Aostria

**Republik Österreich**

Flag_of_Austria.svg	Austria_Bundesadler.svg
(Banniel Aostria)	(Skoed-ardamez Aostria)
LocationAustria.png

Kan broadel Land der Berge, Land am Strome Yezhoù ofisiel pe kenofisiel Alamaneg (Sloveneg, Kroateg, Hungareg); anavezet: Romeg, Tchekeg, Slovakeg Kêr-benn Vienna (Wien) Gorread
-En holl
-% dour
83 871 km²
1.3% Poblañs
-Hollad
-Stankter ar boblañs
8 206 524 (2005)
97/km² Prezidant kevredelHeinz Fischer (sokialour) Kañseller kevredelWolfgang Schüssel (mirour) Gouel broadel 26 a viz Here MoneizEuro (€) Kod pellgomz43 Kod war ar Genrouedad.at

Aostria a zo ur stad eus Kreiz Europa, anezhi ur Republik demokratel ha kevreadel. Vienna eo anv kêr-benn ar vro, Wien en alamaneg. Rannet eo e 9 stad kevredet, hag a zo emren war meur a dachenn. Meneziek eo al lodenn vrasañ eus Aostria: 62,8% eus ar vro a zo goloet gant menezioù an Alpoù, ha 32% hepken eus he gorread a zo izeloc'h evit 500 m. Ar Großglockner (3 797 m) eo menez uhelañ Aostria.
8 150 835 annezad a oa e 2001; war-dro 1 875 000 anezho a oa o chom e Vienna pe en-dro d'ar gêr-se.

Ezel eus Unaniezh Europa ha Kuzul Europa eo Aostria dibaoe 1995. E Takad an euro emañ.

En-dro da Aostria emañ ar broioù-mañ : Suis, Liechtenstein, Italia, Slovenia, Hungaria, Slovakia, ar Republik Tchek hag Alamagn.

Istor

Austria_Romana.png Poblet eo bet Aostria abaoe ar Paleolitik. Gwener Willendorf, un delwennig bet kavet e Willendorf, rannvro Wac'hau, e Reter Aostria, a zo bet kizellet 22 000 - 24 000 vloaz zo. En Henoadvezh an Houarn (800-400 kent J.K.) e teue ar vro da vezañ pinvidik abalamour d'an houarn ha d'an holen a veze eztennet e Hallstatt hag e lec'hioù all zo. Alies e vez lesanvet an oadvezh-se Oadvezh Hallstatt. Ar c'hentañ stad anavezet war e dachenn a oa Rouantelezh Norikon, diazezet war-dro 200 kent J.K. gant meuriadoù keltieger. Goude bezañ bet aloubet gant ar Romaned e 15 kent J.K., e chome ar vro e dalc'h Impalaeriezh Roma betek ar Vvet kantved. Rannet e oa Aostria a-vremañ etre teir froviñs Roman: Retia (Raetia), Norikon (Noricum) ha Pannonia. (da vezañ kendalc'het)

Politikerezh

Pep pevar bloaz e vez dalc'het mouezhiadegoù evit dilenn ar breujoù (Nationalrat), ha pep c'hwec'h vloaz evit dilenn ar prezidant kevredel (Bundespräsident).

Strolladoù politikel dezho kannaded er breujoù (2006)

ÖVP (Österreichische Volkspartei, "Strollad ar bobl Aostrian", mirourien) - 79 kannad
SPÖ (Sozialdemokratische Partei Österreichs, "Strollad demokratel sokialour Aostria", sokialourien) - 69 kannad
Die Grünen ("Ar Re C'hlas", ekologisted) - 17 kannad
BZÖ (Bündnis Zukunft Österreich, "Emglev evit dazont Aostria", populisted an tu dehou) - < 18 kannad
FPÖ (Freiheitliche Partei Österreichs, "Strollad ar Frankiz Aostrian", tu dehou pellañ) - <18 kannad

(E 2005 ez eo bet rannet an FPÖ e daou strollad. N'eo ket sklaer c'hoazh pet kannad a chomo gantañ ha pet a yelo gant ar BZÖ.)

