| Wissenschaftlicher Name
|
| Ptiliidae
|
| Erichson, 1845/Motschulsky, 1845
|
| n
|
|
| - Acrotrichinae
- Nanosellinae
- Ptiliinae
Die
Zwergkäfer oder
Federflügler (Ptiliidae) stellen eine Familie der
Käfer dar, die weltweit mit 500 Arten beschrieben sind, von denen in
Mitteleuropa 18
Gattungen mit 87 Arten vorkommen.
Beschreibung
Die Käfer werden nur 0,25 bis 1,3 Millimeter lang und sind somit die kleinsten Käfer überhaupt. Sie sind entweder hellbraun, dunkelbraun oder schwarz und haben eine helle Unterseite, Beine und
Fühler. Ihr Körper ist entweder kugelig, oval oder gestreckt, wie ein
Reiskorn. Die
Flügeldecken mancher Arten bedecken nicht den ganzen Hinterleib sondern lassen eine kleine Spitze frei. Das interessanteste Merkmal bei dieser Familie sind die schmalen, zungenförmigen Hinterflügel, die an den Rändern lange
Borsten zur Oberflächenvergrößerung tragen. Die Käfer dieser Familie sind flugfähig.
Die Käfer und Larven leben in morschem Holz und faulenden Pflanzenteilen bzw. Laub. Sie sind myzetophag d. h. sie ernähren sich von Sporen, vorwiegend von Schimmelpilzen, aber auch höheren Pilzen.
Systematik
In Europa sind Zwergkäfer aus drei Unterfamilien mit 21 Gattungen und insgesamt 93 Arten beheimatet.
Familie Ptiliidae (Zwergkäfer)
Unterfamilie Acrotrichinae
- Acrotrichis arnoldi Rosskothen, 1935
- Acrotrichis atomaria (De Geer, 1774)
- Acrotrichis brevipennis (Erichson, 1845)
- Acrotrichis caphalotes (Allibert, 1844)
- Acrotrichis cognata (Matthews, 1877)
- Acrotrichis danica Sundt, 1958
- Acrotrichis dispar (Matthews, 1865)
- Acrotrichis fascicularis (Herbst, 1793)
- Acrotrichis henrici (Matthews, 1872)
- Acrotrichis insularis (Maklin, 1852)
- Acrotrichis intermedia (Gillmeister, 1845)
- Acrotrichis josephi (Matthews, 1872)
- Acrotrichis lucidula Rosskothen, 1935
- Acrotrichis matthewsi (Wollaston, 1864)
- Acrotrichis norvegica Strandt, 1941
- Acrotrichis parva Rosskothen, 1935
- Acrotrichis pumila (Erichson, 1845)
- Acrotrichis rosskotheni Sundt, 1971
- Acrotrichis rugulosa Rosskothen, 1935
- Acrotrichis sericans (Heer, 1841)
- Acrotrichis silvatica Rosskothen, 1935
- Acrotrichis sitkaensis (Motschulsky, 1845)
- Acrotrichis sjobergi Sundt, 1958
- Acrotrichis strandi Sundt, 1958
- Acrotrichis suecica Sundt, 1958
- Acrotrichis thoracica (Waltl, 1838)
- Acrotrichis umbricola Wollaston, 1854
- Acrotrichis volans (Motschulsky, 1845)
- Acrotrichis wollastoni (Matthews, 1865)
- Acrotrichis (Ctenopteryx) grandicollis (Mannerheim, 1844)
- Acrotrichis (Ctenopteryx) montandoni (Allibert, 1844)
- Acrotrichis (Ctenopteryx) sanctaehelenae Johnson, 1972
- Baeocrara japonica (Matthews, 1884)
- Zweifarbiger Zwergkäfer (Baeocrara variolosa) (Mulsant & Rey, 1873)
- Nephanes euphorbiicola Israelson, 1976
- Nephanes titan (Newman, 1834)
- Smicrus filicornis (Fairmaire & Laboulbène, 1855)
Unterfamilie Nanosellinae
Baranowskiella ehnstromi Sörensson 1997
Unterfamilie Ptiliinae
- Actidium aterrimum (Motschulsky, 1845)
- Actidium boudieri (Allibert, 1844)
- Actidium coarctatum (Haliday, 1855)
- Actidium kraatzi Flach, 1889
- Actidium reitteri Flach, 1887
- Actidium reticulatum Besuchet, 1971
- Actidium variolatum Flach, 1887
- Actinopteryx fucicola (Allibert, 1844)
- Astatopteryx laticollis Perris, 1862
