جهانی پیدا کرد.

برگرفته از مجله اینترنتی ورزش (برداشت آزاد)

رشته‌های المپیک | ورزش‌های نشانه‌ای

Tir amb arc | Lukostřelba | Bogenschießen | Archery | Arkpafado | Tiro con arco | Jousiammunta | Tir à l’arc | Íjászat | Bogfimi | Tiro con l'arco | アーチェリー | Arċeri | Boogschieten | Bueskyting | Łucznictwo | Tiro com arco | Bågskytte | ئوقيا ئېتىش ماھارىتى | 射箭