Strolladoù politikel all

KPÖ (Kommunistische Partei Österreichs, "Strollad komunour Aostria", komunourien)
LIF (Liberales Forum, "Forom frankizour", frankizourien)
SLP (Sozialistische Linkspartei, "Strollad sokialour ha kleizour", trotskourien)

Yezhoù

Alamaneg eo yezh an darn vrasañ eus an dud (>90% eus ar boblañs), met sloveneg, kroateg hag hungareg a vez graet ganto e rannvroioù zo hag ur statud kenofisiel a zo ganto.

Yezhoù anavezet Aostria hervez niveradeg 2001:

Alamaneg - 7 115 780 yezher
Kroateg - 131 307
Hungareg - 40 583
Sloveneg - 24 855
Kroateg Burgenland - 19 412
Tchekeg - 17 742
Slovakeg - 10 234
Romeg - 6 273
Yezhoù all (ha n'int ket anavezet gant ar stad) - 666 740 en holl:
- Turkeg - 183 445
- Serbeg - 177 320
- Saozneg - 58 582
- Poloneg - 30 598
- Albaneg - 28 212
- Arabeg - 17 592
- Roumaneg - 16 885
- Italianeg - 10 742
- Galleg - 10 190
- Perseg - 10 665

Aostrianed vrudet

- Wolfgang Amadeus Mozart (ganet e Salzburg) : sonaozour
- Joseph Haydn : sonaozour
- Johann Strauss (Tad ha mab): sonaozourien
- Gustav Mahler : sonaozour
- Arnold Schönberg : sonaozour
- Alban Berg : sonaozour
- Anton Webern : sonaozour
- Gustav Klimt : livour
- Friedensreich Hundertwasser : livour
- Romy Schneider : aktourez
- Oskar Werner : aktour
- Ludwig Boltzmann : fizikour
- Christian Doppler : fizikour
- Ernst Mach : fizikour
- Lise Meitner : fizikourez
- Erwin Schrödinger (loread Priz Nobel ar fizik): fizikour
- Ludwig Wittgenstein : ekonomour, prederour
- Julius Wagner-Jauregg (loread Priz Nobel ar vezegiezh): medisin
- Sigmund Freud : medisin, diazezer ar bredelfennerezh
- Bruno Bettelheim : bredoniour
- Konrad Lorenz : (loread Priz Nobel ar vezegiezh): bevoniour
- Stefan Zweig : skrivagner
- Arthur Schnitzler : skrivagner
- Elfriede Jelinek (loreadez Priz Nobel al lennegezh): skrivagnerez
- Thomas Bernhard : skrivagner
- Peter Handke: skrivagner

Roll an nav stad kevredet ("Bundesländer")

	Stad kevredet	Kêr-benn	Poblañs	Gorread (km²)	Annezad/km²	Yezhoù rannvroel kenofisiel gt. an alamaneg
1.	Burgenland	Eisenstadt	276 419	3 965	69,7	Kroateg, hungareg
2.	Karintia (Kärnten)	Klagenfurt	559 440	9 536	58,7	Sloveneg
3.	Aostria-Izel (Niederösterreich)	St. Pölten	1 552 848	19 178	81,0	-
4.	Aostria-Uhel (Oberösterreich)	Linz	1 387 086	11 982	115,8	-
5.	Salzburg	Salzburg	521 238	7 154	72,9	-
6.	Stiria (Steiermark)	Graz	1 190 574	16 392	72,6	-
7.	Tirol	Innsbruck	683 317	12 648	54,0	-
8.	Vorarlberg	Bregenz	356 590	2 601	137,1	-
9.	Vienna (Wien)	Vienna (Wien)	1 631 082	415	3 831,9	-

Gwelet ivez

Gwiniegoù Aostria

Gourt Home::Gourt :: Aostria