- Bambara fusca (Dybas, 1966)
- Euryptilium gillmeisteri Flach, 1889
- Euryptilium saxonicum (Gillmeister, 1845)
- Micridium angulicolle (Fairmaire, 1857)
- Micridium halidaii (Matthews, 1868)
- Micridium vittatum (Motschulsky, 1845)
- Microptilium palustre Kuntzen, 1914
- Microptilium pulchellum (Allibert, 1844)
- Millidium minutissimum (Ljungh, 1804)
- Nossidium flachi Ganglbauer, 1899
- Ovaler Zwergkäfer (Nossidium pilosellum) (Marsham, 1802)
- Hellbrauner Zwergkäfer (Oligella foveolata) (Allibert, 1844)
- Oligella insignis (Matthews, 1861)
- Oligella intermedia Besuchet, 1971
- Oligella nana (Strand, 1946)
- Ptenidium insulare Flach, 1889
- Ptenidium matthewsi Flach, 1889
- Ptenidium nitidum (Heer, 1841)
- Ptenidium reitteri Flach, 1887
- Ptenidium gressneri Erichson, 1845
- Ptenidium laevigatum Erichson, 1845
- Ptenidium laevipenne Abeille, 1904
- Ptenidium ponteleccianum Strassen, 1955
- Ptenidium turgidum Thomson, 1855
- Ptenidium formicetorum (Kraatz, 1851)
- Ptenidium fuscicorne Erichson, 1845
- Ptenidium heydeni Flach, 1887
- Ptenidium longicorne Fuss, 1868
- Ptenidium penzigi Flach, 1889
- Ptenidium punctatum (Gyllenhal, 1827)
- Ptenidium pusillum (Gyllenhal, 1808)
- Ptenidium sahlbergi Ericson, 1903
- Ptenidium brenskei Flach, 1887
- Ptenidium intermedium Wankowicz, 1869
- Ptenidium coecum Joseph, 1882
- Pteryx franzi Israelson, 1976
- Pteryx ganglbaueri Ericson, 1909
- Pteryx oraniensis Normand, 1934
- Pteryx splendens Strand, 1960
- Pteryx subtruncata Rey, 1889
- Pteryx suturalis (Heer, 1841)
- Ptiliola brevicollis (Matthews, 1860)
- Ptiliola kunzei (Heer, 1841)
- Ptiliolum besucheti Israelson, 1976
- Ptiliolum caledonicum (Sharp, 1871)
- Ptiliolum schwarzi (Flach, 1887)
- Ptiliolum stockmanni Besuchet, 1971
- Ptiliolum wuesthoffi Rosskothen, 1934
- Ptiliolum africanum Peyerimhoff, 1917
- Ptiliolum fuscum (Erichson, 1845)
- Ptiliolum hopffgarteni (Flach, 1888)
- Ptiliolum marginatum (Aube, 1850)
- Ptiliolum sahlbergi (Flach, 1888)
- Ptiliolum spencei (Allibert, 1844)
- Ptiliolum oedipus (Flach, 1886)
- Ptiliolum oetzeni (Flach, 1888)
- Ptilium affine Erichson, 1845
- Ptilium caesum Erichson, 1845
- Ptilium cognatum Besuchet, 1971
- Ptilium cordatum (Motschulsky, 1869)
- Ptilium exaratum (Allibert, 1844)
- Ptilium fissicolle Reitter, 1884
- Ptilium fulvescens (Motschulsky, 1869)
- Ptilium horioni Rosskothen, 1934
- Ptilium latum (Gillmeister, 1845)
- Ptilium modestum Wankowicz, 1869
- Ptilium myrmecophilum (Allibert, 1844)
- Ptilium schuleri Ganglbauer, 1899
- Ptilium scrutandum Besuchet, 1971
- Ptilium tenue Kraatz, 1858
- Ptilium timidum Besuchet, 1971
- Ptilium vexans Flach, 1889
- Ptinella aptera (Guérin-Méneville, 1839)
- Ptinella britannica Matthews, 1858
- Ptinella cavelli (Broun, 1893)
- Ptinella denticollis (Fairmaire, 1857)
- Ptinella errabunda Johnson, 1975
- Ptinella johnsoni Rutanen, 1985
- Ptinella limbata (Heer, 1841)
- Ptinella mekula Kubota, 1943
- Ptinella microscopica (Gillmeister, 1845)
- Ptinella simsoni (Matthews, 1878)
- Ptinella taylorae Johnson, 1977
- Ptinella tenella (Erichson, 1845)
Literatur
- Jiři Zahradnik, Irmgard Jung, Dieter Jung et. al.: Käfer Mittel- und Nordwesteuropas, Parey Berlin 1985, ISBN 3-490-27118-1
Weblinks
Käfer